Академиялык изилдөөлөр, түшүнүктүү тил

Verianla | Кыргызча академиялык изилдөөлөр жана илим

03 ноябрь 2026, Шейшемби
VERİANLA Көз карандысыз илимий басма
Verianla on Google Play
Менюну ачуу же жабуу
...
Башкы бет / Колдонмо илимдер / Айыл чарба илими / Модификацияланган Атмосферада Таңгактоо Түшүм Жыйналгандан Кийинки Брокколиде Антиоксиданттык Жөндөмдү Күчөтүп, Картаюуну жана Хлорофиллдин Ыдырашын Кечеңдетет
Айыл чарба илими

Модификацияланган Атмосферада Таңгактоо Түшүм Жыйналгандан Кийинки Брокколиде Антиоксиданттык Жөндөмдү Күчөтүп, Картаюуну жана Хлорофиллдин Ыдырашын Кечеңдетет

Модификацияланган атмосферада таңгактоо (Modified Atmosphere Packaging, MAP) — таңгактын ичиндеги кычкылтек (O2) менен көмүр кычкыл газынын (CO2) тең салмагын таңгактын газ өткөрүмдүүлүгү аркылуу өзгөртүп, түшүм жыйналгандан кийинки продукциянын физиологиялык чөйрөсүн жөнгө салуучу сактоо ыкмасы.

26/10/2026  Veri Anla  174 көрүү
Модификацияланган Атмосферада Таңгактоо Түшүм Жыйналгандан Кийинки Брокколиде Антиоксиданттык Жөндөмдү Күчөтүп, Картаюуну жана Хлорофиллдин Ыдырашын Кечеңдетет

Модификацияланган атмосферада таңгактоо (Modified Atmosphere Packaging, MAP) — таңгактын ичиндеги кычкылтек (O2) менен көмүр кычкыл газынын (CO2) тең салмагын таңгактын газ өткөрүмдүүлүгү аркылуу өзгөртүп, түшүм жыйналгандан кийинки продукциянын физиологиялык чөйрөсүн жөнгө салуучу сактоо ыкмасы. Бул изилдөөдө жаңы брокколи 20 ± 1 °C температурада жана %85 ± 5 салыштырма нымдуулукта 8 күн бою үч башка таңгактоо системасында сакталган: 30 µm стандарттуу полиэтилен контролдук баштык (CK), 25 µm калыңдыктагы наноматериал менен модификацияланган MAP баштык (2.5C) жана 40 µm калыңдыктагы наноматериал менен модификацияланган MAP баштык (4C). Изилдөөчүлөр түстүн өзгөрүшүн, коммерциялык кабыл алынуучулукту, таңгактагы газ курамын, таңгак ачылгандан кийинки дем алуу ылдамдыгын, салмак жоготууну, сабактын катуулугун жана жылтырагын, хлорофиллди, жалпы фенолдук заттарды, витамин Cни, реактивдүү кычкылтек түрлөрүн жана антиоксиданттык радикалдарды жок кылуу жөндөмүн изилдешкен.

MAPтын эки колдонмосу тең контролдук топко салыштырганда брокколинин жашылдан сарыга өтүшүн жана хлорофиллдин жоголушун кечеңдеткен. Сегизинчи күнү коммерциялык кабыл алынуучулук контролдук топто %36,7ге чейин төмөндөсө, 2.5C тобунда %83,3 жана 4C тобунда %66,7 деңгээлинде сакталган. Изилдөөнүн текстине ылайык, сактоонун акыркы мезгилинде хлорофиллдин курамы контролго салыштырмалуу 2.5Cде болжол менен %66,6, 4Cде болсо болжол менен %53,0 жогору сакталган. Витамин Cнин жоготуусу контролдук топто %57, 2.5Cде %39 жана 4Cде %54 деп билдирилген.

MAP колдонмолору супероксид анионунун (O2•−) жана суутек пероксидинин (H2O2) топтолушун чектеген; O2•− тазалоо жөндөмү менен катар DPPH жана ABTS радикалдарын тазалоо активдүүлүктөрүн да контролдук топко караганда жакшыраак сактаган. Изилденген көрсөткүчтөрдүн көпчүлүгүндө 25 µm калыңдыктагы 2.5C колдонмосу 40 µm калыңдыктагы 4C колдонмосуна караганда тең салмактуу жана күчтүү коргоону камсыз кылган.

Бирок бул изилдөө белгилүү наноматериал менен модификацияланган баштыктарда, белгилүү брокколи үлгүлөрүндө, 20 ± 1 °Cде жана сегиз күндүк лабораториялык сактоодо гана жүргүзүлгөн. Таңгак жабык турганда брокколинин дем алуусу түз өлчөнгөн эмес, микробиологиялык сактоо мөөнөтү, керектөөчүлөрдүн сенсордук баалоосу, наноматериалдын таңгактан азыкка өтүшү жана таңгактын экологиялык жашоо цикли бааланган эмес. Ошондуктан натыйжалар ушул изилдөө шарттарынын чегинде чечмелениши керек.

Брокколи түшүм жыйналгандан кийин эмне үчүн тез саргаят?

