1. Булак текшерүүсү: 9/9 бет; ыкма, жыйынтыктар, талкуу, булактар, 1-2-таблица жана 1-2-сүрөт каралды. 2. Илимий жыйынтыктар: Макаладагы сандык жана сапаттык жыйынтыктар жүктөлгөн булак изилдөөгө гана негизделди. 3. Библиографиялык идентификация: Аталыш, авторлор, DOI, журнал, жарыяланган дата жана лицензия PDF жана расмий басмачынын жазуусу менен салыштырылды. 4. Изилдөөнүн түрү: PREVAIL III узак мөөнөттүү когорта; бул макаладагы негизги анализ баштапкы сапардын кесилиштик анализи. 5. Жетишпеген илимий элементтерди текшерүү: Борбордук математикалык теңдеме жок; ыкма, статистика, негизги таблицалар жана маанилүү сүрөттөр каралды. 6. Булактан тышкаркы маалыматты текшерүү: Жаңы эксперименттик жыйынтык, сан, механизм, график мааниси же ийгилик тууралуу доомат түзүлгөн жок. 7. Түзүмдүк H2: Аталышы, Кыскача Мазмун, Кеңири Түшүндүрмө, Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары, Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү, Мета Тегдер ирети сакталды. 8. AEO H2: Болгону үч жогорку баалуу суроо колдонулду; ар бир суроо H2ден кийин түздөн-түз бир P жооп абзацы менен уланат. 9. Entity clarity: EVD, PREVAIL III, OCT жана негизги салыштыруу топтору биринчи маанилүү колдонулушунда түшүндүрүлдү. 10. Чечмелөө чеги: Кесилиштик дизайн, көптөгөн салыштыруулар үчүн түзөтүүнүн жоктугу, калган аралаштыруучу факторлор жана себептүүлүк чеги ачык көрсөтүлгөн. 11. Markup integrity: Script, iframe, event handler жана тышкы script/CSS жок; SVG self-contained, IDлери уникалдуу жана тег түзүмү жабык. 12. Котормо коопсуздугу: Илимий терминдер жана кыскартуулар ырааттуу; сандар, бирдиктер, DOI жана техникалык токендер көрүнүүчү тексттен бөлүнүп каралды. ВИЗУАЛДЫК ШИЛТЕМЕ СУБ-ӨТКӨӨЧҮ A. Булак 1-сүрөттүн илимий эквиваленти макаланын ичинде чыныгы inline SVG катары түзүлдү. B. 1-сүрөттүн баштапкы басмачы композициясы көчүрүлгөн жок; фактылык сандар жана агым байланыштары гана колдонулду. C. Булак 2-сүрөт чыныгы клиникалык/OCT растрдык далил; синтетикалык сүрөт түзүлгөн жок. D. 2-сүрөткө окурманды көрүнбөгөн сүрөткө багыттаган бош шилтеме калтырылган жок; панелдердин илимий мазмуну таблица менен түшүндүрүлдү. АВТОРДУК УКУК / ЛИЦЕНЗИЯ СУБ-ӨТКӨӨЧҮ 1. Булак лицензиясы PDFте CC BY-NC-ND 4.0 катары тастыкталды. 2. Ачык жеткиликтүүлүк чексиз кайра пайдаланууга уруксат катары чечмеленген жок. 3. Колдонулган документ жарыяланган акыркы журналдык версия. 4. Булак текст сүйлөм-сүйлөм же абзац-абзац которулган/парафраздалган жок. 5. Abstract жана conclusion механикалык түрдө түркчөгө өткөрүлгөн жок. 6. Узун түз цитата колдонулган жок. 7. Булак сүрөттөрү screenshot, crop же style transfer аркылуу кайра колдонулган жок. 8. Сандык таблицалар булак фактыларынан жаңы Verianla таблица түзүмүндө курулду. 9. Булак 2-сүрөттүн үчүнчү тарап/клиникалык сүрөт укуктары эркин деп эсептелген жок. 10. BY, NC жана ND шарттарынын баары эске алынды. 11. Шилтеме пайдаланууга уруксаттын ордун баскан нерсе катары каралган жок. 12. Verianla тексти баштапкы макаланын сөздөрүн жана көрсөтүү формасын алмаштыруучу нускага айланган жок. 13. Кийинки көп тилдүү версиянын булагы ушул көз карандысыз түркчө Verianla мазмуну болушу керек. 14. Укук же пайдалануу белгисиздигинде fail-closed колдонулуп, клиникалык растрдык материал колдонулган жок. ОСМАН ТҮРКЧӨСҮ (OTA) ЫЛАЙЫКТУУЛУК СУБ-ӨТКӨӨЧҮ 1. Класс: Шарттуу Ылайыктуу. 2. Жалпы медициналык-илимий баяндоо OTA прозасына өткөрүлүшү мүмкүн. 3. Негизги заманбап офтальмология терминдери үчүн T4 терминологиялык текшерүү талап кылынат. 4. Текшериле турган негизги терминдер: увеит класстары, витреустук булуттануу, көз ичиндеги басым, оптикалык когеренттик томография. 5. Түркчө илимий мазмун OTA үчүн кыскартылган же өзгөртүлгөн жок. 6. Осман түркчөсүн модернизациялоо/жөнөкөйлөтүү бул этапта пландалган жок. 7. Ойдон чыгарылган араб/фарсы техникалык айкаштарын түзүү кабыл алынган жок. 8. Толук илимий латын транскрипциясынын мүмкүнчүлүгү кийинки OTA терминологиялык текшерүүгө көз каранды. 9. Чечим теманын аталышына гана эмес, конкреттүү терминологиялык түзүмгө негизделет. 10. OTA агымы булак PDFнин түз котормосу эмес, көз карандысыз түркчө Verianla мазмунун локалдаштыруу болушу керек.

