Бул ретроспективдүү когорттук изилдөө заара чыгаруучу жолдордун инфекциясы (urinary tract infection; UTI) же пневмония себептүү ооруканага жаткырылган чоң кишилерде 1-типтеги диабеттин (T1D), 2-типтеги диабеттин (T2D) жана документтештирилген диабеттин жоктугунун оорукана ичиндеги метаболикалык татаалдашуулар жана 30 күндүк өлүм менен байланышын салыштырган. Изилдөө 2018–2026-жылдар аралыгында үчүнчү деңгээлдеги медициналык борбордун электрондук саламаттык сактоо жазууларынан 22.475 UTI жана 32.703 пневмония боюнча жаткырууну баалаган. T1D жаткыруулары башка топторго караганда кыйла жаш адамдарды камтыганына карабастан, гипогликемия жана гипергликемия боюнча эң жогорку метаболикалык туруксуздукту көрсөткөн. Жаш, жыныс, дене массасынын индекси (BMI), Charlson Коморбиддүүлүк Индекси (CCI) жана Modified Early Warning Score (MEWS) боюнча түзөтүүдөн кийин T1D UTI же пневмонияда 30 күндүк өлүм менен өз алдынча жана статистикалык маанилүү байланыш көрсөткөн эмес.
UTI себептүү жаткырылган T1D тобунда гипогликемиянын көрсөткүчү %41,2, гипергликемияныкы %88,6 жана интенсивдүү терапия бөлүмүнө (ICU) которуунун көрсөткүчү %10,0 болгон. T2D тобунда ушул эле натыйжалар тиешелүүлүгүнө жараша %19,6, %78,4 жана %3,5 болгон. Пневмонияда T1D тобунда гипогликемия %19,7 жана гипергликемия %72,6 болуп, кайрадан эң жогорку деңгээлде болгон. Ошого карабастан, T1D үчүн түзөтүлгөн 30 күндүк өлүм ыктымалдыгы UTIде OR 0,81 (%95 ишеним аралыгы 0,55–1,23; p=0,330), пневмонияда OR 0,76 (%95 ишеним аралыгы 0,34–1,45; p=0,340) деп табылып, статистикалык маанилүүлүк көрсөткөн эмес. Изилдөө байкоочу мүнөздө болгондуктан, бул натыйжалар диабет түрүнүн өлүмгө коргоочу же себептик таасирин далилдебейт.
Диабет инфекцияга жакындык жана инфекциядан улам ооруканага жаткырылуу тобокелдигинин жогорулашы менен байланыштуу. Бирок адамдын ооруканага жатууну талап кыла тургандай инфекция өнүктүрүү тобокелдиги менен ооруканага жаткырылгандан кийинки кыска мөөнөттүү клиникалык жүрүшү бир эле илимий суроо эмес. Бул изилдөөнүн негизги маселеси да ушул айырма: T1D же T2D UTI же пневмония себептүү буга чейин эле ооруканага жаткырылган бейтаптарда 30 күндүк өлүмдү өз алдынча өзгөртөбү, же диабет түрлөрү негизинен гликемиялык көзөмөлдүн татаалдыгына жана оорукана ичиндеги башкаруунун интенсивдүүлүгүнө таасир этеби?
T1D уйку безинин β-клеткаларынын аутоиммундук бузулушунун натыйжасында абсолюттук инсулин жетишсиздиги менен мүнөздөлгөн диабет түрү. T2D болсо инсулинге туруктуулук, өзгөргөн инсулин бөлүнүп чыгышы жана өнөкөт метаболикалык бузулуулар менен мүнөздөлөт. Курч инфекция маалында тамак-аш кабыл алуунун өзгөрүшү, стресс гормондорунун көбөйүшү, инсулинге болгон муктаждыктын тез өзгөрүшү жана дарылоону кайра жөндөө айрыкча T1Dде кандагы глюкозанын төмөн да, жогору да чектерге жылышын жеңилдетиши мүмкүн. Изилдөөдө “метаболикалык туруксуздук” түшүнүгү ушул контекстте гипогликемия, гипергликемия жана гиперосмолярдык гипергликемия сыяктуу оорукана ичиндеги гликемиялык татаалдашуулардын бөлүштүрүлүшү аркылуу көрүнөт.