Брокколи (Brassica oleracea var. italica) түшүм жыйналгандан кийин да метаболизмдик жактан активдүү бойдон калат. Өсүмдүк энелик өсүмдүктөн бөлүнгөндө суу, азык заттар, энергия жана гормондордун агымы өзгөрөт; мунун натыйжасында картаюу процесстери ылдамдашы мүмкүн. Жашыл көрүнүштүн негизги аныктоочуларынын бири болгон хлорофилл ыдыраган сайын гүл баштары жашылдан сары-жашылга, андан кийин сарыга өтөт. Ошол эле мезгилде суу жоготуу, ткандардын жумшарышы, беттик жылтырактын азайышы жана витамин сыяктуу сапат компоненттеринин жоголушу байкалышы мүмкүн.

Изилдөө бул картаюу процессинде реактивдүү кычкылтек түрлөрү (Reactive Oxygen Species, ROS) менен антиоксиданттык коргонуу ортосундагы тең салмакка өзгөчө көңүл бурат. Супероксид аниону жана суутек пероксиди сыяктуу ROS молекулаларынын ашыкча топтолушу липиддердин пероксиддешүүсү, хлорофиллдин жоголушу жана клеткалык түзүлүштөрдүн жабыркашы менен байланыштуу болушу мүмкүн. Антиоксиданттык жөндөмдүн сакталышы болсо бул кычкылдандыруучу жүктүн чектелиши менен байланыштуу болушу мүмкүн.

MAP баштыктары эмнени өзгөрттү?

Изилдөөдөгү эки эксперименттик MAP баштык калыңдыгы боюнча гана эмес, газ өткөрүмдүүлүгү боюнча да айырмаланат. Наноматериал менен модификацияланган баштыктарда функционалдык толтургуч катары наноөлчөмдөгү слюда жана диатомиттик топурак колдонулган. Авторлордун түшүндүрмөсү боюнча, слюда катмарлары газ молекулалары үчүн кыйла ийри-буйру диффузия жолдорун түзөт, ал эми көңдөйлүү диатомиттик топурак газ алмашуу каналдарын камсыз кылат. Ошентип O2 жана CO2 өткөрүмдүүлүгү жөнгө салынган.

ТопТаңгакКалыңдыкCO2 өткөрүмдүүлүгүO2 өткөрүмдүүлүгү
CKСтандарттуу коммерциялык полиэтилен баштык30 µm2256,6 cm3 m−2 күн−1 atm−11344,8 cm3 m−2 күн−1 atm−1
2.5CНаноматериал менен модификацияланган полиэтилен MAP25 µm24.700 cm3 m−2 күн−1 atm−15420 cm3 m−2 күн−1 atm−1
4CНаноматериал менен модификацияланган полиэтилен MAP40 µm13.200 cm3 m−2 күн−1 atm−13040 cm3 m−2 күн−1 atm−1

Бул таблица маанилүү нерсени көрсөтөт: “баштык канчалык калың болсо, ошончолук жакшы сактайт” деген түз сызыктуу байланыш жок. 25 µm калыңдыктагы 2.5C баштыгы 40 µm калыңдыктагы 4Cге караганда жогорку O2 жана CO2 өткөрүмдүүлүгүнө ээ. Демек, баштыктын калыңдыгынын таасири колдонулган наноматериалдын курамы жана натыйжада пайда болгон газ өткөрүмдүүлүгү менен бирге бааланууга тийиш.

Булак изилдөөнүн Материалдар жана методдор бөлүмүнө таянып Verianla үчүн даярдалган көз карандысыз, масштабсыз тажрыйба схемасы. Булак басылманын дизайны же түпнуска сүрөттөрүнүн көчүрмөсү эмес.

Тажрыйба кантип жүргүзүлдү?

Брокколилер Кытайдын Гуанчжоу шаарындагы жергиликтүү жашылча өндүрүш аймагынан жаңы алынган жана дароо лабораторияга жеткирилген. Баштары окшош өлчөмдөгү, көрүнүшү жакшы, жашыл түсү бирдей жана механикалык жабыркашы жок үлгүлөр тандалган.

Үлгүлөр кокусунан үч таңгактоо тобуна бөлүнгөн. Ар бир баштыкка үч флорат үлгүсү салынып, ар бир сактоо убактысы үчүн үч баштык даярдалган. Брокколи салынгандан кийин баштыктар дароо жылуулук менен жабылып, кошумча дезинфекция жүргүзүлгөн эмес.

Сактоо 20 ± 1 °C жана %85 ± 5 салыштырма нымдуулукта жүргүзүлгөн. Көрүнүшү, түсү жана коммерциялык кабыл алынуучулук 0., 2., 4., 6. жана 8. күндөрү бааланган. Үлгү алынгандан кийин брокколи ткандары суюк азотто тоңдурулуп, биохимиялык анализге чейин −80 °Cде сакталган.

25 µm калыңдыктагы 2.5C MAP эмне үчүн 40 µm калыңдыктагы 4Cден жакшыраак натыйжа берди?