Эбола вирусу оорусу (EVD) курч инфекция мезгили аяктагандан кийин көз ткандарында жана көрүү функциясында туруктуу же кеч байкала турган көйгөйлөр менен байланыштуу болушу мүмкүн болгон инфекциялык оору. Бул изилдөө 5 жылдык PREVAIL III когортунун баштапкы сапарындагы маалыматтарды колдонуп, 88 бала EVD аман калганды (6-17 жаш), 203 серонегативдүү бала жакын байланыштагыларды (6-17 жаш) жана 463 чоң кишини EVDден аман калганды салыштырган. Бала аман калгандарда бала жакын байланыштагыларга салыштырмалуу жарыкка сезгичтик, көздүн кызарышы, айрым көрүү курчтугу жана түс көрүү бузулуулары, жакынкы чекиттин алысыраак болушу, көз ичиндеги басымдын төмөн болушу жана ар кандай сезгенүүчү көз белгилери көбүрөөк байкалган. Чоң кишилер EVDден аман калгандар менен салыштырганда бала аман калгандарда алдыңкы камеранын клеткалары көбүрөөк, ал эми posterior увеит жана OCTдеги жеңил же андан жогору витреустук булуттануулар азыраак табылган. Бирок бул макаладагы анализ узак мөөнөттүү PREVAIL III түзүмүнүн баштапкы сапарга гана негизделген кесилиштик салыштыруусу; көптөгөн салыштырууларга түзөтүү жасалган эмес, калган аралаштыруучу факторлор четтетилген эмес жана себептүүлүк көрсөтүлгөн эмес.

Изилдөөнүн эң маанилүү клиникалык билдирүүсү — бала EVD аман калгандардын көз белгилери чоң кишилерде байкалган көрүнүштүн жаш курактагы жөн гана көчүрмөсү эмес. Айрыкча алдыңкы сегменттин сезгенүүсүн көрсөткөн белгилер балдарда даана көрүнсө, арткы сегменттеги айрым белгилер чоң киши аман калгандарда жогору пайызда аныкталган. Ошондуктан жаш курак боюнча бөлүнгөн толук көз кароосу, көрүү функциясын текшерүү жана ылайыктуу сүрөттөө ыкмалары EVDден кийинки көз саламаттыгын баалоодо маанилүү.

Изилдөө эмне үчүн жүргүзүлгөн?

Булактын кириш сөзүндө EVDден аман калгандарда увеит, оптикалык нейропатия, торчонун тырыктануусу жана катаракта сыяктуу көрүүгө коркунуч жараткан кесепеттер белгилүү экени; бирок бала аман калгандардын оорунун табигый жүрүшү, көз белгилеринин түрү, өнөкөттүгү жана функционалдык таасири жөнүндө маалымат чектелүү экени айтылат. Мурунку изилдөөлөрдүн көбү чоң кишилерге багытталган. Булак Sierra Leoneдеги кичирээк педиатриялык серияда 23 бала EVD аман калгандын 46 көзүнүн 5-инде увеит билдирилгенин эскертет; бул балдарга мүнөздүү чоңураак жана системалуу баалоого муктаждыкты негиздеген фондук маалымат.

