Hibiscus syriacus L. гүл экстракты бул изилдөөдө өсүмдүктүн ар түрдүү сортторунун фенолдук кошулмалар профили менен лабораториялык шарттагы антиоксиданттык жүрүм-турумун салыштыруу үчүн колдонулган өсүмдүк экстракты системасы болуп саналат. Изилдөөчүлөр Samcheonri (HSSC), Parangsae (HSPR), Pyeonghwa (HSPH), Gojumong (HSGM), Honghwarang (HSHH), Goun (HSGU), Seondeok (HSSD), Hwarang (HSHR), Baedal (HSBD) жана Saimdang (HSSI) болуп 10 сорттун гүлдөрүн ысык аба менен кургатып, %70 этанол колдонуу менен үч жолу кайтарма муздаткычтуу/Soxhlet тибиндеги экстракция жүргүзүп, алынган экстракттарды бирдей аналитикалык алкакта салыштырган. Сегиз максаттуу фенолдук кошулма жогорку натыйжалуу суюк хроматография (HPLC) менен сандык түрдө өлчөнгөн; мындан тышкары жети ар башка антиоксиданттык тест колдонулган.

Изилдөөнүн эң көңүл буруучу жыйынтыгы — сегиз фенолдук кошулманын эң жогорку жалпы көлөмү менен эң жогорку антиоксиданттык активдүүлүк бир эле сортто байкалбаганы. HSHH экстрактында сегиз максаттуу фенолдук кошулманын жалпы көлөмү 201.46±1.49 mg/g менен эң жогорку деңгээлде болсо, HSPR жети антиоксиданттык өлчөөнүн баарында эң күчтүү жыйынтыкты көрсөткөн. HSPR 98.75±0.38 mg AAE/g калыбына келтирүүчү күчү, 592.35±2.41 µg/mL менен эң төмөн суутек пероксидинин IC₅₀ мааниси, %79.53±0.49 супероксид анион радикалын кармоо, 730.58±10.95 µmol TE/g TRAP, %80.56±0.18 металл ионун хелаттоо, 1,629.82±0.55 µmol TE/g ORAC жана 1,758.35±10.03 µmol TE/g CUPRAC мааниси менен изилденген сорттордун ичинен эң жогорку антиоксиданттык көрсөткүчтү берген. HSPH болсо бардык антиоксиданттык тесттерде эң төмөн көрсөткүчтү көрсөткөн.

HPLC жыйынтыктары сорттордун химиялык профилдери бири-биринен айкын айырмаланарын көрсөтөт. HSSI gallic acid боюнча, HSPR chlorogenic acid, rutin жана өлчөөгө мүмкүн болгон quercetin боюнча, HSGU p-coumaric acid боюнча, HSHH болсо ferulic acid жана isoquercitrin боюнча эң жогорку өлчөнгөн маанилерге ээ. Ошол эле учурда айрым кошулмалар айрым сорттордо аныкталган эмес; демек “эң төмөн” сандык маани менен “аныкталган жок” деген түшүнүк бирдей эмес. Айрыкча chlorogenic acid HSHH, HSSD жана HSHRде; p-coumaric acid HSBDде; ferulic acid HSPH жана HSGUда аныкталган эмес.

Бул изилдөө in vitro химиялык жана аналитикалык тесттерден турат. Жыйынтыктар белгилүү экстракция шарттарында даярдалган гүл экстракттарынын лабораториялык чөйрөдөгү антиоксиданттык сыйымдуулугун салыштырат; адамдар бул гүлдөрдү керектегенде оорунун алдын алуу, дарылоо, клиникалык пайда же коопсуздук тууралуу жыйынтык бербейт. HSPRдин “функционалдык материалга талапкер” катары айырмаланышы жөнгө салуучу жактан бекитилген ден соолукка байланыштуу билдирүү же адамдарда далилденген пайда дегенди билдирбейт.

Изилдөө маселеси: бир эле түрдүн ар башка сорттору чындап эле бирдей химиялык жана антиоксиданттык профилге ээби?

Hibiscus syriacus бир ботаникалык түрдүн ичинде көптөгөн культиварларды же сортторду камтыйт. “Культивар” — адамдар тандап алып, белгилүү өзгөчөлүктөрү сакталган түрдө көбөйтүлгөн өсүмдүк сорту. Алар бир түргө киргени менен, генетикалык түзүлүш, гүлдүн түсү, метаболит синтези жана айлана-чөйрө менен өз ара аракеттенүү сыяктуу факторлордон улам ар башка культиварлар бир эле фенолдук кошулмаларды бирдей көлөмдө өндүрөт деп күтүүгө болбойт. Ошондуктан изилдөөнүн негизги суроосу жөн гана “Hibiscus syriacus гүлүндө антиоксиданттык активдүүлүктү өлчөөгө болобу?” эмес; тактап айтканда “10 ар башка Hibiscus syriacus сортунун максаттуу фенолдук кошулмалар курамы жана лабораториялык антиоксиданттык тесттери бирдей шартта салыштырылганда кайсы сорттор айырмаланат?” деген суроо.

Бул айырма маанилүү, анткени бир өсүмдүк түрүнүн бир гана үлгүсүнөн алынган жыйынтыкты автоматтык түрдө бардык сортторго жалпылоого болбойт. Изилдөөчүлөр бул боштукту азайтуу үчүн 10 сортту бирдей аналитикалык ыкмалардын тизмегинде салыштырып, жалпы бир “антиоксидант” упайын гана бербестен, сегиз фенолдук кошулманы өз-өзүнчө сандык түрдө өлчөп, антиоксиданттык жүрүм-турумду жети ар башка химиялык тест менен изилдешкен.

Изилденген 10 сорт жана иш коддору

Гүлдөр Түштүк Кореянын Chungcheongnam-do провинциясындагы Seosan аймагынан чогултулуп, 27 Октябрь 2025 күнү Woori Mugunghwa Research Institute тарабынан изилдөөчүлөргө берилген. Ошондуктан аналитикалык даярдоо жана өлчөө шарттары стандартташтырылганы менен, өсүмдүк материалы бир эле түшүм жыйноо күнүндө чогултулбаганын өзгөчө эске алуу керек.

