Кунҷораи мағзи нахл (Palm Kernel Meal, PKM) маҳсулоти иловагии агросаноатӣ буда, пас аз бо экстраксияи ҳалкунанда ҷудо кардани равған аз мағзи нахл боқӣ мемонад ва аз наху сафеда бой аст. Ин таҳқиқот тағйирпазирии таркиби кимиёвии ҳашт манбаи тиҷоратии PKM-ро омӯхта, хусусиятҳои ферментатсия ва ҳазмшавии PKM-ро дар румен бо кунҷораи прессшудаи мағзи нахл (Palm Kernel Expeller, PKE), хӯроки глютении ҷуворимакка (Corn Gluten Feed, CGF) ва селлюлозаи лаблабу дар шароити in vitro муқоиса кардааст. Компонентҳои асосии ғизоии PKM, аз ҷумла моддаи органикӣ, нахи детергенти нейтралӣ ва сафедаи хом, байни манбаъҳо нисбатан устувор буданд, аммо равған ва баъзе фраксияҳои сафеда/нахи ҳалнашаванда тағйирпазирии бештар нишон доданд. Натиҷаи муҳимтарин он буд, ки ҳазмшавии ислоҳшудаи тахминии 48-соатаи NDF дар PKM %71,9 ва дар PKE %53,7 буд. Дар муқобил, арзиши умумии моддаҳои ғизоии ҳазмшаванда (TDN) дар ҳайвон мустақиман чен карда нашуда, бо истифода аз таркиби кимиёвӣ ва ҳазмшавии in vitro-и NDF ҳисоб карда шудааст; барои PKM %68,3 ва барои PKE %63,6. Аз ин рӯ, таҳқиқот PKM-ро ҳамчун ашёи умедбахши нах ва энергия барои чорвои калон дастгирӣ мекунад, аммо барои сатҳи истифода дар хоҷагӣ ё нишондиҳандаҳои маҳсулнокии ҳайвон тавсияи мустақим намедиҳад.

Паёми муҳими илмии таҳқиқот ин аст, ки муносибати содаи “равғани бештар = ҳатман энергияи бештари хӯрок” барои ин ду маҳсулоти иловагии мағзи нахл кофӣ нест. Дар муқоисаи in vitro PKE тақрибан чор маротиба бештар экстракти эфирӣ, яъне равған дошт, вале фраксияи нахии PKM дар сатҳи баландтар ҳазмшаванда буд. Дар ҳисоби TDN аз ҷониби муаллифон ин истифодаи бештари нах миқдори камтари равғани PKM-ро ҷуброн карда, боис шуд, ки арзиши тахминии TDN нисбат ба PKE 4,7 банди фоизӣ баландтар бошад.

Аммо ҳудуди ин натиҷа равшан аст. Хӯрокҳои озмоишӣ танҳо не, балки дар ҳар шиша бо миқдори баробари рациони умумии референсӣ якҷоя инкубатсия шудаанд. Аз ин рӯ, натиҷаҳои истеҳсоли газ, ҳазмшавии ҳақиқии моддаи хушк ва ҳазмшавии NDF тахминҳои математикӣ ислоҳшуда аз инкубатсияи муштарак мебошанд. Таъсирҳои ассотсиативии байни хӯроки озмоишӣ ва рациони референсӣ пурра ҷудо карда намешаванд. Илова бар ин, таҳқиқот истеъмоли воқеии хӯрок, маҳсулнокии шир ё вазни зинда, рафтори хоидан, суръати гузариш аз румен ё фоизи бехатари ворид кардани PKM ба рационро мустақиман чен накардааст.