Изилдөөнүн натыйжалары 2.5C баштыгы газ алмашууну картаюуну жайлатууга жетиштүү чектеп, ошол эле учурда 4Cге салыштырмалуу газдын өтө катуу чектелүү коркунучун жакшыраак тең салмактаган болушу мүмкүн экенин көрсөтөт; авторлор 40 µm 4C баштыгындагы күчтүү герметикалуулук сактоонун акыркы мезгилинде болжол менен анаэробдук шарттарга жана мүмкүн болгон ферментативдик стресске алып келиши мүмкүн деп сунушташат, бирок ферментация түз өлчөнбөгөндүктөн бул түшүндүрмө механистикалык жоромол болуп саналат.

Таңгактын ичиндеги O2 жана CO2 кандай өзгөрдү?

MAP баштыктары контролдук топко салыштырганда таңгактын ичинде төмөнүрөөк O2 жана жогорураак CO2 чөйрөсүн түзгөн. Бул натыйжа 2.5C жана 4C баштыктары чындап эле айырмаланган таңгак атмосферасын түзгөнүн көрсөтөт.

Булактагы 2-сүрөттө айрым CO2 өлчөөлөрү аспаптын жогорку өлчөө чегинен ашкан. Графиктеги үзүк сызыктын үстүндөгү жебелер бул чекиттер так маанини эмес, болгону өлчөнүүчү диапазондон жогору экенин көрсөтөт. Ошондуктан аспаптын чегинен ашкан чекиттер үчүн Verianla тарабынан так CO2 мааниси чыгарылган эмес.

Дем алуу жыйынтыгын эмне үчүн этият чечмелөө керек?

MAPта сакталган брокколинин дем алуу ылдамдыгы айрым мезгилдерде контролдук топтон жогору өлчөнгөн. Бир караганда бул MAP метаболизмди күчөткөндөй таасир калтырышы мүмкүн; бирок өлчөө таңгак жабык турганда эмес, баштык ачылгандан кийин жүргүзүлгөн.

MAPтан чыгарылган 160 ± 20 g брокколи үлгүсү жабык айнек идишке салынып, CO2 концентрациясы T7001 газ детектору менен 5 мүнөт бою катталган. Дем алуу ылдамдыгы CO2 концентрациясынын убакытка жараша өзгөрүшүнүн ылдый-жогору багыты, эффективдүү газ көлөмү жана үлгүнүн массасы колдонулуп эсептелип, mg CO2 kg−1 h−1 түрүндө берилген.

Авторлордун түшүндүрмөсү боюнча, баштык ачылганда айлана-чөйрөдөгү O2 кайра кирип, жогорку CO2 басымы жоголгондо ткандарда “дем алуунун кайтарым секириги” пайда болушу мүмкүн. Бирок таңгак жабык турганда чыныгы ткандык дем алуу өлчөнбөгөндүктөн, MAP таңгактын ичиндеги метаболизм ылдамдыгын канчалык төмөндөтөрү бул тажрыйбада түз сандык түрдө аныкталган эмес.

Коммерциялык кабыл алынуучулук

Коммерциялык кабыл алынуучулукту баалоодо үлгүлөр коддолуп, баалоочулар иштетүү тууралуу маалыматты көрбөшү камсыздалган. Ар бир иштетүү жана убакыт чекитинде үч биологиялык кайталоо визуалдык түрдө бааланган. Кабыл алынуучулук саргайбаган жана соолубаган көрүнүүчү беттин жалпы көрүнүүчү бетке болгон катышы катары эсептелген.

ТопКоммерциялык кабыл алынуучулук
CK%36,7
2.5C%83,3
4C%66,7

Визуалдык катар да бул жыйынтыкты колдойт: контролдук үлгүлөрдө 6. жана өзгөчө 8. күндөрү айкын саргаюу көрүнгөн, ал эми 2.5C үлгүлөрүндө жашыл көрүнүш жакшыраак сакталган. 4C да контролдук топко караганда жакшы сакталган, бирок жалпы көрүнүш жана коммерциялык кабыл алынуучулук боюнча 2.5Cдей ийгиликтүү болгон эмес.

L*, a*, b* жана hue angle эмнени билдирет?

Брокколинин түсү CIE түс системасы менен PS2020 спектрофотометрдик колориметрде D65 стандарттуу жарыктандыргыч жана 10° стандарттуу байкоочу шартында өлчөнгөн. L* мааниси жалпы жарыктыгын, a* огу жашыл-кызыл багытын, b* огу болсо көк-сары багытын билдирет. Изилдөө ошондой эле түстүн бурчтук көрсөткүчү болгон hue angle маанисин колдонгон.

Контролдук топто L* айрыкча 6. күндөн кийин олуттуу жогорулаган, терс a* мааниси убакыт өткөн сайын нөлгө жакындаган жана b* жогорулаган. Бул биргелешкен өзгөрүү жашыл түстүн жоголушу жана саргаюунун күчөшү менен шайкеш. MAP топторунда өзгөрүү жайыраак болгон.

Hue angle башында болжол менен 123° болсо, контролдук топто 8. күнү болжол менен 87°ге түшкөн. Эки MAP тобунда тең 8. күнү hue angle 100°ден жогору калган. 2.5C жашыл түстү сактоодо жалпысынан 4Cге караганда күчтүү натыйжа көрсөткөн.