Фенолдук кошулма деген эмне жана бул изилдөөдө эмне үчүн өлчөнгөн?

Фенолдук кошулмалар түзүлүшүндө бир же бир нече фенолдук гидроксил тобу бар өсүмдүктөрдүн экинчилик метаболиттеринин кеңири үй-бүлөсү. Бул молекулалардын айрымдары электрон же суутек өткөрө алат, айрымдары эркин радикалдар менен өз ара аракеттенет, дагы айрымдары өтмө металл иондорун байланыштыра алат. Бул химиялык касиеттер лабораторияда антиоксиданттык жүрүм-турумду өлчөгөн көптөгөн тесттердин негизин түзөт. Бирок кошулманын лабораториялык пробиркада электрон бериши же радикалды кармоосу ошол эле таасир адам организминде ошол эле көлөмдө болот дегенди өзүнөн өзү билдирбейт; сиңирүү, метаболизм, биожеткиликтүүлүк жана ткандарда бөлүштүрүлүү сыяктуу биологиялык баскычтар бул изилдөөнүн алкагына кирбейт.

Изилдөөдө сегиз максаттуу кошулма чогуу өлчөнгөн: gallic acid (GA), chlorogenic acid (CGA), caffeic acid (CA), p-coumaric acid (p-CMA), ferulic acid (FA), isoquercitrin (IQC), rutin (RT) жана quercetin (QC). Булактагы хроматограммада бул сегиз кошулма тиешелүүлүгүнө жараша 1ден 8ге чейин номерленген; бирок чийки хроматографиялык убакыт-катар маалыматтары берилбегендиктен, Verianla бул жерде жаңы “өлчөнгөн хроматограмма” ойлоп чыгарбайт.

Гүлдөн анализ үлгүсүнө чейин: экстракция чынжыры

Экстракция эмне үчүн жыйынтыктарды чечмелөөнү чектейт?

Изилдөөдө өлчөнгөн нерсе жаңы гүлдүн жалпы биологиялык таасири эмес. Адегенде гүлдөр 40°Cде ысык аба менен кургатылып, майдаланып жана %70 этанол менен экстракцияланган. Бул процесс кайсы молекулалар эриткичке өтөрүн аныктайт. Ошондуктан алынган mg/g маанилери жана антиоксиданттык тест жыйынтыктары ушул даярдоо жана экстракция протоколуна тиешелүү экстракттардын касиеттери болуп саналат. Башка кургатуу температурасы, башка эриткич, башка экстракция убактысы же жаңы материалды колдонуу ошол эле сандык жыйынтыкты берүүгө милдеттүү эмес.

HPLC Анализинин Ишенимдүүлүгү Кантип Көрсөтүлдү?

Изилдөө HPLC аркылуу алынган фенолдук кошулмалардын көлөмдөрүн жөн гана аспаптын чыгарылышы катары кабыл алган эмес; ыкманы тактык, сызыктуу жооп, аныктоо/өлчөө сезгичтиги жана кайталануучулук боюнча валидациялаган. Стандарт кошуудагы калыбына келтирүү көрсөткүчтөрү болжол менен %98-105 аралыгында калган, сегиз кошулманын калибрлөөлөрүндө r² мааниси 0.9999-1.0000 аралыгында болгон жана күн ичиндеги/күндөр аралык салыштырма стандарттык четтөөлөр бардык билдирилген өлчөөлөрдө %1.6дан төмөн сакталган. Бул көрсөткүчтөр ыкманын изилденген матрицада туруктуу сандык өлчөө бере аларын колдойт; бирок бул биологиялык натыйжалуулук тастыкталды дегенди билдирбейт.

HPLC так эмне кылат?

Жогорку натыйжалуу суюк хроматография суюк мобилдик фазада ташылган кошулмаларды колонна деп аталган стационардык фаза аркылуу өткөрүп бөлөт. Бул изилдөөдө C18 тескери-фазалуу колонна колдонулган. Ар түрдүү молекулалар колонна жана кыймылдуу фаза менен ар башка деңгээлде өз ара аракеттенгендиктен, колоннадан ар башка убакта чыгат; детектор 254 nmде пайда болгон сигналды каттайт. Изилдөөчүлөр максаттуу кошулмалардын стандарттык эритмелери менен калибрлөө түзүп, үлгүнүн пик аянттарын ошол калибрлөөлөр менен байланыштырып концентрацияны эсептешкен.

HPLC аспабы жана иш шарттары

Градиент программасы эмнени билдирет?

“Градиент” мобилдик фазанын курамы анализ бою туруктуу кармалбай, убакыттын өтүшү менен өзгөртүлөрүн билдирет. Бул жерде суусу басымдуу баштапкы курамдан бара-бара ацетонитрилдин жогорку үлүшүнө өтүү ар башка полярдуулукка жана колонна менен өз ара аракеттенүүгө ээ сегиз максаттуу кошулманы бөлүүгө жардам берет; 70-мүнөттө баштапкы курамга кайтарылып, колонна кайра баштапкы шарттарга келтирилет.

Калибрлөө ийри сызыгы жана Y=ax+b теңдемеси

Ар бир максаттуу стандарт алгач 2,000 µg/mL запас эритме катары даярдалган; стандарттар аралаштырылгандан кийин 3.125, 6.25, 12.5, 25 жана 50 µg/mL деңгээлдеринде калибрлөө эритмелери түзүлгөн. Булакта калибрлөө байланышы \(Y=ax+b\) сызыктуу модели менен берилет.

1. Формула эмнени эсептейт? \(Y=ax+b\) модели белгилүү стандарттык концентрациялар менен өлчөнгөн HPLC пик аянтынын ортосундагы сызыктуу калибрлөө байланышын көрсөтөт. Максат — аспаптын сигналын концентрация менен байланыштырган аналитке мүнөздүү түз сызык түзүү.