Гипогликемия жана гипергликемия кантип аныкталды?
Изилдөөдө гипогликемия кандагы глюкозанын <70 mg/dL болушу, ал эми гипергликемия кандагы глюкозанын >180 mg/dL болушу катары аныкталган. Бул чектер ооруканадагы жүрүш учурунда метаболикалык татаалдашууларды топтор боюнча салыштыруу үчүн колдонулган. Гиперосмолярдык гипергликемия өзүнчө клиникалык натыйжа катары да бааланган.
Оорунун оордугу кантип эске алынды?
Курч оорунун баштапкы оордугу Modified Early Warning Score (MEWS) менен бааланган. MEWS систолалык кан басымы, жүрөк кагышынын ылдамдыгы, дем алуу ылдамдыгы, дене температурасы жана аң-сезим деңгээли сыяктуу күнүмдүк физиологиялык өлчөөлөрдөн турган клиникалык тобокелдикти классификациялоо куралы. Жогорураак MEWS физиологиялык бузулуунун көбүрөөк болушун жана клиникалык начарлоо тобокелдигин билдирет. Коморбиддүүлүк жүгү болсо Charlson Comorbidity Index (CCI) менен көрсөтүлгөн.
Интенсивдүү терапияга которуу оорунун оордугу менен бир эле нерсе эмес
Булак ICUга которууну шоктун же жалпы оорунун оордугунун түздөн-түз ордун басуучу көрсөткүчү катары чечмелебөө керектигин өзгөчө белгилейт. Айрым шок бейтаптары ички оорулар бөлүмүндөгү аралык кароо бөлүмдөрүндө башкарылган, ал эми айрым T1D бейтаптарында глюкозаны тез-тез өлчөө, инсулинди титрлөө, гипогликемия жана кетоацидозду көзөмөлдөө сыяктуу интенсивдүү кароо муктаждыктары ICUга которуу чечимине таасир эткен болушу мүмкүн. Демек, ICU колдонулушу физиологиялык оордукту да, кароо ишинин жүгүн да чагылдырышы мүмкүн.
1-Типтеги Диабет UTI же Пневмонияда 30 Күндүк Өлүмдүн Өз Алдынча Себеби беле?
Жок. Жаш, жыныс, BMI, CCI жана MEWS боюнча түзөтүлгөн моделдерде T1Dнин 30 күндүк өлүм менен байланышы UTI когортунда да (OR 0,81; %95 ИА 0,55–1,23; p=0,330), пневмония когортунда да (OR 0,76; %95 ИА 0,34–1,45; p=0,340) статистикалык маанилүү болгон эмес. Ошентсе да T1D тобунун саны салыштырмалуу аз, ал эми маанилүү айырма табылбаганы топтор өлүм жагынан тең экенин далилдебейт.
Чийки өлүм көрсөткүчү эмне үчүн өз алдынча жаңылыштыруучу болушу мүмкүн?
UTIде чийки 30 күндүк өлүм T1D тобунда %17,1, T2D тобунда %27,0 жана документтештирилген диабети жок топто %33,2 болгон. Пневмонияда тиешелүү көрсөткүчтөр %5,3, %8,9 жана %15,4 болгон. Бир караганда диабет топторунда өлүм төмөнүрөөк көрүнгөнү менен, топтордун жаш курак түзүмү кескин айырмаланат. Мисалы, UTIде медианалык жаш T1D тобунда 66,5 жыл, диабети жок топто 81,5 жыл; пневмонияда тиешелүүлүгүнө жараша 61,2 жана 83,5 жыл. Ошондуктан чийки өлүм көрсөткүчтөрүн түздөн-түз диабет түрүнө байланыштыруу туура эмес.
2-Типтеги Диабетте Төмөнүрөөк Түзөтүлгөн Өлүмдүн Байкалышы Коргоочу Таасирди Билдиреби?
Жок. T2D UTIде OR 0,84 жана пневмонияда OR 0,67 менен документтештирилген диабети жок топко салыштырмалуу төмөнүрөөк түзөтүлгөн 30 күндүк өлүм ыктымалдыгы менен байланышкан; бирок изилдөө авторлору бул тескери байланышты T2D инфекция учурунда коргоочу деп чечмелебөө керектигин ачык белгилешет. Жаш, алсыздык, ооруканага жаткыруу чектери, өлчөнбөгөн клиникалык өзгөчөлүктөр, диабети жок топтогу стресс гипергликемиясы жана башка калдык аралаштыруучу факторлор бул байланышка салым кошушу мүмкүн.