Хлорофиллдин жоголушу

Хлорофиллди өлчөө үчүн брокколинин бүчүр тканы %80 ацетондо караңгыда бир түн экстракцияланып, фильтраттын абсорбциясы 663 жана 645 nmде өлчөнгөн. Натыйжалар жаңы салмакка карата g kg−1 түрүндө берилген.

Хлорофилл бардык топтордо сактоо бою азайган; бирок контролдук топто төмөндөө ылдамыраак болгон. Изилдөө тексти MAP менен сакталган брокколинин сактоонун акыркы мезгилинде контролдук топко караганда жогорку хлорофилл мазмунун сактаганын жана 2.5C менен 4C маанилери контролдон тиешелүүлүгүнө жараша болжол менен %66,6 жана %53,0 жогору болгонун билдирет.

2.5C тобунда хлорофиллдин жогору сакталышы коммерциялык кабыл алынуучулук, hue angle жана көзгө көрүнгөн жашыл түстүн сакталышы менен бир багытта.

Жалпы фенолдук заттар

Жалпы фенолдук заттар %60 этанол экстракциясы жана модификацияланган Folin–Ciocalteu ыкмасы менен өлчөнгөн. Галлик кислотасы стандарт катары колдонулуп, натыйжалар жаңы салмакка карата mg галлик кислотасынын эквиваленти g−1 түрүндө берилген.

Фенолдук мазмун сактоонун башында жогорулап, кийин акырындык менен азайган. Авторлор эрте мезгилдеги жогорулашты брокколинин түшүмдөн кийинки антиоксиданттык коргонуусун күчөтүүчү мүмкүн болгон жооп катары чечмелешет. MAP топтору сактоо бою контролдук топко караганда жогорку фенолдук деңгээлдерди сактап, 2.5C дагы күчтүү натыйжа көрсөткөн.

Витамин C

Витамин Cнин мазмуну спектрофотометрдик ыкма менен 705 nmде аныкталган. Бардык топтордо витамин C сактоо мезгили бою азайган.

ТопБаштапкыга салыштырмалуу витамин Cнин азайышы
CK%57
2.5C%39
4C%54

Бул натыйжада 2.5C өзгөчө айырмаланат. 4C контролдук топко караганда бир аз жакшыраак сактоо бергенине карабай, 2.5C витамин Cнин жоголушун кыйла ачык чектеген.

Салмак жоготуу, сабактын катуулугу жана беттик жылтырак

Салмак жоготуу бардык топтордо убакыт өткөн сайын көбөйгөн. 2.5C жана 4C топтору сактоо бою контролдук топко караганда азыраак салмак жоготкон. Булак муну MAP нымдын жоголушун жана ага байланышкан соолууну жана ткандык бузулууну чектөөсү менен байланыштырат.

Сабактын катуулугу GY-4 мөмө катуулугун өлчөгүч жана диаметри 3,5 mm цилиндр сымал металл проб менен Ньютон (N) бирдигинде өлчөнгөн. Контролдук топто катуулук өзгөчө 6. күндөн кийин көбүрөөк азайган. 2.5C кеч мезгилде катуулукту туруктуураак сактаган.

Беттик жылтырак NHG60 жылтырак өлчөгүчү менен 60° түшүү бурчунда өлчөнүп, gloss unit (GU) катары берилген. Контролдук топто баштапкы болжол менен 3,83 GU болгон жылтырак 8. күнү болжол менен 1,69 GUга түшкөн. Эки MAP колдонмосу тең бул жоготууну кечеңдеткен.

Булактагы сүрөт боюнча эскертүү: Булактагы 4-сүрөттүн чыныгы графиктеринде C панелинин y огу “Stem hardness (N)”, D панелинин y огу “Glossiness (GU)” деп көрсөтүлгөн. Натыйжалар бөлүмү да катуулукту 4C-сүрөт, жылтыракты 4D-сүрөт катары түшүндүрөт. Бирок сүрөттүн түшүндүрмөсүндө C жана D аталыштары тескери тартипте жазылган. Бул жерде чыныгы график огунун энбелгилери жана натыйжалар тексти негиз катары алынган.

MAP брокколинин картаюусун кайсы физиологиялык байланыштар аркылуу кечеңдетти?

Изилдөө сунуш кылган физиологиялык алкакка ылайык, ылайыктуу газ өткөрүмдүүлүгү бар MAP ашыкча O2•− жана H2O2 топтолушун чектеп, витамин C жана жалпы фенолдук заттар сыяктуу антиоксиданттык компоненттердин жана радикалдарды тазалоо жөндөмүнүн узагыраак сакталышы менен байланыштуу; бул редокс тең салмагы хлорофилл жоготуунун, саргаюунун, суу жоготуунун жана жалпы сапаттын начарлашынын кечеңдеши менен бирге байкалган, бирок корреляциялык анализ өзүнчө түз себептүүлүктү далилдебейт.