2. Өзгөрмөлөр кайсылар? \(Y\) — пик аянты; \(x\) — концентрация; \(a\) — түз сызыктын ылдый-өйдө ыкташы; \(b\) — y огун кескен маани. Ыктоо чоң болсо, бирдей концентрация өзгөрүүсү пик аянтынын чоңураак өзгөрүшүн жаратат; бирок ар башка аналиттердин ыктоолорун түздөн-түз “кошулма көбүрөөк” деген мааниде салыштырууга болбойт, анткени ар бир аналиттин детектордук жообу өзүнчө.

3. Бирдиктер кайсылар? Изилдөөнүн калибрлөөсүндө \(x\) үчүн концентрация бирдиги µg/mL. \(Y\) — хроматографиялык пик аянты; булактагы таблица пик аянты үчүн өзүнчө физикалык бирдик бербейт. Ошондуктан \(a\)нын бирдиги пик аянты/(µg/mL), \(b\)нин бирдиги болсо пик аянты менен бирдей.

4. Математикалык ролу кандай? Теңдеме сызыктуу регрессия модели. Белгисиз үлгүдөгү максаттуу кошулманын пик аянты өлчөнгөндө, байланышты алгебралык түрдө \(x=(Y-b)/a\) катары чечип, концентрацияны баалоого болот. Бул экинчи туюнтма жаңы эксперименттик жыйынтык эмес, булакта берилген сызыктуу теңдеменин алгебралык кайра жайгаштырылышы.

5. Аналитикалык мааниси кандай? HPLC адегенде кошулмаларды колоннада бөлөт; 254 nm детектор ар бир максаттуу аналит үчүн сигнал/пик жаратат. Калибрлөө сызыгы бул сигналдын чоңдугу белгилүү стандарттык концентрациялар менен кандай өзгөрөрүн сүрөттөп, үлгүдөгү максаттуу кошулманы сандык эсептөөгө негиз түзөт.

6. Кайсы шарттарда жарактуу? Бул калибрлөө байланыштары изилдөөдө колдонулган ар бир аналит үчүн 3.125, 6.25, 12.5, 25 жана 50 µg/mL стандарттык деңгээлдер, көрсөтүлгөн C18 колонна, мобилдик фаза градиенти, 1.0 mL/мүн агым, 30°C колонна температурасы, 254 nm аныктоо жана 10 µL инъекция шарттарында түзүлгөн. Калибрлөө аралыгынан тышкаркы маани да ошол эле сызыктуу байланышты сактай турганы булак тарабынан өзүнчө көрсөтүлгөн эмес.

7. Жыйынтык кандай чечмелениши керек? Сегиз аналиттин r² мааниси 0.9999 же 1.0000; бул колдонулган калибрлөө аралыгында пик аянты-концентрация байланышы абдан күчтүү сызыктуу экенин колдойт. Жогорку r² өзү эле бардык аналитикалык каталар жок дегенди билдирбегендиктен, изилдөөчүлөр калыбына келтирүү, LOD/LOQ жана күн ичиндеги/күндөр аралык тактыкты да өзүнчө баалашкан.

Калыбына келтирүү, LOD, LOQ жана %RSD эмнени билдирет?

Калыбына келтирүү (recovery) белгилүү өлчөмдөгү стандарт чыныгы үлгү матрицасына кошулгандан кийин аналитикалык ыкма ошол көлөмдүн канчасын кайра өлчөй аларын көрсөтөт. Изилдөөдө 6.0, 8.0, 10.0 жана 12.0 µg/mL spike деңгээлдери колдонулган. Жыйынтыктардын болжол менен %100 айланасында калышы даярдоо жана өлчөө чынжырында чоң системалуу жоготуу же ашыкча сигнал жок экенин колдойт.

LOD (limit of detection) аналиттин бар экенин ишенимдүү аныктоого мүмкүн болгон төмөн концентрация аймагын; LOQ (limit of quantitation) болсо сандык маанини ишенимдүү билдирүүгө мүмкүн болгон жогорураак чекти билдирет. Булак LOD жана LOQ маанилерин берет, бирок эсептөө формуласын ачык жазбайт; ошондуктан бул жерде булактан тышкаркы LOD/LOQ теңдемеси кошулган жок.

%RSD (relative standard deviation; салыштырма стандарттык четтөө) кайталанган өлчөөлөрдүн орточо мааниге салыштырмалуу канчалык таралганын пайыз менен билдирген тактык көрсөткүчү. Кичине %RSD кайталанган өлчөөлөр бири-бирине жакын экенин көрсөтөт. Бул изилдөөдө күн ичиндеги маанилер болжол менен %0.395-1.302, күндөр аралык маанилер болжол менен %0.367-1.508 аралыгында.

Фенолдук кошулмалардын жыйынтыктары: кайсы сорт кайсы кошулмада айырмаланды?

Фенолдук профиль бир эле “жалпы фенолдук” сан менен чектелбейт. HSSI gallic acid боюнча 2.05±0.01 mg/g менен эң жогорку маанини берген, ал эми HSPR chlorogenic acid боюнча 66.18±0.47 mg/g менен эң жогорку маанини көрсөткөн. HSGU 48.12±0.61 mg/g p-coumaric acid менен айкын айырмаланган. HSHH болсо 11.87±0.11 mg/g ferulic acid жана 179.47±1.29 mg/g isoquercitrin менен ушул эки кошулмада эң жогорку өлчөнгөн маанилерге жеткен. HSPR ошондой эле 13.54±0.15 mg/g rutin жана 7.04±0.06 mg/g quercetin менен бул эки аналитте эң жогорку өлчөнгөн маанилерге ээ.

Кыскартуулар: GA, gallic acid; CGA, chlorogenic acid; CA, caffeic acid; p-CMA, p-coumaric acid; FA, ferulic acid; IQC, isoquercitrin; RT, rutin; QC, quercetin.