“Диабет парадоксу” кантип чечмелениши керек?
Изилдөөнүн талкуусунда диабети бар адамдарда инфекция өнүктүрүү жана инфекция себептүү ооруканага жатуу тобокелдиги жогору болгонуна карабастан, ооруканага жаткырылгандан кийинки кыска мөөнөттүү өлүм дайыма эле жогору болбой турганы тууралуу адабият “диабет парадоксу” контекстинде каралган. Бул көрүнгөн парадокс “диабет инфекция жагынан зыянсыз” дегенди билдирбейт. Инфекцияга кабылуу тобокелдиги, ооруканага жатуу ыктымалдыгы жана ооруканага жаткырылгандан кийинки өлүм — ар башка жыйынтыктар.
Изилдөө колдогон жыйынтыктар
Изилдөө UTI жана пневмония боюнча жаткырууларда T1D T2Dге жана документтештирилген диабеттин жоктугуна салыштырмалуу кыйла айкын гликемиялык туруксуздук менен байланышканын колдойт. UTIде T1D ошондой эле ICUга көбүрөөк которулуу менен байланышкан. Түзөтүлгөн анализдер T1D менен жогору 30 күндүк өлүмдүн ортосунда өз алдынча байланышты көрсөткөн эмес; T1D менен T2D ортосунда да түзөтүлгөн өлүм боюнча маанилүү айырма табылган эмес.
Изилдөө колдобогон жыйынтыктар
Изилдөө T1D же T2D инфекциядан өлүмдү азайтат деп далилдебейт; T2D үчүн табылган тескери өлүм байланышын коргоочу себептик таасир катары чечмелөөгө болбойт. Изилдөө T1D менен T2D бирдей абсолюттук өлүм тобокелдигине ээ экенин да далилдебейт. T1D жаткырууларынын санынын салыштырмалуу аздыгы, жаш бөлүштүрүлүшүнүн чоң айырмасы, түздөн-түз ICUга кабыл алынган оор бейтаптардын когорттон тышкары калышы жана өлчөнбөгөн алсыздык сыяктуу факторлор мындай жалпылоолорду чектейт.
Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары
Изилдөө MDclone саламаттык аналитикасы платформасынан алынган инсандыгы жашырылган электрондук саламаттык жазууларына негизделген ретроспективдүү когорттук изилдөө. Маалымат булагы Израилдеги 1500 орундуу үчүнчү деңгээлдеги медициналык борбор болуп, изилдөө мезгили 1 январь 2018–31 май 2026. Демографиялык өзгөчөлүктөр, диагноздор, лабораториялык көрсөткүчтөр, процедуралар, дары-дармектер жана оорукана жыйынтыктары маалымат базасынан алынган.
Изилдөөгө ички оорулар бөлүмдөрүнө UTI же пневмония себептүү жаткырылган 18 жаш жана андан жогорку, документтештирилген T1D, документтештирилген T2D же документтештирилген диабети жок чоң кишилердин жаткыруулары киргизилген. Анализ бирдиги адам эмес, ооруканага жаткыруу болуп саналат. Бир эле адам изилдөө мезгилинде бир нече ылайыктуу жаткыруу менен жана ар башка убакта UTI да, пневмония когортуна да маалымат кошо алган.
Чыгарып салуу критерийлери
18 жаштан кичүү жаткыруулар; гестациялык диабет; экинчи даражадагы же дарыга байланыштуу диабет; T1D жана T2D коддору бирге болуп, кошумча клиникалык маалымат менен чечилбеген белгисиз диабет классификациясы; бир убактагы UTI жана пневмония; жетишсиз же толук эмес маалымат чыгарып салуу критерийлерине кирген. T1D чоңдордун оорукана популяциясында салыштырмалуу сейрек болгондуктан, бардык ылайыктуу T1D жаткыруулары алынган, тандоо же дал келтирүү колдонулган эмес.