Реактивдүү кычкылтек түрлөрү

Супероксид аниону жана суутек пероксидинин концентрациялары сактоо убактысы узарган сайын жалпысынан жогорулаган. Эки MAP колдонмосу тең бул өсүштү контролдук топко салыштырганда азайткан. 2.5Cде O2•− өсүшү өзгөчө 6. күндөн кийин айкын болгон, 4Cде болсо кескин өсүш эртерээк, 4. күндөн кийин байкалган. H2O2 башында бир аз азайгандан кийин кайра көбөйгөн; кеч мезгилдеги эң чоң өсүш контролдук топто болгон.

Супероксид анионун тазалоо жөндөмү

O2•− тазалоо жөндөмү Solarbio BC1410 топтому менен бааланган. Брокколи тканынан 0,1 g алынып, 1,0 mL экстракциялык эритме менен гомогендештирилип, 4 °Cде 10.000×g ылдамдыкта 10 мүнөт центрифугаланган. Реакциядан кийин абсорбанс 530 nmде өлчөнгөн.

Контролдук топтун тазалоо жөндөмү өзгөчө 6. күндөн кийин олуттуу азайган. 4C 6. күнү салыштырмалуу жогорку жөндөмдү сактаган, ал эми 2.5Cнин артыкчылыгы 8. күнгө чейин уланган.

ABTS радикалын тазалоону эсептөө

ABTS өлчөөсү үчүн брокколи экстракты тиешелүү түрдө суюлтулган ABTS жумушчу эритмеси менен аралаштырылып, караңгыда 30 мүнөт реакцияга калтырылган. Абсорбанс 734 nmде өлчөнгөн.

ABTS радикалын тазалоо көрсөткүчү (%) = (A0 − A) / A0 × 100

Бул жерде A0 үлгү экстрактынын ордуна абсолюттук этанол колдонулган бош топтун абсорбансын, A болсо брокколи экстракты камтылган үлгүнүн абсорбансын билдирет. Үлгү ABTS сигналын канчалык көбүрөөк азайтса, радикалдарды тазалоо жөндөмү ошончолук жогору дегенди билдирет.

DPPH радикалын тазалоону эсептөө

DPPH анализинде суюлтулган үлгү экстракты DPPH жумушчу эритмеси менен аралаштырылып, бөлмө температурасында 30 мүнөт кармалган. Абсорбанс 517 nmде өлчөнгөн.

DPPH радикалын тазалоо көрсөткүчү (%) = [1 − (A − B) / A0] × 100

A — үлгү экстракты жана DPPH бар топтун абсорбансы. A0 — үлгүнүн ордуна %80 этанол колдонулган контролдук топ. B болсо DPPH ордуна %80 этанол колдонулган фон контролу. B терминин алып салуу үлгү экстрактынын өзүнүн оптикалык фонун DPPH жообунан ажыратууга жардам берет.

DPPH жана ABTS тазалоо активдүүлүктөрү бардык топтордо сактоо учурунда жалпысынан азайган. Бирок 2.5C DPPH жөндөмүн сактоо бою жогору деңгээлде кармап турган; ABTS өлчөөсүндө да 2.5C жана 4C контролдук топтон жогору калган, ал эми 2.5C эң жакшы жалпы натыйжа көрсөткөн.

Булак изилдөөнүн 7-сүрөтүндөгү сунуш кылынган физиологиялык байланыштардын негизинде Verianla үчүн өз алдынча кайра түзүлгөн масштабсыз концептуалдык схема. Булак сүрөттүн визуалдык композициясы көчүрүлгөн эмес.

Булактагы S1-сүрөттөгү корреляциялык анализ эмнени кошот?

Кошумча материалдагы S1-сүрөт физиологиялык жана сапат көрсөткүчтөрүнүн ортосундагы байланыштарды Pearson корреляция коэффициенттери менен баалайт. Анализ антиоксидантка байланыштуу көрсөткүчтөр ROS топтолушу жана сапат көрсөткүчтөрү менен жакын байланышта экенин көрсөткөн. Бул жыйынтык жакшыраак сакталган антиоксиданттык жөндөм менен хлорофилл жоготуунун жана картаюунун кечеңдеши бир маалымат түзүлүшүндө чогуу өзгөрөрүн колдойт.

Бирок Pearson корреляциясы эки өзгөрмөнүн бирге өзгөрүү даражасын өлчөйт; өзүнчө бир өзгөрмө экинчисине түз себеп экенин далилдебейт. Ошондуктан MAP → антиоксиданттык жөндөм → хлорофиллдин сакталышы чынжыры изилдөөнүн бардык эксперименттик натыйжалары менен шайкеш физиологиялык түшүндүрмө болуп саналат, бирок ар бир аралык байланыш өзүнчө себептүүлүк тажрыйбасы менен бөлүп текшерилген эмес.

Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары

Үлгү алуу жана кайталоо түзүлүшү

Ар бир таңгактоо тобунда ар бир сактоо убактысы үчүн үч баштык даярдалып, ар бир баштыкка үч брокколи флорат үлгүсү салынган. Коммерциялык кабыл алынуучулукту баалоодо үлгүлөр туш келди коддолуп, баалоочу иштетүү тууралуу маалыматтан сокурланган. Макаланын статистика бөлүмүнө ылайык, бардык тажрыйбалар өз алдынча кеминде үч жолу кайталанган (n ≥ 3).