Бул Изилдөө Узак Мөөнөттүүбү же Кесилиштикпи?

PREVAIL III EVDден аман калгандарды жана жакын байланыштагыларды жылдар бою көзөмөлдөө үчүн түзүлгөн проспективдүү узак мөөнөттүү когорта; бирок бул макалада билдирилген негизги анализ катышуучулардын баштапкы көз сапарындагы маалыматтарды кесилиштик салыштыруу болуп саналат. Бул айырма өтө маанилүү: изилдөө инфраструктурасы узак мөөнөттүү болгону менен, бул макаладагы негизги бала–жакын байланыштагы жана бала–чоң киши салыштыруулары убакыттагы өзгөрүүнү же себеп-натыйжа байланышын өз алдынча көрсөтпөйт.

Салыштырылган үч топ

PREVAIL III көз боюнча суб-изилдөөсүндөгү катышуучулардын агымы

Булак 1-сүрөт баштапкы когорттон көздү баалоого жана жаш топторуна чейинки катышуучулар агымын көрсөтөт. Төмөнкү схема булак фигуранын визуалдык дизайнын көчүрбөстөн, булакта ачык берилген катышуучулар саны жана тандоо байланыштары гана колдонулуп, Verianla үчүн кайра түзүлгөн.

Катышуучулар качан жана кантип тандалган?

Бул баштапкы анализ PREVAIL IIIге Июнь 2015-Март 2016 мезгилинде катталган катышуучуларга негизделет. Бала EVD аман калгандар 6-17 жаштагы, оң серология менен тастыкталган адамдар болгон. Бала жакын байланыштагылар 6-17 жаштагы, EVD тарыхы жок жана серологиясы терс катышуучулар болгон; булак жакын байланыштагыларды аман калгандардын үй-бүлө мүчөлөрү же жыныстык өнөктөштөрү деп аныктайт. Чоң кишилердин салыштыруу тобу 18 жаш жана андан жогору серопозитивдүү EVD аман калгандардан турган.

Көз кароосунда кайсы ыкмалар колдонулган?

Катышуучулар Либериянын Монровия шаарындагы John F. Kennedy Medical Centerде даярдалган офтальмологдор тарабынан толук көз кароосунан өткөрүлгөн. Кароону жүргүзгөн адамдар катышуучунун EVDден аман калуу статусуна жана серология жыйынтыгына карата маскаланган. Булакта көрсөтүлгөн баалоолор: стандарттуу симптом анкетасы, ETDRS Tumbling E менен көрүү курчтугу, Ishihara түс таблицалары, алдыңкы жана арткы сегменттин жылчык лампа кароосу, колдук rebound тонометр менен көз ичиндеги басым, каректи кеңейтип fundus кароосу жана spectral-domain оптикалык когеренттик томография (OCT) сүрөттөөсү. Колдонулган OCT аппараты Cirrus 5000 OCT (Carl Zeiss Meditec), ал эми көз ичиндеги басым аппараты iCare колдук rebound тонометри болгон.

Булакта колдонулган негизги көз терминдери эмнени билдирет?

• Увеит:Көздүн увеалдык түзүмдөрүнө байланышкан сезгенүүчү оорулардын тобу. Изилдөө анатомиялык жайгашууга жараша anterior, intermediate, posterior увеит жана панувеит диагноздорун өзүнчө билдирген.
• Кератикалык преципитат:Корнея эндотелийинде көрүнүшү мүмкүн болгон, көз ичиндеги сезгенүү менен байланышкан клеткалык топтолмолор.
• Алдыңкы камера клеткалары:Корнея менен ирис арасындагы алдыңкы камерада аныкталган сезгенүүчү клеткалар. Бул белги булакта өзүнчө билдирилген “anterior увеит диагнозу” менен бир эле өзгөрмө эмес.
• Арткы синехия:Иристин арткы бетинин линзага жабышуусу; көз ичиндеги сезгенүү шартында кездешиши мүмкүн.
• Витреус клеткасы:Жылчык лампа кароосунда витреустун ичинде аныкталган клеткалык сезгенүү белгиси.
• Витреустук булуттануу:OCT сүрөттөөсүндө витреустун ичинде көрүнгөн булуттанууларды билдирет. Булак муну “жеңил же андан жогору” деңгээлдеги өзүнчө сүрөттөө жыйынтыгы катары билдирген.
• Перифериялык торчо тырыгы:Торчонун борбордон тышкаркы аймактарында аныкталган тырык тканы.
• BCVA / BCSEVA:Булакта эң жакшы түзөтүлгөн көрүү курчтугу үчүн BCVA, ал эми таблицада “best-corrected spherical equivalent visual acuity” маанисинде BCSEVA кыскартмасы колдонулган. Verianla текстинде булакта билдирилген 20/40 чеги өзгөртүлбөй сакталган.