Негизги жыйынтыктар
Баштапкы өзгөрмөлөр жаш, жыныс, BMI, HbA1c, диабеттин узактыгы, CCI, өнөкөт бөйрөк оорусу, жүрөк-кан тамыр оорусу, диабет дарылары жана инфекция түрүн камтыган. Жыйынтыктар 30 күндүк өлүм, ооруканада жатуу узактыгы, ICUга которуу, шок, гипогликемия, гипергликемия жана гиперосмолярдык гипергликемия болгон. ESBL өндүрүүчү микроорганизмдер жана метициллинге туруктуу Staphylococcus aureus (MRSA) инфекциялары да бааланган.
UTI когортундагы негизги клиникалык жыйынтыктар
| Өзгөрмө | Диабет жок (n=13.034) | T1D (n=211) | T2D (n=9.230) | p |
|---|---|---|---|---|
| Медианалык жаш, жыл | 81,5 (68,8–89,4) | 66,5 (52,9–76,1) | 78,0 (69,7–86,0) | <0,001 |
| Медианалык CCI | 5 (4–7) | 5 (4–7) | 6 (5–8) | <0,001 |
| 30 күндүк өлүм | %33,2 | %17,1 | %27,0 | <0,001 |
| Медианалык жатуу узактыгы, күн | 5,6 (2,7–10,8) | 4,0 (2,5–8,9) | 5,7 (3,0–11,6) | <0,001 |
| Шок | %5,2 | %1,9 | %6,8 | <0,001 |
| ICUга которуу | %4,2 | %10,0 | %3,5 | <0,001 |
| Гипогликемия (<70 mg/dL) | %11,3 | %41,2 | %19,6 | <0,001 |
| Гипергликемия (>180 mg/dL) | %29,9 | %88,6 | %78,4 | <0,001 |
| Гиперосмолярдык гипергликемия | %1,3 | %7,6 | %6,6 | <0,001 |
| ESBL инфекциясы | %1,0 | %0,5 | %1,2 | 0,239 |
| MRSA инфекциясы | %0,3 | %0,0 | %0,2 | 0,610 |
| HbA1c, % | Билдирилген эмес | 7,9 (7,4–9,7) | 7,3 (6,2–8,7) | <0,001 |
| Өнөкөт бөйрөк оорусу | %15,1 | %27,0 | %31,3 | <0,001 |
UTI когортунда эң айкын көрүнүш T1D тобундагы эки багыттуу гликемиялык өзгөрмөлүүлүк болгон. T1D жаткырууларынын %41,2синде гипогликемия, %88,6сында гипергликемия катталган. Буга ICUга которуунун %10,0га жетиши коштолгон. Ал эми шок эң көп T2D тобунда (%6,8) байкалган. ESBL жана MRSA инфекциялары сейрек болгон жана UTI топторунун ортосундагы айырмалар статистикалык маанилүү болгон эмес.
Пневмония когортундагы негизги клиникалык жыйынтыктар
| Өзгөрмө | Диабет жок (n=17.383) | T1D (n=208) | T2D (n=15.112) | p |
|---|---|---|---|---|
| Медианалык жаш, жыл | 83,5 (72,3–90,2) | 61,2 (44,0–73,9) | 78,5 (70,3–86,0) | <0,001 |
| Медианалык CCI | 5 (4–7) | 4,5 (3–7) | 6 (5–8) | <0,001 |
| 30 күндүк өлүм | %15,4 | %5,3 | %8,9 | <0,001 |
| Медианалык жатуу узактыгы, күн | 3,7 (2,1–6,2) | 3,7 (2,2–6,8) | 3,7 (2,0–6,2) | 0,205 |
| Шок | %1,5 | %0,5 | %1,1 | <0,001 |
| ICUга которуу | %0,2 | %0,0 | %0,1 | 0,087 |
| Гипогликемия (<70 mg/dL) | %3,6 | %19,7 | %4,1 | <0,001 |
| Гипергликемия (>180 mg/dL) | %21,0 | %72,6 | %63,5 | <0,001 |
| Гиперосмолярдык гипергликемия | %0,5 | %3,4 | %2,4 | <0,001 |
| ESBL инфекциясы | %0,1 | %0,0 | <%0,1 | 0,037 |
| MRSA инфекциясы | %0,0 | %0,0 | <%0,1 | 0,174 |
| HbA1c, % | Билдирилген эмес | 9,0 (7,9–9,9) | 9,0 (8,1–10,2) | <0,001 |
| Өнөкөт бөйрөк оорусу | %16,1 | %35,1 | %27,0 | <0,001 |
Пневмония когортунда ооруканада жатуу узактыгы үч топто тең медиана 3,7 күн болуп, маанилүү айырма көрсөткөн эмес. ICUга которуу өтө сейрек болуп, топтордун ортосунда маанилүү эмес болгон. Ошого карабастан, гликемиялык татаалдашуулар кайрадан T1Dде кыйла жогору болгон: болжол менен ар беш T1D жаткыруунун биринде гипогликемия жана болжол менен төрт жаткыруунун үчүндө гипергликемия байкалган.