Сактоо шарттары

  • Температура: 20 ± 1 °C.
  • Салыштырма нымдуулук: %85 ± 5.
  • Жалпы мөөнөт: 8 күн.
  • Баалоо убактысы: 0, 2, 4, 6 жана 8. күн.
  • Үлгүнү сактоо: Биохимиялык анализ үчүн суюк азотто тоңдуруу жана −80 °Cде сактоо.

Колдонулган негизги аспаптар жана өлчөөлөр

ӨзгөрмөЫкма / аспапНатыйжа
КөрүнүшSONY Alpha 6000 + SIGMA 56 mm f/1.4Сактоо бою визуалдык саргаюу
ТүсPS2020 колориметр, D65, 10°L*, a*, b*, hue angle
Таңгак ачылгандан кийинки дем алууT7001 CO2 газ детектору, 5 мүнөтmg CO2 kg−1 h−1
Сабактын катуулугуGY-4, 3,5 mm цилиндр пробN
Беттик жылтыракNHG60, 60° түшүү бурчуGU
Хлорофилл%80 ацетон; 663 жана 645 nmg kg−1 жаңы салмак
Жалпы фенолдорFolin–Ciocalteu; 765 nmmg GAE g−1 жаңы салмак
Витамин CСпектрофотометрдик ыкма; 705 nmСтандарттык ийри боюнча мазмун
O2•−Solarbio BC1290; 530 nmmmol kg−1 жаңы салмак
H2O2Solarbio BC3590; 415 nmmmol kg−1 жаңы салмак
O2•− тазалооSolarbio BC1410; 530 nm%
ABTS734 nmРадикалдарды тазалоо %
DPPH517 nmРадикалдарды тазалоо %

Статистикалык анализ

Статистикалык анализ SPSS 27.0.1 менен жүргүзүлгөн. Таңгактоо иштетүүсүнүн жана сактоо убактысынын таасирлери эки факторлуу дисперсиялык анализ (two-way ANOVA) менен бааланып, көп жолу салыштырууда Tukey HSD тести колдонулган. Статистикалык маанилүүлүк чеги p < 0,05 деп белгиленген.

Булак сүрөттөрдө маалыматтар орточо ± стандарттык четтөө түрүндө көрсөтүлгөн. Бир сактоо убактысындагы ар башка таңгак топторун салыштырган кичине тамгалар жана бир таңгак тобунун ичиндеги ар башка сактоо убакыттарын салыштырган чоң тамгалар колдонулган. Айрым графиктерде * p < 0,05 жана ** p < 0,01 маанилүүлүктү, “ns” болсо p > 0,05 деңгээлинде маанилүү айырма жок экенин көрсөтөт.

Негизги сандык жыйынтыктардын кыскача мазмуну

КөрсөткүчCK2.5C4C
8. күндөгү коммерциялык кабыл алынуучулук%36,7%83,3%66,7
Кеч мезгилдеги хлорофиллдин контролго салыштырмалуу айырмасыЭталонБолжол менен +%66,6Болжол менен +%53,0
8 күндүк витамин C жоготуусу%57%39%54
Hue angle, баштапкыБолжол менен 123°
Hue angle, 8. күнБолжол менен 87°>100°>100°
Контролдук сабактын жылтырагыБолжол менен 3,83 → 1,69 GUMAP топтору төмөндөөнү маанилүү түрдө кечеңдеткен

Негизги жыйынтык: 2.5C эң тең салмактуу колдонмо

Эки наноматериал менен модификацияланган таңгак тең стандарттуу контролдук баштыкка караганда жакшы натыйжа берген; бирок экспериментте өлчөнгөн коммерциялык кабыл алынуучулук, хлорофиллдин сакталышы, витамин C, жалпы фенолдор, ROS топтолушу жана радикалдарды тазалоо жөндөмү бирге бааланганда 2.5C жалпысынан эң күчтүү коргоо профилин көрсөткөн.

Бул абал MAP дизайнында мүмкүн болушунча эң төмөн газ алмашууну гана максат кылбоо керек экенин көрсөтөт. Авторлордун жоромолу боюнча, 2.5C метаболизмди басаңдаткан, бирок газды өтө чектөөгө алып келбеген ылайыктуу таңгак атмосферасын түзгөн болушу мүмкүн.

4C эмне үчүн дайыма жакшы болгон эмес?

4C 2.5Cге караганда калыңыраак жана газ өткөрүмдүүлүгү төмөн болгон. Булак бул күчтүүрөөк герметикалуулук өзгөчө сактоонун акыркы мезгилинде болжол менен анаэробдук шарттарга жакындап, ферментативдик стресс пайда кылышы мүмкүн деп сунуштайт.

Бирок этанол, ацетальдегид же башка ферментация продуктулары өлчөнгөн эмес. Ошондуктан “4C ферментацияга себеп болду” деген билдирүү бул изилдөөнүн түз жыйынтыгы эмес. Булак колдогон билдирүү — 4C газ алмашууну көбүрөөк чектеген жана жалпы сапатты сактоо көпчүлүк көрсөткүчтөрдө 2.5Cдей күчтүү болгон эмес.