Булак 2-сүрөт эмне үчүн кайра тартылган жок?

Булак 2-сүрөт педиатриялык EVD көз оорусуна тиешелүү чыныгы клиникалык көз жана OCT сүрөттөрүн камтыйт: кератикалык преципитаттар, арткы синехия, бир тараптуу увеити бар 17 жаштагы аман калган адамдын эки көзүндөгү витреус айырмасы жана оптикалык диск морфологиясы салыштырылат. Бул сүрөттөр илимий далилдин өзү. Жасалма түрдө окшош клиникалык сүрөт түзүү ишенимдүү илимий реконструкция болуп эсептелбейт; мындан тышкары макала CC BY-NC-ND лицензиясында. Ошондуктан Verianla макаласында бул клиникалык растрдык сүрөттөр көчүрүлгөн же жасалма түрдө окшоштурулган эмес, алардын илимий мааниси текст менен түшүндүрүлгөн.

2-сүрөт панелдеринин илимий мааниси

Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары

Статистикалык анализ кантип жүргүзүлгөн?

Анализдер SAS 9.3 же R 3.2.3 менен жүргүзүлгөн. Категориялык өзгөрмөлөр үчүн ылайыктуу учурда хи-квадрат же Fisher так тести, үзгүлтүксүз өзгөрмөлөр үчүн Student t тести же Wilcoxon rank-sum тести колдонулган. EVDден аман калуу статусу менен көз жыйынтыктарынын байланыштары үчүн көп өзгөрмөлүү логистикалык регрессия аркылуу odds катыштары (odds ratio, OR) жана %95 ишеним интервалдары эсептелген. Бала аман калгандар менен бала жакын байланыштагыларды салыштырганда жаш жана жыныс; бала жана чоң киши EVD аман калгандарды салыштырганда жыныс потенциалдуу аралаштыруучу фактор катары каралган. Таблицанын эскертүүлөрү байланышкан катышуучу топторунун ичиндеги корреляцияны эсепке алуу үчүн robust стандарттык каталар жана generalized estimating equations ыкмасы колдонулганын билдирет. Эки тараптуу P<0,05 чеги статистикалык маанилүүлүк үчүн колдонулган. Булакта борбордук математикалык теңдеме же чыгаруу берилбегендиктен Verianla текстине булактан тышкаркы статистикалык формула кошулган эмес; окутуу катмары билдирилген OR, ишеним интервалы, орточо айырма жана P маанилерин кантип окууну түшүндүрүү менен чектелет.

OR, ишеним интервалы жана P мааниси кантип окулушу керек?

• OR = 1:Эки топтун ортосунда тиешелүү бинардык жыйынтык боюнча odds айырмасы жок экенин билдирет.
• OR > 1:Референс топко салыштырмалуу жогору odds;OR < 1төмөн odds багытын көрсөтөт.
• %95 ишеним интервалы:Таасир баалоосунун белгисиздигин көрсөтөт. Айрыкча сейрек белгилерде өтө кең интервалдар чекиттик баанын так эместигин көрсөтөт.
• P мааниси:Булак колдонгон тесттин алкагында байкалган айырманын нөлдүк гипотезага шайкештигин баалайт; P<0,05 бул изилдөөдө алдын ала колдонулган чек. P мааниси таасирдин көлөмүн же клиникалык маанисин өз алдынча көрсөтпөйт.

Маанилүү чектөө катары булак көп салыштырууларды жүргүзгөнүнө карабастан, көптөгөн салыштыруулар үчүн түзөтүү колдонгон эмес. Ошондуктан авторлор жыйынтыктар, айрыкча сейрек натыйжаларда, этият чечмелениши керек экенин ачык белгилешет.