Эмне Үчүн Эң Жогорку Жалпы Фенолдук Курам Эң Жогорку Антиоксиданттык Активдүүлүк Менен Бир Эле Сортто Болгон Эмес?

Изилдөөдө HSHH сегиз максаттуу кошулманын жалпы көлөмү боюнча 201.46±1.49 mg/g менен эң жогорку мааниге ээ болсо да, бардык антиоксиданттык тесттерде HSPR биринчи болгон; ошондуктан жыйынтыктар жалпы көлөм гана эмес, экстракттагы кошулмалардын курамы жана алардын бири-бирине карата катыштары да маанилүү болушу мүмкүн экенин көрсөтөт. HSPR айрыкча chlorogenic acid, rutin жана өлчөөгө мүмкүн болгон quercetin боюнча күчтүү профилге ээ. Бирок изилдөө ар бир кошулманын салымын өзүнчө бөлгөн абляция экспериментин, таза кошулмалардын аралашмасы экспериментин же сандык корреляция/себептүүлүк моделин билдирбегендиктен, “HSPRдин артыкчылыгына ушул бир эле кошулма себеп болду” деген жыйынтык чыгарууга болбойт.

Эмне үчүн жети антиоксиданттык тест чогуу колдонулган?

“Антиоксиданттык сыйымдуулук” бир эле химиялык кубулуш эмес. Электрон берүү, белгилүү радикалдарды өчүрүү, суутек пероксиди менен байланышкан реакцияны азайтуу, пероксил радикалдарына каршы чынжыр реакциясын жайлатуу же Fe²⁺ сыяктуу металл иондорун байлоо сыяктуу ар кандай химиялык жүрүм-турумдар ар башка тесттер менен көрүнөт. Ошондуктан изилдөөчүлөр бир гана DPPH же ABTS тести менен чектелбестен жети өзүнчө өлчөөнү колдонушкан. Бир сорттун абдан ар түрдүү тесттерде бир багытта айырмаланышы лабораториялык антиоксиданттык профиль бир эле assayге мүнөздүү кокустук рейтинг эмес экенин колдойт; ошентсе да бул жыйынтыктар биологиялык организмдеги клиникалык таасир эмес.

1. Калыбына келтирүүчү күч: электрон берүү жөндөмү

Калыбына келтирүүчү күч тестинде экстракттагы калыбына келтирүүчү заттар ferric ионун ferrous формага өткөрөт. Изилдөөдө 40 µL экстракт potassium ferricyanide жана pH 6.6 фосфат буфери менен 50°Cде 30 мүнөт реакцияга киргизилген, TCA кошулуп 10,000×gде 5 мүнөт центрифугаланган жана үстүңкү фаза FeCl₃ менен реакцияга киргенден кийин 700 nmде өлчөнгөн. Ascorbic acid менен 25-200 µg/mL калибрлөө колдонулган. Жыйынтыктар mg ascorbic acid equivalent/g (mg AAE/g) катары берилген. Бул метрикада жогорку маани жогорураак калыбына келтирүүчү күчтү билдирет.

IC50 Мааниси Төмөн Болгондо Бул Эмнени Билдирет?

IC₅₀ изилденип жаткан таасирдин %50 деңгээлине жетүү үчүн керектүү үлгү концентрациясын билдирет; ошондуктан бир эле эксперименттик системада төмөнүрөөк IC₅₀ ошол эле %50 таасир үчүн азыраак экстракт талап кылынарын жана жогорураак потенцияны көрсөтөт. Бул изилдөөдө суутек пероксидин кармоо тестинде HSPR 592.35±2.41 µg/mL менен эң төмөн, HSPH 690.92±1.89 µg/mL менен эң жогорку IC₅₀ маанисин берген. IC₅₀ бул жерде лабораториялык реакцияга тиешелүү; адам дозасы, дарылоо дозасы же коопсуз керектөө көлөмү эмес.

2. Суутек пероксидин кармоо

Суутек пероксиди тести Miller ыкмасынын өзгөртүлгөн ABTS-peroxidase системасы менен жүргүзүлгөн. 80 µL экстрактка 20 µL 10 mM H₂O₂ жана 100 µL 0.1 M фосфат буфери (pH 5.0) кошулган; экстракттын реакциядагы акыркы концентрациясы 1.0 mg/mL боло тургандай жөнгө салынган. Алгачкы 37°C/5 мүнөт инкубациядан кийин 30 µL 1.25 mM ABTS жана 30 µL 1 U/mL peroxidase кошулуп, 37°Cде дагы 10 мүнөт реакция жүргүзүлгөн жана 405 nmде өлчөнгөн. Ар башка экстракт концентрацияларынан IC₅₀ чыгарылган.

3. Супероксид анион радикалын кармоо

Бул өлчөө hypoxanthine-xanthine oxidase системасына жана nitro blue tetrazolium (NBT) калыбына келүүсүнө негизделген өзгөртүлгөн Nishikimi ыкмасы. 30 µL экстракт 30 mM EDTA, 30 mM hypoxanthine жана 1.42 mM NBT менен реакцияга киргизилип, андан соң xanthine oxidase кошулган жана жалпы көлөм 50 mM фосфат буфери менен 300 µLге толукталган. Бөлмө температурасындагы 20 мүнөттүк реакциядан кийин 560 nmде өлчөө жүргүзүлгөн. Оң көзөмөл ascorbic acid. Жогорку пайыз күчтүүрөөк кармоо активдүүлүгү катары чечмеленет.

4. TRAP: жалпы радикал кармоо потенциалы

Total Radical Trapping Antioxidant Potential (TRAP) бир эле радикал түрүнөн көрө системанын жалпы радикал кармоо жүрүм-турумун көрсөтүүгө багытталган. 150 µM ABTS жана 2.5 µM metmyoglobin 75 µM H₂O₂ менен активдештирилип, реакция аралашмасы даярдалган. 100 µL экстракт 900 µL реакция эритмеси менен 30°Cде 8 мүнөт инкубацияланып, 740 nmде өлчөнгөн. Trolox 18.75-300 µM калибрлөө аралыгында колдонулган. Жыйынтык µmol Trolox equivalent/g (µmol TE/g) катары берилет; жогорку маани жалпы радикал кармоо жөндөмүнүн жогору экенин көрсөтөт.