Изилдөө колдогон жыйынтыктар

  • 25 µm жана 40 µm наноматериал менен модификацияланган MAP баштыктары 20 ± 1 °Cдеги сегиз күндүк сактоодо брокколинин саргаюусун стандарттуу контролдук баштыкка караганда кечеңдеткен.
  • Эки MAP системасы тең хлорофиллдин узагыраак сакталышы менен байланыштуу.
  • MAP топтору 8. күнү контролдук топко караганда жогорку коммерциялык кабыл алынуучулукту көрсөткөн.
  • MAP витамин C жана жалпы фенолдук заттардын сакталышына жардам берген.
  • MAP топторунда салмак жоготуу төмөнүрөөк; катуулук жана беттин көрүнүшү жалпысынан жакшыраак сакталган.
  • MAP колдонмолору O2•− жана H2O2 топтолушун азайткан.
  • MAP колдонмолору O2•−, DPPH жана ABTS радикалдарын тазалоо жөндөмүнүн сактоо бою жакшыраак сакталышы менен байланыштуу.
  • Изилденген эксперименттик шарттарда 2.5C жалпысынан 4Cге караганда жакшыраак коргоо натыйжасын көрсөткөн.

Изилдөө колдобогон жалпылоолор

  • 25 µm калыңдык бардык MAP пленкалары жана бардык жашылчалар үчүн универсалдуу оптимум экени көрсөтүлгөн эмес.
  • Натыйжалар муздак чынжыр температураларында же башка салыштырма нымдуулукта ырасталган эмес.
  • Таңгак жабык учурдагы чыныгы дем алуу ылдамдыгы түз өлчөнгөн эмес.
  • 4C тобунда ферментация продуктулары өлчөнбөгөндүктөн ферментативдик стресс түз далилденген эмес.
  • Наноматериал компоненттеринин брокколиге өтүшү же азык-түлүк менен тийишүү коопсуздугу бул изилдөөдө өлчөнгөн эмес.
  • Микробдук бузулуу же патогендик жүк бааланган эмес.
  • Даам, жыт жана керектөөчүлөрдүн сенсордук кабыл алуусу изилденген эмес.
  • Таңгактардын наркы же жашоо цикли боюнча экологиялык таасири салыштырылган эмес.
  • Корреляциялык анализ антиоксиданттык жөндөм менен кечеңдеген картаюунун ортосундагы байланышты колдойт; өзүнчө бүт механизмдин себептүүлүгүн далилдебейт.

Изилдөөнүн методологиялык күчтүү жактары

Изилдөө визуалдык саргаюуну гана баалаган эмес. Бир сактоо системасынын ичинде түс өлчөмү, коммерциялык кабыл алынуучулук, таңгактагы газ курамы, суу жоготуу, ткандык касиеттер, хлорофилл, витамин C, фенолдук курам, эки түз ROS көрсөткүчү жана үч түрдүү антиоксиданттык жөндөм көрсөткүчү бирге изилденген. Ошентип брокколинин көрүнүктүү картаюусу менен биохимиялык редокс абалынын ортосунда көп катмарлуу салыштыруу жүргүзүлгөн.

Мындан тышкары коммерциялык кабыл алынуучулукту баалоодо иштетүү коддорун сокурлоо, кайталанма өлчөөлөр жана таңгактоо × сактоо убактысы өз ара аракетин баалаган эки факторлуу ANOVA колдонуу эксперименттик дизайндын маанилүү элементтери болуп саналат.

Негизги чектөөлөр

Тажрыйба бир булактан алынган брокколи материалында, бир температура жана салыштырма нымдуулук шартында жана сегиз күн гана жүргүзүлгөн. Изилдөө ар кандай сорттор, түшүм жыйноо мезгилдери, температуралар, муздак чынжыр сценарийлери же коммерциялык логистика шарттары боюнча тышкы текшерүү бербейт.

Газ курамы таңгактын ичинде өлчөнгөнү менен дем алуу ылдамдыгы таңгак жабык турганда үзгүлтүксүз көзөмөлдөнгөн эмес. Ошондуктан таңгак атмосферасы менен чыныгы метаболизм ылдамдыгынын байланышынын бир бөлүгү физиологиялык жоромол болуп саналат.

Изилдөөдө колдонулган наноөлчөмдөгү слюда жана диатомиттик топурак таңгак өткөрүмдүүлүгүн жөнгө салуу үчүн колдонулган; бирок бул материалдардын азыкка өтүшү, токсикологиялык баалоосу же узак мөөнөттүү азык-түлүк менен тийишүү коопсуздугу изилдөөнүн чегине кирген эмес.

Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү

Түпнуска изилдөө: Modified Atmosphere Packaging Delays Senescence and Chlorophyll Degradation by Enhancing Antioxidant Capacity in Postharvest Broccoli

Авторлор: Jingyu Xu; Lanying He; Letian Lin; Tianwen Liu; Baisi Tang; Honghui Luo; Hua Huang.

Corresponding authors: Honghui Luo жана Hua Huang.