Бала EVD Аман Калгандарда Кайсы Көз Белгилери Бала Жакын Байланыштагылардан Айырмаланган?

Бала EVD аман калгандарда серонегативдүү бала жакын байланыштагыларга салыштырмалуу субъективдүү симптомдордо да, көрүү функциясында да, сезгенүүгө байланышкан кароо жана OCT белгилеринде да жогорку көрсөткүчтөр билдирилген. Бирок бардык көз өлчөмдөрү айырмаланган эмес; мисалы, эки топтун медианалык эң жакшы түзөтүлгөн көрүү курчтугу 20/20 жана posterior увеит менен панувеит диагноздорунда маанилүү айырма табылган эмес.

Медианалык көрүү курчтугу бирдей болсо да, эмне үчүн 20/40-тан начар көрүү көбүрөөк болушу мүмкүн?

Эки топтун медианалык эң жакшы түзөтүлгөн көрүү курчтугу 20/20; бул топтун борборундагы типтүү маани окшош экенин көрсөтөт. Бирок 20/40-тан начар көргөн катышуучулардын үлүшү бала EVD аман калгандарда жогору. Бул эки жыйынтык бири-бирине каршы келбейт: бөлүштүрүүнүн чоң бөлүгү жакшы көрүү деңгээлинде калганы менен, начар көргөн чакан топтун үлүшү топтор арасында айырмаланышы мүмкүн. Ошондуктан медианага гана кароо бөлүштүрүүнүн четиндеги клиникалык маанилүү айырманы өткөрүп жибериши мүмкүн.

Өтө жогорку OR маанилери так жана чоң тобокелдикти билдиреби?

Жок. Катаракта үчүн OR 17,48; витреус клеткасы үчүн OR 14,66; intermediate увеит үчүн OR 14,25 сыяктуу жогорку чекиттик баалар билдирилген, бирок бул жыйынтыктардын ишеним интервалдары өтө кең. Мисалы, катаракта үчүн %95 ишеним интервалы 2,12-143,95. Кең ишеним интервалдары окуялар аз болгон учурда баанын белгисиздиги жогору болушу мүмкүн экенин көрсөтөт. Ошондуктан чекиттик баа өз алдынча “чыныгы таасир дал ушул көлөмдө” деп окулбашы керек.

Бала жакын байланыштагы топтун серонегативдүү болушу эмне үчүн маанилүү?

Бала жакын байланыштагы салыштыруу тобу EVD тарыхы жок жана Эбола серологиясы терс катышуучулардан түзүлгөн. Булак ошондой эле Эбола антителолору оң болгондуктан жакын байланыштагы анализден чыгарылган адамдардын %18-инде увеиттин далили табылганын билдирет. Бул маалымат серология менен тастыкталган салыштыруу тобу эмне үчүн маанилүү экенин көрсөтөт; “жакын байланыштагы” деген энбелги өз алдынча инфекция статусуна кепилдик бербейт.

Бала EVD аман калгандар чоң киши EVD аман калгандардан кандай айырмаланган?

Жаш топтор салыштырылганда бала аман калгандарда айрым тарыхый даттануулар азыраак, айрым алдыңкы сегмент сезгенүү белгилери көбүрөөк жана айрым арткы белгилер азыраак билдирилген. Бирок бул салыштыруунун максаты балдар чоң кишилердегидей EVDден кийинки көз фенотипине ээби же жокпу баалоо; жаштын өзү жакынкы чекит сыяктуу айрым көрүү функциясынын өлчөмдөрүнө табигый таасир эткендиктен, ар бир айырма түздөн-түз “EVD балдарда оорураак” деп чечмеленбеши керек.

“Алдыңкы камера клеткалары” менен “anterior увеит диагнозу” бир эле нерсе эмес

Булакта бала–чоң киши салыштыруусунун маанилүү бир деталы бар: алдыңкы камера клеткаларынын кездешүү үлүшү балдарда %8,0, чоң кишилерде %3,2 жана P=0,044 менен булак колдонгон чекке ылайык маанилүү. Ал эми “anterior увеит” диагнозу балдарда %15,9, чоң кишилерде %9,1 жана P=0,053; демек, изилдөө колдонгон 0,05 чегинен өтпөйт. Бул эки сапты бир эле жыйынтык катары бириктирүү илимий жактан туура эмес.