5. Fe2+ металл ионун хелаттоо

Fe²⁺ сыяктуу өтмө металлдар айрым кычкылдануу реакцияларында реактивдүү радикалдардын пайда болушуна салым кошо алат. Хелаттоо тестинин максаты — экстракт Fe²⁺ ионун ferrozine реакциясынан мурда канчалык байлай аларын өлчөө. 200 µL экстрактка 20 µL 2 mM FeCl₂ жана 20 µL 5 mM ferrozine кошулуп, 10 мүнөт бөлмө температурасында кармалып, 562 nmде өлчөнгөн. Оң көзөмөл EDTA. Жогорку пайыз металлды байлоо активдүүлүгүнүн жогору экенин билдирет.

6. ORAC: пероксил радикалдарына каршы убакытка көз каранды коргоо

Oxygen Radical Absorbance Capacity (ORAC) fluorescein сигналынын AAPH түзгөн пероксил радикалдарынан улам убакыт өтүшү менен азайышын жана үлгү бул төмөндөөнү канчалык кечеңдетерин байкайт. Изилдөөдө 25 µL экстрактка 150 µL 70 nM fluorescein кошулуп, 37°Cде 10 мүнөт күтүлгөндөн кийин 25 µL 19 mM AAPH кошулган. RF-6000 флуоресценциялык спектрофотометрде 485 nm козгоо жана 530 nm эмиссия толкун узундуктарында, 37°Cде 90 мүнөт бою ар үч мүнөт сайын өлчөө алынган. Trolox 6.25-100 µM стандарттык аралыгы колдонулган. Жогорку µmol TE/g мааниси жогорураак ORAC дегенди билдирет.

7. CUPRAC: Cu2+ ионун Cu+ формасына калыбына келтирүү жөндөмү

Cupric Reducing Antioxidant Capacity (CUPRAC) электрон берген кошулмалардын Cu²⁺ ионун Cu⁺ формасына калыбына келтирүү жөндөмүн neocuproine комплекси аркылуу өлчөйт. 10 mM CuCl₂·2H₂O, pH 7.0 ammonium acetate буфери жана 7.5 mM neocuproine эритмеси 1:1:1 катышта аралаштырылган. 200 µL экстрактка 600 µL реакция эритмеси кошулуп, бир сааттан кийин 450 nmде өлчөнгөн. Trolox 31.13-500 µM калибрлөө үчүн, α-tocopherol болсо оң көзөмөл катары колдонулган. Жыйынтыктар µmol TE/g катары берилген; жогорку маани куприк ионун калыбына келтирүү жөндөмү күчтүүрөөк экенин көрсөтөт.

Антиоксиданттык тесттердин бардык сандык жыйынтыктары

Таблицадагы жалпы ирет көңүл буруучу: HSPR бардык антиоксиданттык тесттерде эң жакшы, HSPH болсо бардык тесттерде эң төмөн жыйынтыкты берген. HSBD көпчүлүк тесттерде HSPRден кийинки экинчи күчтүү сорт катары көрүнөт. CUPRACта HSSI, HSBD жана HSHH бири-бирине жакын топ түзүп, булакта бул үч сорттун ортосунда маанилүү айырма жок экени айтылган; HSPR болсо кайрадан жогору болгон.

Эмне үчүн оң көзөмөлдөр сорттор менен “жарышкан” он биринчи үлгү эмес?

Ascorbic acid, Trolox, EDTA жана α-tocopherol сыяктуу оң көзөмөлдөр тест күтүлгөн химиялык жоопту берип жатканын көрсөтүү үчүн колдонулган эталондук заттар. Алардын концентрациялары жана химиялык тазалыгы өсүмдүк экстракттарынан айырмаланат. Ошондуктан “оң көзөмөл мындай мааниде, демек бул сорт адамдарда анын мынча пайызына барабар таасир берет” деген түз биологиялык салыштыруу жүргүзүүгө болбойт.

Статистикалык маанилүүлүк кантип бааланды?

Бардык эксперименттер үч жолу кайталанып, жыйынтыктар орточо±стандарттык четтөө катары берилген. Изилдөөчүлөр 10 сорттун ортосундагы айырмачылыктарды алгач бир багыттуу дисперсиялык анализ (one-way ANOVA) менен текшерип, андан соң топ жуптарын Tukey HSD тести менен салыштырышкан. Маанилүүлүк чеги P<0.05 деп белгиленген.

ANOVA эмнени сурайт? ANOVA бирдей метрикага ээ 10 сорттун орточо маанилеринин баарын бир жалпы орточонун айланасында түшүндүрүүгө болобу же жокпу дегенди текшерет. Маанилүү жыйынтык кеминде бир топ башкалардан айырмаланарын көрсөтөт; бирок кайсы топтор айырмаланарын өз алдынча айтпайт.

Tukey HSD эмнени кошот? Tukey тести көп салыштыруу жүргүзүлгөндө кайсы сорт жуптарынын ортосунда статистикалык айырма бар экенин аныктоо үчүн колдонулат. Булактагы графиктерде ар башка тамгалар менен белгиленген тилкелер ошол эле тесттин ичинде Tukey HSD боюнча маанилүү айырмаланган топторду көрсөтөт.

P<0.05 эмнени билдирет? Бул чек нөлдүк гипотеза шартында байкалган же андан да экстремалдуу айырманын ыктымалдыгына негизделген чечим эрежеси. P<0.05 айырманын чоңдугун же биологиялык маанисин өзүнөн өзү өлчөбөйт. Булак эффект көлөмүн же ишеним аралыгын билдирген эмес; негизги көрсөтүү орточо±стандарттык четтөө жана Tukey топтору аркылуу берилген.