30 күндүк өлүм үчүн көп өзгөрмөлүү модель
| Инфекция | Салыштыруу | Түзөтүлгөн OR (%95 ИА) | p |
|---|---|---|---|
| UTI | T1D vs. диабет жок | 0,81 (0,55–1,23) | 0,330 |
| UTI | T2D vs. диабет жок | 0,84 (0,79–0,91) | <0,001 |
| UTI | T2D vs. T1D | 0,97 (0,65–1,45) | 0,880 |
| Пневмония | T1D vs. диабет жок | 0,76 (0,34–1,45) | 0,340 |
| Пневмония | T2D vs. диабет жок | 0,67 (0,59–0,72) | <0,001 |
| Пневмония | T2D vs. T1D | 1,09 (0,52–2,28) | 0,810 |
T1D менен T2D түз салыштырылган экинчи моделдер кошумча HbA1c жана диабеттин узактыгына жараша түзөтүлгөн. UTIде да, пневмонияда да T1D менен T2D ортосунда түзөтүлгөн 30 күндүк өлүм боюнча маанилүү айырма табылган эмес.
Кайталанган жаткыруулар статистикалык жактан кантип эске алынды?
Бир эле адамда бир нече жаткыруу болушу мүмкүн болгондуктан, байкоолор толугу менен көз карандысыз эмес. Ошондуктан негизги өлүм моделдери бейтаптын идентификаторун кластер бирдиги деп эсептеген cluster-robust “sandwich” стандарттык каталар менен эсептелген. Бул ыкма бир адамга тиешелүү кайталанган жаткыруулардын ортосундагы мүмкүн болгон корреляция стандарттык каталарды жана ишеним аралыктарын жасалма түрдө тарылтып жиберишин азайтууга багытталган.
Сезгичтик анализдери
Алдын ала аныкталган үч сезгичтик анализи колдонулган. Биринчи анализ диабет башталган жашы 30–50 жыл аралыгында болгон жана классификациясы күмөндүү болушу мүмкүн болгон жаткырууларды чыгарып салган. Экинчи анализ 2020–2021-жылдардагы COVID-19 пандемиясынын алгачкы мезгилин чыгарып салган. Үчүнчү анализ бейтап ичиндеги корреляцияны эске албаган көз карандысыздык божомолундагы “naïve” өлүм моделин негизги cluster-robust модель менен салыштырган.
Бул анализдердин эч бири негизги жыйынтыктардын багытын олуттуу өзгөрткөн эмес. Чек арадагы диабет классификациясы чыгарылганда T1D–диабет жок салыштыруусу кайра эле маанилүү болгон эмес; T2Dнин төмөнүрөөк түзөтүлгөн өлүм OR көрсөткүчү эки инфекция когортунда тең сакталган. 2020–2021-жылдар чыгарылганда да окшош көрүнүш сакталган. Naïve моделдерде ишеним аралыктары күтүлгөндөй бир аз тар болгону менен, негизги баалоолордун багыты өзгөргөн эмес.
Статистикалык ыкмалар
Үзгүлтүксүз өзгөрмөлөр медиана жана квартилдер аралык диапазон, категориялык өзгөрмөлөр сан жана пайыз катары берилген. Топтор аралык үзгүлтүксүз өзгөрмөлөр Kruskal–Wallis тести менен; категориялык өзгөрмөлөр ылайыктуу учурда χ² же Fisher exact тести менен салыштырылган. Негизги өлүм анализи көп өзгөрмөлүү логистикалык регрессия менен жүргүзүлгөн. Негизги ковариаттар жаш, жыныс, BMI, CCI жана MEWS болгон. Анализдер SPSS 30.0 колдонуу менен жүргүзүлүп, тесттер эки тараптуу жана статистикалык маанилүүлүк чеги p<0,05 деп кабыл алынган.