Аз нигоҳи устуворӣ, аҳамияти таҳқиқот дар он аст, ки маҳсулоти иловагии истеҳсоли равғани нахл, ки метавонад арзиши нисбатан паст дошта бошад, имкони табдил ёфтан ба ашёи дуюмдараҷаи хӯрок барои ҳайвоноти кавшкунанда дорад. Бо вуҷуди ин, ин таҳқиқот таҳлили давраи ҳаёт, озмоиши газҳои гулхонаӣ ё таҳлили иқтисодии хоҷагӣ нест; бинобар ин, манфиатҳои экологӣ ва иқтисодӣ бояд на ҳамчун натиҷаҳои мустақим ченшуда, балки ҳамчун маънои эҳтимолии татбиқ аз ҷиҳати самаранокии истифодаи захираҳо арзёбӣ шаванд.

Аввал мафҳумҳои PKM, PKE ва руменро аз ҳам ҷудо кунем

PKM ва PKE ду маҳсулоти иловагии гуногунанд, ки аз як ашёи хом — мағзи меваи нахл — гирифта мешаванд; фарқи асосӣ тарзи хориҷ кардани равған аст. Дар PKE равған бо прессонии механикӣ хориҷ мешавад. Дар PKM бошад, равған бо экстраксияи ҳалкунанда, дар усули истеҳсолии зикршудаи ин таҳқиқот бо истифода аз гексан, хориҷ карда мешавад. Дар натиҷа, PKM одатан нисбат ба PKE равғани боқимондаи камтар дорад.

Румен қисми калони ферментатсияи микробӣ дар системаи ҳозимаи ҳайвоноти кавшкунанда мебошад. Бисёр сохторҳои растанӣ, аз ҷумла селлюлоза ва гемиселлюлоза, ки ферментҳои ҳозимаи худи ҳайвон онҳоро мустақиман шикаста наметавонанд, аз ҷониби ҷомеаи микробии румен — бактерияҳо, археяҳо, протозоаҳо ва занбӯруғҳо — ферментатсия мешаванд. Аз ин рӯ, барои арзиши ғизоӣ на танҳо “чӣ қадар нах доштан”-и хӯрок аз ҷиҳати кимиёвӣ, балки дараҷаи истифода шудани ин нах аз ҷониби микроорганизмҳои румен низ муҳим аст.

Фарқи Асосии Байни Кунҷораи Мағзи Нахл ва Кунҷораи Прессшудаи Мағзи Нахл Чист?

Кунҷораи мағзи нахл (PKM) ва кунҷораи прессшудаи мағзи нахл (PKE) маҳсулоти иловагии мағзи нахл мебошанд, ки дар PKM равған бо экстраксияи ҳалкунанда ва дар PKE бо прессонии механикӣ хориҷ карда мешавад; дар муқоисаи ин таҳқиқот фарқи намоёни кимиёвӣ он аст, ки PKE нисбат ба PKM тақрибан чор маротиба бештар экстракти эфирӣ дорад.

Дар таҳлили кимиёвии хӯрокҳои истифодашуда дар ферментатсияи in vitro экстракти эфирии PKM 17 g/kg моддаи хушк ва PKE 67 g/kg моддаи хушк гузориш шудааст. Миқдори сафедаи хом бошад, хеле наздик аст: PKM 184 g/kg ва PKE 180 g/kg моддаи хушк. Миқдори умумии aNDF низ дар PKM 764 ва дар PKE 739 g/kg моддаи хушк аст. Аз ин рӯ, фарқ кардани ин ду маҳсулот танҳо бо ибораи “яке равғандор, дигаре камравған” кофӣ нест; махсусан фраксияҳои истифода-шаванда ва истифода-нашавандаи нах/сафеда низ муҳиманд.

NDF, ADF ва лигнин чӣ маъно доранд?

Нахи детергенти нейтралӣ (Neutral Detergent Fiber, NDF) фраксияи таҳлилии нах аст, ки қисми муҳими сохторҳои девораи ҳуҷайраи растании хӯрокиро ифода мекунад. Баланд будани NDF нишон медиҳад, ки хӯрок миқдори назарраси карбогидратҳои сохторӣ дорад, аммо худи миқдори NDF намегӯяд, ки чӣ қадар аз ин нах ҳазм мешавад. Аз ин рӯ, таҳқиқот ҳам миқдори NDF ва ҳам ҳазмшавии NDF-ро алоҳида арзёбӣ кардааст.