HSPRдин Лабораторияда Эң Күчтүү Чыгышы Анын Адам Ден Соолугунда Артыкчылыгын Далилдейби?

Жок. Изилдөө клетка культурасы, жаныбар модели, адам катышкан интервенциялык эксперимент же клиникалык натыйжа изилдөөсү эмес; %70 этанол менен даярдалган гүл экстракттарынын химиялык курамын жана in vitro антиоксиданттык жүрүм-турумун салыштырат. HSPRдин бардык тесттерде эң жогорку активдүүлүктү көрсөтүшү бул экстракт изилденген лабораториялык шарттарда күчтүү талапкер экенин колдойт; бирок керектелгенде оорунун алдын аларын, дарылай турганын, ошол эле кошулмалардын биожеткиликтүүлүгү жогору экенин же коопсуз натыйжалуу доза аныкталганын көрсөтпөйт.

Изилдөө колдогон жоромолдор

• Hibiscus syriacus гүлдөрүнүн фенолдук кошулмалар профили сортторго жараша айкын айырмаланат.
• HSPR колдонулган жети лабораториялык антиоксиданттык тесттин баарында изилденген 10 сорттун ичинен эң күчтүү жыйынтыкты көрсөткөн.
• HSPH колдонулган жети антиоксиданттык тесттин баарында эң төмөн жыйынтыкты көрсөткөн.
• HSHH сегиз максаттуу фенолдук кошулманын жалпы көлөмү боюнча эң жогорку; HSPH эң төмөн мааниге ээ.
• Максаттуу фенолдук кошулмалардын жогорку жалпы көлөмү өзүнөн өзү эң жогорку антиоксиданттык активдүүлүктү кепилдебейт; кошулмалардын профили жана катыштары маанилүү болушу мүмкүн.
• HPLC ыкмасы калыбына келтирүү, сызыктуулук, LOD/LOQ жана күн ичиндеги/күндөр аралык тактык өлчөөлөрү менен аналитикалык жактан тастыкталган.

Изилдөө колдобогон жоромолдор

Изилдөө “HSPR адамдарда антиоксиданттык дарылоо берет”, “Hibiscus syriacus гүлү белгилүү бир оорунун алдын алат”, “эң жогорку жалпы фенолдук курам сөзсүз эң жогорку биологиялык пайда берет”, “quercetin өзү гана HSPRдин артыкчылыгынын себеби” же “бул жыйынтыктар бардык өстүрүү аймактары, түшүм жыйноо мезгилдери жана экстракция ыкмалары үчүн өзгөрүүсүз жарактуу” деген корутундуларды колдобойт. Мындан тышкары, изилдөө жөнгө салуучу мааниде функционалдык азыкты бекитүү, уулуулук/коопсуздук баалоосу, сенсордук кабыл алуу тести же сактоо мөөнөтү изилдөөсү эмес.

Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары

Изилдөө дизайны

Бул изилдөө 10 Hibiscus syriacus культиварынын гүл экстракттарын жалпы даярдоо жана өлчөө протоколдору астында салыштырган эксперименттик лабораториялык изилдөө. Дизайн эки негизги маалымат катмарына ээ: биринчиси сегиз максаттуу фенолдук кошулманы HPLC менен сандык өлчөө; экинчиси ар түрдүү химиялык механизмдерге негизделген жети in vitro антиоксиданттык тест.

Материалды даярдоо

Гүлдөр 40°C ысык аба кургаткычында (OF-22GW, Jeio Tech) кургатылып, порошокко айлантылган. Порошок материал автоматтык Soxhlet экстрактору (E-816, BÜCHI Labortechnik AG) менен %70 этанол колдонуп, ар бири 2.5 саатка созулган үч ырааттуу рефлюкс экстракциясынан өткөрүлгөн. Этанол жана суу rotary evaporatorдо (N-1210B, EYELA) чыгарылып, андан соң экстракт FDU-1110 (EYELA) тоңдуруп кургаткычта порошок кылынган.

HPLC үлгүсүн жана стандарттарды даярдоо

Gallic acid, chlorogenic acid, caffeic acid, p-coumaric acid, ferulic acid, isoquercitrin, rutin жана quercetin стандарттары HPLC даражасындагы метанолдо 2,000 µg/mL запас эритме катары даярдалган. Аралаш стандарттар 3.125, 6.25, 12.5, 25 жана 50 µg/mL концентрацияларга суюлтулуп, калибрлөө ийри сызыктары түзүлгөн. Экстракт үлгүлөрү HPLC даражасындагы метанолдо 10 mg/mL болуп даярдалып, 0.2 µm PTFE-H шприц фильтринен өткөрүлгөн.

HPLC аналитикалык валидациясы

Тактык үчүн сегиз стандарттын 6.0, 8.0, 10.0 жана 12.0 µg/mL деңгээлдеринде spike-in калыбына келтирүүсү өлчөнгөн. Сезгичтик LOD жана LOQ маанилери менен, тактык болсо күн ичиндеги жана күндөр аралык %RSD менен бааланган. Сегиз кошулманын орточо калыбына келтирүүлөрү %100.64 менен %103.58 аралыгында, жалпы калыбына келтирүү аралыктары болжол менен %98.45 менен %105.43 аралыгында калган. Калибрлөө r² маанилери 0.9999-1.0000 аралыгында. Эң төмөн LOD p-coumaric acid үчүн 0.028 µg/mL, эң жогорку LOD isoquercitrin үчүн 0.264 µg/mL; эң төмөн LOQ p-coumaric acid үчүн 0.081 µg/mL, эң жогорку LOQ isoquercitrin үчүн 0.793 µg/mL деп билдирилген.