OCT жыйынтыктары бизге эмнени айтып берет?

OCT бул изилдөөдө жөн гана анатомиялык сүрөт эмес, витреус жана макула боюнча объективдүү баалоо куралы катары колдонулган. Бала аман калгандар менен бала жакын байланыштагылар салыштырылганда жеңил же андан жогору витреустук булуттануулар %20,9-га каршы %7,0 менен көбүрөөк табылган. Ал эми бала жана чоң киши EVD аман калгандар салыштырылганда ошол эле OCT белгиси балдарда азыраак: %20,9-га каршы %34,1. Бул эки салыштыруу “балдарда ар бир posterior белги көбүрөөк” деген жөнөкөй жалпылоонун туура эмес экенин көрсөтөт.

Изилдөө колдогон жыйынтыктар

• Бала EVD аман калгандар серонегативдүү бала жакын байланыштагыларга салыштырмалуу айрым көрүү симптомдорун, функционалдык бузулууларды жана сезгенүүгө байланышкан кароо/сүрөттөө белгилерин жогорку үлүштө көрсөтүшкөн.
• Anterior увеит жана intermediate увеит диагноздору бала EVD аман калгандарда бала жакын байланыштагыларга караганда көбүрөөк табылган.
• Бала EVD аман калгандарда бала жакын байланыштагыларга салыштырмалуу көз ичиндеги орточо басым төмөн.
• Бала EVD аман калгандарда чоң киши EVD аман калгандарга салыштырмалуу алдыңкы камера клеткалары көбүрөөк, posterior увеит жана OCT витреустук булуттануулар азыраак.
• Бала жана чоң киши EVD аман калгандарда медианалык эң жакшы түзөтүлгөн көрүү курчтугу 20/20 жана 20/40-тан начар эң жакшы түзөтүлгөн көрүү үлүшүндө маанилүү айырма жок.
• Булак балдарда EVDден кийинки көз оорусу жаш куракка жараша башка фенотип көрсөтүшү мүмкүн экенин колдойт.

Изилдөө колдобогон жалпылоолор

• Бул изилдөө EVD көздө аныкталган бардык белгилерге түздөн-түз себеп болорун далилдебейт.
• Жаш куракка байланышкан иммундук жооп башка увеит фенотипине себеп болот деген механизм далилденген эмес; авторлор муну изилдениши керек болгон мүмкүнчүлүк катары талкуулашат.
• Баштапкы сапардагы кесилиштик айырмалар белгилер убакыттын өтүшү менен канчага созуларын же кандай ылдамдыкта жакшырарын көрсөтпөйт.
• Жыйынтыктар бардык өлкөлөрдө, бардык Эбола эпидемияларында же бардык бала популяцияларында көз оорусунун үлгүсү бирдей болорун далилдебейт.
• Статистикалык маанилүүлүк ар бир белгинин клиникалык таасири бирдей көлөмдө же бирдей даражада маанилүү дегенди билдирбейт.

Бул Изилдөө Себептүүлүктү Далилдейби?

Жок. Макаланын негизги салыштыруулары баштапкы сапарга негизделген байкоочу жана кесилиштик анализдер. Бала жакын байланыштагы салыштыруу тобу байланышты баалоону күчөтсө да, авторлор калган аралаштыруучу факторлорду четтетүүгө болбой турганын, көптөгөн салыштыруулар үчүн түзөтүү жасалбаганын жана себептик байланыштарды бул дизайндан чыгарууга болбой турганын ачык белгилешет.

Күчтүү жактары

• Бала EVD аман калгандарды серонегативдүү бала жакын байланыштагылар жана чоң киши EVD аман калгандар менен тең салыштыруу.
• Симптомдорду, көрүү функциясын, жылчык лампа кароосун, fundus кароосун жана OCTни бирге колдонуу.
• Кароо жүргүзгөн офтальмологдордун аман калуу статусуна жана серология жыйынтыгына карата маскаланганы.
• OCTнин балдарда колдонууга жарамдуулугунун жогору болушу; булак 6-17 жаштагы балдарда сүрөттөө негизинен ийгиликтүү аяктаганын баса белгилейт.
• Булак 1 жана 2-таблицаларда P маанилери гана эмес, көпчүлүк жыйынтыктар үчүн таасир баалары жана %95 ишеним интервалдары да билдирилген.