Экинчи клиникалык жана метаболикалык жыйынтыктар изилдөөчү мүнөздө бааланган; көп салыштыруулар үчүн формалдуу multiplicity түзөтүүсү жүргүзүлгөн эмес. Ошондуктан айрыкча көп сандагы экинчи p маанилерин өз алдынча себептик далил катары чечмелөөгө болбойт.
Күчтүү жактары
Изилдөөнүн күчтүү жактарына кең жана тандалбаган оорукана когорту, T1D менен T2Dнин ошол эле изилдөөдө документтештирилген диабети жок салыштыруу тобу менен бааланышы, курч оорунун оордугу жана коморбиддүүлүк жүгүнүн моделге киргизилиши, кеңири электрондук саламаттык жазууларынан метаболикалык татаалдашуулардын алынуусу жана кайталанган жаткыруулар үчүн cluster-robust анализдин колдонулушу кирет.
Чектөөлөр
Ретроспективдүү байкоочу дизайн себептик жыйынтык чыгарууну чектейт жана алсыздык, функционалдык абал, ооруканага жаткыруу чеги же булакта жок оорунун оордугу өзгөрмөлөрүнөн улам калдык аралаштыруу ыктымалдыгын жок кылбайт. Электрондук саламаттык жазууларында диабет түрү туура эмес классификацияланган болушу мүмкүн. T1D жаткырууларынын саны T2D жана диабети жок топторго караганда кыйла аз; ошондуктан орточо өлчөмдөгү өлүм айырмаларын аныктоо күчү чектелген жана “статистикалык айырма жок” деген жыйынтык теңдикти билдирбейт.
Диабети жок салыштыруу тобу T1D тобуна караганда кыйла улуу. Статистикалык түзөтүү жүргүзүлгөн күндө да жашка байланышкан алсыздыктын жана функционалдык абалдын бардык жактары камтылбай калышы мүмкүн. BMI маалыматтары бардык жаткырууларда жок; бул тандоо бурмалоосун жаратышы мүмкүн. Мурунку инфекция тарыхы жана эндокринолог/диабет адисинин катышуу деңгээли алдын ала аныкталган өзгөрмөлөрдүн арасында болбогондуктан изилденген эмес.
Документтештирилген диабети жок топто диагноз коюлбаган диабет же предиабети бар адамдар болушу мүмкүн; бул мүмкүнчүлүк ошол топтогу байкаларлык гипергликемия көрсөткүчтөрү менен да шайкеш келет. Мындан тышкары, түздөн-түз ICUга кабыл алынган жаткыруулар тандоо критерийлерине ылайык чыгарылган. Ошондуктан изилдөө эң оор курч бейтаптардын бир бөлүгүн жетиштүү чагылдырбашы мүмкүн жана натыйжаларды түздөн-түз интенсивдүү терапияга жаткырылган критикалык бейтаптарга автоматтык түрдө жалпылоого болбойт. Изилдөөнүн бир саламаттык сактоо системасында жана универсалдуу саламаттык камтуусу бар чөйрөдө жүргүзүлүшү башка системаларга жалпылоону да чектеши мүмкүн.
Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү
Түпнуска изилдөө: Clinical Outcomes of Urinary Tract Infection and Pneumonia in Hospitalized Patients with Type 1 and Type 2 Diabetes.
Авторлор: Eugene Feigin; Hussein Zaitoon.
Жооптуу автор: Hussein Zaitoon.
Мекемелер: Division of Diabetes, Faculty of Medicine, UT Health San Antonio / The University of Texas Health San Antonio, АКШ; The Institute of Endocrinology and Metabolism, Tel Aviv Sourasky Medical Center, Израиль; The Institute of Pediatric Endocrinology, Diabetes and Metabolism, “Dana-Dwek” Children's Hospital, Tel Aviv Sourasky Medical Center, Израиль.
Журнал: Diabetology.