Фенолдук кошулмалардагы негизги сандык жыйынтыктар

Gallic acid бардык сорттордо өлчөнүп, эң жогорку HSSIде 2.05±0.01 mg/g, эң төмөн HSGUда 0.19±0.00 mg/g табылган. Chlorogenic acid өлчөөгө мүмкүн болгон сорттордун ичинде HSPRде 66.18±0.47 mg/g менен эң жогорку, HSSIде 2.81±0.03 mg/g менен эң төмөн сандык маанини берген; HSHH, HSSD жана HSHRде аныкталган эмес. Caffeic acid HSPHде гана 4.03±0.05 mg/g жана HSGUда 1.43±0.02 mg/g болуп аныкталган.

p-Coumaric acid HSGUда 48.12±0.61 mg/g менен эң жогорку өлчөнгөн мааниге жеткен, HSBDде аныкталган эмес; аныкталган үлгүлөрдүн ичинде эң төмөн маани HSSDде 1.97±0.03 mg/g. Ferulic acid HSHHде 11.87±0.11 mg/g менен эң жогорку деңгээлде табылган; HSPH жана HSGUда аныкталган эмес. Isoquercitrin бардык сорттордо өлчөнүп, HSHHде 179.47±1.29 mg/g менен эң жогорку, HSPHде 5.73±0.07 mg/g менен эң төмөн маанини берген.

Rutin HSPRде 13.54±0.15 mg/g менен эң жогорку, HSSIде 3.26±0.03 mg/g менен эң төмөн маанини берген. Quercetin HSPR, HSPH, HSSD жана HSBDде гана аныкталган; өлчөнгөн маанилердин ичинде HSPR 7.04±0.06 mg/g менен эң жогорку, HSPH 0.18±0.00 mg/g менен эң төмөн деңгээлде. Сегиз кошулманын жалпы көлөмү боюнча HSHH 201.46±1.49 mg/g менен эң жогорку, HSPH 30.13±0.25 mg/g менен эң төмөн мааниге ээ.

Антиоксиданттык тесттердеги негизги сандык жыйынтыктар

HSPR калыбына келтирүүчү күч боюнча 98.75±0.38 mg AAE/g менен биринчи, HSPH 57.87±0.71 mg AAE/g менен акыркы. Суутек пероксидинин IC₅₀ маанисинде багыт тескери: төмөн маани күчтүүрөөк; HSPR 592.35±2.41 µg/mL менен эң төмөн, HSPH 690.92±1.89 µg/mL менен эң жогорку IC₅₀ маанисин көрсөткөн.

Супероксидди кармоо активдүүлүгүндө HSPR %79.53±0.49, HSPH %59.93±0.24; TRAPта HSPR 730.58±10.95 µmol TE/g, HSPH 377.11±16.95 µmol TE/g; Fe²⁺ хелаттоодо HSPR %80.56±0.18, HSPH %50.62±0.64; ORACта HSPR 1,629.82±0.55 µmol TE/g, HSPH 1,022.12±5.45 µmol TE/g; CUPRACта HSPR 1,758.35±10.03 µmol TE/g, HSPH 373.44±20.12 µmol TE/g болуп өлчөнгөн. Бул жети тесттин баарында сорттордун ортосундагы негизги рейтинг бирдей четтерде кайталанышы HSPR менен HSPH ортосундагы лабораториялык антиоксиданттык профиль айырмасы бир нече химиялык тест тарабынан колдоого алынарын көрсөтөт.

HSHH менен HSPR ортосундагы негизги айырма

HSHH сегиз максаттуу фенолдук кошулманын жалпы көлөмү боюнча 201.46±1.49 mg/g менен биринчи болсо да, антиоксиданттык тесттерде биринчи эмес. HSPRдин жалпы көлөмү 151.96±1.11 mg/g менен төмөнүрөөк, бирок chlorogenic acid, rutin жана өлчөөгө мүмкүн болгон quercetin деңгээлдери жогору жана бардык антиоксиданттык тесттерде эң жогорку активдүүлүктү көрсөтөт. Изилдөөнүн талкуусу бул көрүнүштү жалпы көлөмдөн тышкары негизги кошулмалардын курамы жана катыштарындагы айырмачылыктар да маанилүү болушу мүмкүн деген багытта чечмелейт. Бирок изилдөө түздөн-түз кошулма-активдүүлүк регрессиясын, жарым-жартылай корреляцияны же таза кошулмалардын салымын талдоону бербегендиктен, механизм сандык түрдө ажыратылган эмес.

Кайталоо саны жана белгисиздик

Бардык эксперименттер үч кайталоодо жүргүзүлүп, орточо±стандарттык четтөө берилген. Булак “n=3” маалыматын ачык берет; бирок бул үч кайталоо ар бир сорт үчүн үч көз карандысыз биологиялык түшүм жыйноо/экстракция партиясыбы же бир эле даярдалган материалдагы аналитикалык/техникалык кайталоолорбу — майда-чүйдөсү түшүндүрүлгөн эмес. Ошондуктан n=3 маанисин “үч көз карандысыз талаа популяциясы” сыяктуу кеңири чечмелөөгө болбойт.

Күчтүү жактары

Изилдөөнүн күчтүү жактары — 10 культивардын бирдей аналитикалык алкакта бааланышы, сегиз максаттуу фенолдук кошулманын бир HPLC ыкмасы менен сандык өлчөнүшү, HPLC ыкмасынын калыбына келтирүү-сезгичтик-тактык боюнча валидацияланышы жана антиоксиданттык көрсөткүчтөрдүн жети ар башка тест менен кайчылаш текшерилиши. Мындан тышкары, жалпы фенолдук сыяктуу бир гана жыйынды өлчөмдүн ордуна кошулма боюнча курамдын берилиши HSHH менен HSPR ортосундагы “жалпы көлөм ≠ бардык тесттерде эң жогорку активдүүлүк” айырмасын көрүнүктүү кылат.