Негизги чектөөлөр

• Анализ баштапкы сапарга негизделген; бул макала узак мөөнөттүү өзгөрүүнү түздөн-түз талдабайт.
• Педиатриялык чакан топко бөлүү үлгүнүн көлөмүн азайтып, сейрек натыйжаларда статистикалык күчтү чектеген.
• Изилдөө чалгындоочу мүнөздө жана көптөгөн салыштыруулар үчүн түзөтүү жасалган эмес.
• Калган аралаштыруучу факторлорду четтетүүгө болбойт; себептүүлүк орнотулбайт.
• Айрым өзгөрмөлөрдө “N with data” жалпы топтун көлөмүнөн төмөн; ар бир катышуучуда ар бир өлчөм жок. Булак бул макалада жетишпеген маалыматтар үчүн өзүнчө импутация ыкмасын билдирбейт.
• Сейрек белгилердеги кең ишеним интервалдары айрым жогорку OR чекиттик баалары так эмес экенин көрсөтөт.

Клиникалык чечмелөө чеги

Бул изилдөө дарылоо сыноосу эмес жана белгилүү бир скрининг аралыгынын, дары режиминин же хирургиялык протоколдун натыйжалуулугун текшерген эмес. Авторлор бала EVD аман калгандарда эрте жана улантылган көз баалоосунун маанилүүлүгүн баса белгилешет; бирок бул сунуш изилдөөдө түздөн-түз рандомизацияланган кийлигишүүнүн жыйынтыгы эмес. Изилдөөнүн негизги салымы балдарда көрүү функциясы жана көз ичиндеги сезгенүү белгилери жаш куракка жараша башка үлгү көрсөтүшү мүмкүн экенин сандык түрдө көрсөтүшү.

Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү

Түп нуска изилдөө:Pediatric Ebola Eye Disease in the PREVAIL (Partnership for Research on Ebola Virus in Liberia) III Longitudinal Cohort Study

Авторлор:Rhea Kulkarni; Nii Quartey-Papafio; Jemma Larbelee; Fred Amegashie; Robert Dolo; Catherine Gaisie; Catherine Gargu; Augustine Wallace; Anshuman Agrawal; Mosoka P. Fallah; J. Soka Moses; Katrina Harper; Collin Van Ryn; Cavan Reilly; J. Daniel Kelly; Rachel J. Bishop; Allen O. Eghrari; S. Grace Prakalapakorn; PREVAIL III Eye Study Group.

Тең салым:Allen O. Eghrari жана S. Grace Prakalapakorn макалага тең салым кошкон.

Жооптуу автор:PDFнин correspondence бөлүмүндө Allen O. Eghrari көрсөтүлгөн.

Мекемелер:Kansas City University College of Medicine and Biosciences; Dana Center for Preventive Ophthalmology, Wilmer Eye Institute, Johns Hopkins University School of Medicine; Redemption Hospital; Ministry of Health, Monrovia; New Sight Eye Centre; Karish Eye Care; PREVAIL; University of Minnesota Department of Biostatistics; University of California San Francisco Department of Medicine; F.I. Proctor Foundation; San Francisco Veterans Affairs Medical Center; Duke University Medical Center Department of Ophthalmology; Duke University Medical Center Department of Pediatrics; Duke Global Health Institute.

Журнал:Ophthalmology Science.

Басмачы / укук ээси тууралуу маалымат:Макала Elsevier Inc. тарабынан жарыяланган; автордук укук сабында American Academy of Ophthalmology, Inc. көрсөтүлгөн.

Библиографиялык жазуу:Volume 6, Issue 7, July 2026, Article 101231.

DOI: 10.1016/j.xops.2026.101231

Расмий жарыя шилтемеси: DOI аркылуу басмачынын жазуусу

Макаланын даталары:Алгачкы тапшыруу 9 Декабрь 2025; акыркы оңдоо 7 Апрель 2026; кабыл алуу 4 Май 2026; онлайн жеткиликтүүлүк 12 Май 2026; журнал саны Июль 2026. Manuscript no: XOPS-D-25-01099.