Мекемелер: College of Horticulture and Landscape Architecture, Zhongkai University of Agriculture and Engineering, Guangzhou, China; Institute of Fruit Tree Research, Guangdong Academy of Agricultural Sciences жана байланышкан Southern Subtropical Fruit Biology/Genetic Resources лабораториялары, Guangzhou, China; Guangdong Provincial Key Laboratory of Biotechnology for Plant Development, School of Life Sciences, South China Normal University, Guangzhou, China.

Журнал: Foods.

Басмакана: MDPI, Basel, Switzerland.

Том / сан / макала номери: 15(13), 2251.

DOI: 10.3390/foods15132251.

Макаланын түрү: Article; эксперименттик түшүм жыйноодон кийинки сактоо жана өсүмдүк/азык-түлүк физиологиясы боюнча изилдөө.

Received: 12 Май 2026.

Revised: 18 Июнь 2026.

Accepted: 18 Июнь 2026.

Published: 23 Июнь 2026.

Academic Editor: Rafael Gavara.

Рецензиялоо: Foods — MDPI тарабынан чыгарылган эл аралык рецензияланган ачык жеткиликтүү илимий журнал.

Лицензия: Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0).

Негизги эксперименттик шарт: 20 ± 1 °C, %85 ± 5 салыштырма нымдуулук, 8 күндүк сактоо; баалоо күндөрү 0, 2, 4, 6 жана 8.

Таңгактар: 30 µm стандарттуу PE контролдук; 25 µm наноматериал менен модификацияланган MAP (2.5C); 40 µm наноматериал менен модификацияланган MAP (4C).

Наноматериал толтургучтар: Наноөлчөмдөгү слюда жана диатомиттик топурак.

Статистика: SPSS 27.0.1; эки факторлуу ANOVA; Tukey HSD; p < 0,05. Тажрыйбалар өз алдынча кеминде үч жолу кайталанганы билдирилген.

Кошумча материал: Figure S1 физиологиялык жана сапат көрсөткүчтөрүнүн ортосундагы Pearson корреляцияларын көрсөтөт.

Каржылоо: Guangdong Province Modern Agricultural Industry Technology System Innovation Team Construction Project (2026CXTD12); Special Fund for Scientific Innovation Strategy—Construction of High-Level Academy of Agriculture Science / Excellent Young Scientists of Guangdong Academy of Agricultural Sciences (R2021YJ-YB1005); Zhonghua Modern Agricultural Industry College, Guangdong Demonstrative Modern Industrial College каржылоосу; Graduate Student Scientific and Technological Innovation Fund of Zhongkai University of Agriculture and Engineering (KA25YY16724).

Institutional Review Board: Колдонулбайт.

Маалымдалган макулдук: Колдонулбайт.

Маалыматтардын жеткиликтүүлүгү: Изилдөөнүн түпнуска салымдары макала жана кошумча материалдарда берилген; кошумча суроолор corresponding authorларга жөнөтүлүшү мүмкүн.

Кызыкчылыктардын кагылышы: Авторлор кызыкчылыктардын кагылышы жок экенин билдиришкен.

Автордук салымдар: H.H. концептуалдаштыруу жана жазуу/карап чыгуу/редакциялоо; J.X. жана L.H. изилдөө жана маалыматтарды талдоо; L.L., T.L. жана B.T. изилдөөнүн белгилүү бөлүктөрү; H.L. каржылоону алуу жана жазуу/карап чыгуу/редакциялоо милдеттерин аткарган. Бардык авторлор жарыяланган версияны окуп, бекитишкен.

Булактагы сүрөттүн дал келбестиги: 4-сүрөттүн түшүндүрмөсүндө C жана D панелдери тиешелүүлүгүнө жараша “Stem glossiness” жана “stem hardness” деп жазылган; бирок чыныгы график окторунда жана натыйжалар текстинде C = stem hardness, D = glossiness деп көрсөтүлгөн. Verianla макаласы график окторун жана натыйжалар текстин негиз кылган.

Негизги чечмелөө чеги: MAP таңгактын ичиндеги чыныгы дем алуу метаболизмин азайтат деген түшүндүрмө түздөн-түз жабык таңгактагы дем алууну өлчөөгө негизделбейт. Дем алуу баштык ачылгандан кийин өлчөнүп, авторлор жогорку MAP дем алуу маанилерин мүмкүн болгон кайтарым жооп катары чечмелешкен.

Визуалдык кайра куруу: Булактагы 1-6-сүрөттөр көп чекиттүү эксперименттик графиктерден тургандыктан жана чийки сандык маалыматтар макала текстинде толугу менен берилбегендиктен жетишпеген чекиттер интерполяция аркылуу кайра түзүлгөн эмес. Булакта так берилген сандар HTML таблицалары менен сакталган. 7-сүрөттүн физиологиялык байланыштары болсо булак менен семантикалык жактан шайкеш, визуалдык композициясы көз карандысыз жана масштабсыз Verianla SVG схемасы катары кайра курулган.


Бөлүшүү:

Пикирлер текшерилгенден кийин жарыяланат. Пикириңиз жактыруу процессине жөнөтүлүп, ылайыктуу деп табылганда көрүнөт.

Пикир калтырыңыз

E-mail дарегиңиз жарыяланбайт. Милдеттүү талаалар * менен белгиленген