Басмакана: MDPI.
Том / макала номери: 7 / 171.
DOI: 10.3390/diabetology7090171.
Жарыяланган күнү: 3 сентябрь 2026.
Редакциялык даталар: Алынды: 10 июль 2026; кайра каралды: 27 август 2026; кабыл алынды: 31 август 2026.
Academic Editor: Boris N. Mankovsky.
Булактын түрү: Рецензияланган, ретроспективдүү байкоочу когорттук изилдөө.
Лицензия: Creative Commons Attribution (CC BY). Verianla тексти булак макаланын түпнуска сүйлөмдөрүн жана таблица дизайнын көчүрбөстөн, илимий жыйынтыктарды өз алдынча окутуучу түзүлүштө берет. 1-сүрөттүн визуалдык композициясы көчүрүлгөн эмес; билдирилген когорт тандоо сандары менен өз алдынча SVG схема түзүлгөн.
Изилдөө мезгили: 1 Ocak 2018–31 Mayıs 2026.
Маалымат булагы: Инсандыгы жашырылган электрондук саламаттык жазуулары; MDclone саламаттык аналитикасы платформасы.
Борбор: Израилдеги 1500 орундуу үчүнчү деңгээлдеги медициналык борбор.
Этика кеңеши: Tel Aviv Sourasky Medical Center Institutional Review Board; бекитүү номери TLV-0432-26, 12 февраль 2026.
Маалымдалган макулдук: Ретроспективдүү жана инсандыгы жашырылган маалымат түзүмүнө байланыштуу макулдук талабы алынып салынган.
Каржылоо: Тышкы каржылоо алынбаганы билдирилген.
Маалыматтардын жеткиликтүүлүгү: Изилдөөдө колдонулган же талданган маалымат топтомдору негиздүү суроо-талап боюнча жооптуу автордон алынышы мүмкүн экени билдирилген.
Кызыкчылыктардын кагылышы: Авторлор кызыкчылыктардын кагылышын билдиришкен эмес.
Авторлордун салымы: Концептуалдаштыруу, методология, изилдөө жана ресурстар H.Z. жана E.F.; алгачкы долбоор H.Z.; карап чыгуу жана редакциялоо E.F.; визуалдаштыруу, көзөмөл жана долбоорду башкаруу H.Z. жана E.F. тарабынан аткарылган.
Кошумча материал: Булак макала S1–S4 кошумча таблицалары бар экенин билдирет. Колдонуучу берген негизги PDFтен тышкары кошумча материал өзүнчө файл катары берилбегендиктен, Verianla илимий өзөгү негизги макаланын PDFинде текшерүүгө мүмкүн болгон маалыматтар менен чектелген.
Визуалдык кайра түзүү: Булактагы 1-сүрөттүн когорт тандоо агымы Verianla үчүн өз алдынча inline SVG катары кайра түзүлгөн. Булактагы 1–3-таблицалардын илимий жактан керектүү маалыматтары булак таблица түзүлүшү көчүрүлбөстөн жаңы HTML таблицаларында берилген.
Verianla Live / Live Figure ылайыктуулугу: Жарым-жартылай ылайыктуу. UTI жана пневмония топторундагы гипогликемия/гипергликемия көрсөткүчтөрү Live Compare; когорт тандоо схемасы Live Process; түзөтүлгөн өлүм OR көрсөткүчтөрү Live Data үчүн ылайыктуу. Изилдөөдө чыныгы убакыт катары жок болгондуктан Live Line же убакытка негизделген эксперименттик анимация илимий жактан зарыл эмес. Учурдагы Live кыймылдаткычынын келишими текшерилбегендиктен макала HTMLине атайын JavaScript же текшерилбеген runtime коду кошулган эмес.
Негизги чечмелөө чеги: Изилдөө байкоочу мүнөздө. Натыйжалар диабет түрүнүн инфекциядан кийинки өлүмгө себептик же коргоочу таасирин далилдебейт; айрыкча T2Dдеги төмөнүрөөк түзөтүлгөн өлүм OR көрсөткүчтөрүн коргоочу таасир катары чечмелөөгө болбойт.
Пикир калтырыңыз
E-mail дарегиңиз жарыяланбайт. Милдеттүү талаалар * менен белгиленген