Булактын түрү жана жарыялоо абалы:ScienceDirectте “Original Article” катары жарыяланган акыркы журналдык версия; PREVAIL III проспективдүү узак мөөнөттүү когортунун баштапкы сапары боюнча жүргүзүлгөн кесилиштик байкоо анализи. Тапшыруу, оңдоо жана кабыл алуу даталары PDFте ачык билдирилген.

Лицензия:Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0). Бул лицензиядан улам булак текст жана клиникалык сүрөттөр көз карандысыз Verianla баянында жакын котормо/адаптация катары кайра чыгарылган эмес.Лицензия тексти

Этика:Адам катышуучулар жана 18 жашка чейинки катышуучулардын ата-энелери үчүн жазуу жүзүндөгү маалыматтандырылган макулдук, ал эми бала катышуучулар үчүн assent алынган. PREVAIL III Liberia National Research Ethics Board жана АКШ National Institute of Allergy and Infectious Diseases Institutional Research Board тарабынан жактырылып, Helsinki Декларациясынын принциптери сакталган. Жаныбарларга эксперимент жүргүзүлгөн эмес.

Каржылоо:Долбоор жарым-жартылай АКШ National Cancer Institute федералдык каражаттары менен, Prime Contract 75N91019D00024 жана Task Order 75N91020F00004 менен 75N91024F00012 алкагында каржыланган. Изилдөө ошондой эле National Institute of Allergy and Infectious Diseases тарабынан колдоого алынган. Макаланы иштетүү акысы National Eye Institute тарабынан төлөнгөн. PDFте айрым авторлор үчүн NIH, Veterans Health Administration, Africa CDC, Research to Prevent Blindness жана башка институционалдык колдоолор да билдирилген.

Кызыкчылык / байланыш тууралуу ачыктоолор:Бардык авторлор ICMJE disclosure form тапшырганы көрсөтүлгөн. PDF Allen O. Eghrari үчүн CooperVision жана Dompé менен башка каржылык же каржылык эмес байланыштарды; S. Grace Prakalapakorn үчүн Sanofi US Services Inc. консультациялык акысын; бир нече автор үчүн мекемеге төлөнгөн NIH колдоо төлөмдөрүн жана J. Daniel Kelly үчүн Veterans Health Administration/NIH колдоолорун билдирет. Бул ачыктоолор изилдөөнүн жыйынтыктары автоматтык түрдө жараксыз дегенди билдирбейт; окурманга мүмкүн болгон байланыштарды жана колдоолорду ачык көрүүгө шарт түзөт.

Авторлордун салымы:Концептуалдаштыруу жана дизайн Moses, Reilly, Bishop, Eghrari жана Prakalapakorn тарабынан; анализ жана чечмелөө негизги авторлор тобунун кеңири катышуусу менен; маалымат чогултуу клиникалык жана изилдөө тобунун бир бөлүгү тарабынан; каржылоону алуу Fallah, Moses, Reilly, Kelly жана Eghrari тарабынан жүргүзүлгөн. Булак жалпы жоопкерчиликти негизги авторлор тобунун баарына жүктөйт.

Кошумча материал жана маалыматка жеткиликтүүлүк:Макала кошумча материал журналдын сайтында бар экенин билдирет. Көрүү бузулушунун класстары үчүн Table S1, 4 жылдык увеит көрсөткүчтөрү үчүн Table S2 жана PREVAIL III Eye Study Group мүчөлөрүнүн толук тизмеси онлайн кошумча мазмун катары белгиленген. PDFнин негизги текстинде мындан кеңири жалпы маалымат бөлүшүү тууралуу билдирүү көрүнбөйт.

Булак ичиндеги терминология эскертүүсү:“PREVAIL” толук жазылышы булакта бирдей колдонулган эмес. Түп нуска аталыш жана ыкма тексти “Partnership for Research on Ebola Virus in Liberia” дегенди колдонсо, аффилиация бөлүмүндө “Partnership for Research on Vaccines and Infectious Diseases in Liberia” деп жазылган. Бул айырма унчукпай оңдолгон эмес; түп нуска аталыш өзгөртүлбөй сакталган.

Негизги методологиялык чек:Негизги жыйынтыктар баштапкы сапардын кесилиштик анализине негизделет. Көптөгөн салыштыруулар үчүн түзөтүү жасалган эмес, сейрек жыйынтыктарда ишеним интервалдары кең бойдон калган, калган аралаштыруучу факторлор четтетилген эмес жана себептүүлүк орнотулган эмес.