Негизги чектөөлөр

Биринчи чектөө — жыйынтыктар in vitro химиялык тесттерге тиешелүү. Экинчи чектөө — бардык жыйынтыктар 40°Cде кургатуу жана %70 этанол экстракциясы менен алынган конкреттүү экстракттарга тиешелүү. Үчүнчү чектөө — материал Seosan аймагынан үч башка күнү чогултулган жана биологиялык кайталоо түзүмү булакта толук сүрөттөлгөн эмес. Төртүнчү чектөө — изилдөө тандалган сегиз фенолдук кошулманы гана максат кылат; экстракттын бүт метаболомун же бардык фенолдук/антоцианин репертуарын өлчөбөйт. Бешинчи чектөө — кошулмалардын курамы менен жети антиоксиданттык жыйынтыктын ортосундагы себептик салымдар өзүнчө модель менен сандык түрдө ажыратылган эмес.

Функционалдык материал иштеп чыгуу жагынан туура чечмелөө

Булак авторлору HSPRди антиоксидантка негизделген функционалдык материал изилдөөлөрү үчүн күчтүү талапкер катары баалашат. Бул талапкер тандоо жагынан маанилүү лабораториялык алдын ала тандоо жыйынтыгы. Төмөнкү өнүктүрүү чынжыры изилдөөнүн жыйынтыгы эмес, мындай лабораториялык талапкерди чыныгы продуктка айландырууда адатта өзүнчө изилдениши керек болгон баскычтарды түшүндүргөн Verianla окуу катмары: экстрактты стандартташтыруу, кошулмалардын туруктуулугу, коопсуздук/токсикология, сиңирүү жана биожеткиликтүүлүк, клеткалык жана зарыл болсо жаныбарларда тастыктоо, адам изилдөөлөрү, өндүрүштү масштабдоо, сактоо мөөнөтү жана тиешелүү жөнгө салуучу талаптар. Бул кийинки баскычтар бул макалада жүргүзүлгөн эмес.

Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү

Түпнуска аталыш: Comparative Analysis of Phenolic Compounds and Antioxidant Activity among Ten Cultivars of Hibiscus syriacus Flowers.

Булактын корейче аталышы: 무궁화 10개 품종 꽃의 페놀성 화합물 조성 및 항산화 활성 비교 분석.

Авторлор жана ирети: Dohyeong Kim, Yeop Jung, Hamin Jang, Yongju Lee, Yunseo Heo, Gyeongeun Park, Sunyoung Park.

Бирдей салым: Dohyeong Kim жана Yeop Jung булак PDFде жылдызча белгиси менен бирдей салым кошкон авторлор катары көрсөтүлгөн.

Жооптуу автор: Sunyoung Park. Булак PDFнин авторлор сабында Sunyoung Park үчүн үстүңкү индекс “2” колдонулган жана бул номер Department of Physiology, College of Korean Medicine менен дал келет; ошол эле PDFнин жооптуу автор боюнча эскертүүсүндө болсо “Department of Biocosmetics, Semyung University” деп жазылган. Булак ичиндеги бул аффилиациялык карама-каршылык унчукпай оңдолгон эмес. KCI жазуусу Sunyoung Park үчүн “Semyung University” маалыматын гана берет жана бөлүм деңгээлиндеги карама-каршылыкты чечпейт.

Мекемелер: Semyung University курамындагы Department of Oriental Medical Food & Nutrition; Department of Physiology, College of Korean Medicine; Department of Bio-Pharmaceutical Science; Department of Biofood and Nutrition Science; Department of Biocosmetics.

Журнал: Journal of the Korean Society of Food Science and Nutrition (한국식품영양과학회지).

Жарыялоочу уюм: The Korean Society of Food Science and Nutrition.

Том / сан / барактар: 55(4), 322-339.

Жыл / сан датасы: 2026; том 55, сан 4, Апрель 2026.

DOI: 10.3746/jkfn.2026.55.4.322.

Расмий шилтеме: https://doi.org/10.3746/jkfn.2026.55.4.322

ISSN: Басма ISSN 1226-3311; онлайн ISSN 2288-5978.

Булак түрү: Эксперименттик лабораториялык изилдөө макаласы; обзор, preprint, клиникалык изилдөө же талаа интервенциялык эксперименти эмес.

Рецензиялоо абалы: Макала Journal of the Korean Society of Food Science and Nutrition журналында жарыяланган; журналдын расмий сайтында өзүнчө “Review Policy” жана “Peer Review Policy” бөлүмдөрү бар. Булак preprint катары сунушталган эмес.

Жөнөтүү / кайра кароо / кабыл алуу: 15 Декабрь 2025те алынган; 31 Декабрь 2025те кайра каралган; 7 Январь 2026да кабыл алынган.

Лицензия: Булак PDF макаланы Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 (CC BY-NC 4.0) алкагында ачык жеткиликтүү деп көрсөтөт.

Каржылоо: Изилдөөнүн каржылоо эскертүүсүндө 2025-жыл үчүн Кореянын Билим берүү министрлиги жана Chungcheongbuk-do колдоосу менен Chungbuk RISE Center аркылуу жүргүзүлгөн RISE программасы көрсөтүлүп, долбоор номери 2025-RISE-11-008-02 деп берилген.

Маалыматтын жеткиликтүүлүгү: Булак PDFде өзүнчө “Data Availability” билдирүүсү көрүнбөйт. Ошондуктан чийки хроматограмма маалыматтары, чийки кайталанган өлчөөлөр же жеке маалымат чекиттери коомчулукка ачык деп болжолдонгон эмес.

Кызыкчылыктардын кагылышы: Булак PDFде өзүнчө кызыкчылыктардын кагылышы жөнүндө билдирүү көрүнбөйт; бул сөз “кызыкчылыктардын кагылышы таптакыр жок” деген мааниде кеңейтилген эмес.

CRediT / авторлордун кеңири салымдары: Булак PDFде өзүнчө CRediT салым таблицасы көрүнбөйт.

Негизги методологиялык чектөө: Жыйынтыктар %70 этанол менен даярдалган гүл экстракттарынын HPLC профилине жана in vitro химиялык антиоксиданттык тесттерге тиешелүү. Адамдардагы ден соолукка таасир, клиникалык натыйжалуулук, доза, коопсуздук же биожеткиликтүүлүк изилденген эмес.