Ҳарфи “a” дар истилоҳи aNDF, ки дар таҳқиқот истифода шудааст, нишон медиҳад, ки таҳлил бо истифода аз амилазаи ба гармӣ устувор анҷом дода шудааст. Манбаъ aNDF-ро бо дохил кардани хокистари боқимонда гузориш кардааст.

Нахи детергенти кислотагӣ (Acid Detergent Fiber, ADF) фраксияи таҳлилӣ мебошад, ки қисми устувортари нахро ифода мекунад. Лигнини детергенти кислотагӣ (ADL) барои муайян кардани миқдори лигнин истифода шудааст. Азбаски лигнин сохтори ба осонӣ аз ҷониби микроорганизмҳо таҷзиянашаванда дорад ва метавонад дастрасӣ ба дигар ҷузъҳои девораи ҳуҷайраро маҳдуд кунад, он ҷузъи муҳимест, ки истифодаи биологии нахи хӯрокро коҳиш дода метавонад.

Сафедаи хом, SOLP, NDICP ва ADICP чист?

Сафедаи хом (Crude Protein, CP) дар таҳлили хӯрок маънои мустақиман як ба як чен кардани ҳамаи молекулаҳои сафедаро надорад. Дар таҳқиқот нитрогени умумӣ бо усули сӯзиши Dumas чен шуда, миқдори нитроген ба коэффисиенти 6,25 зарб зада шуда, сафедаи хом ҳисоб карда шудааст:

\[ CP = N \times 6.25 \]

Дар ин ҷо N миқдори умумии нитрогени ченшуда мебошад. Коэффисиенти 6,25 коэффисиенти стандартии табдилдиҳии таҳлили хӯрок аст, ки аз фарзияи тақрибан %16 будани ҳиссаи миёнаи нитроген дар сафедаҳо бармеояд. Аз ин рӯ, “сафедаи хом” як тахмини таҳлилӣ аст; он худ аз худ ҳазмшавии сафеда ё сифати аминокислотаҳоро нишон намедиҳад.

SOLP фраксияи сафедаи хоми ҳалшаванда аст. NDICP фраксияи сафедаи хомеро ифода мекунад, ки дар маҳлули детергенти нейтралӣ ҳал намешавад ва ба сохтори нах пайваст аст; ADICP бошад, фраксияи устувортари сафедаест, ки ҳатто дар маҳлули детергенти кислотагӣ ҳалнашуда мемонад. ADICP одатан нишондиҳандаи марбут ба осеби гармӣ ва истифодаи пасти сафеда аст, аммо дар ин таҳқиқот ADICP ченаки мустақими реаксияи Maillard нест.

Ҳашт манбаи тиҷоратии PKM то чӣ андоза тағйирпазир буданд?

Дар марҳилаи аввали таҳқиқот ҳашт намунаи PKM аз пайдоиш ва истеҳсолкунандагони гуногун омӯхта шуданд. Коэффисиентҳои вариатсия барои моддаи органикӣ, aNDF ва сафедаи хом мутаносибан ҳамагӣ %0,5, %2,2 ва %3,1 буданд. Ин натиҷа нишон медиҳад, ки таркиби асосии макро байни манбаъҳо нисбатан устувор аст. Баръакс, CV барои экстракти эфирӣ %48,3, барои NDICP %32,6, барои ADICP %56,5 ва барои лигнин %29,1 буд. Ба ибораи дигар, ҷавоби саволи “чӣ қадар нахи умумӣ ва сафедаи умумӣ ҳаст?” нисбатан устувор аст, вале ҷавоби саволи “ин сафеда ва нах дар кадом фраксияи сифатӣ қарор доранд?” вобаста ба манбаъ бештар тағйир меёбад.

CV, яъне коэффисиенти вариатсия, ченаки нисбии тағйирпазирист, ки нишон медиҳад инҳирофи стандартӣ нисбат ба миёна то чӣ андоза калон аст. CV-и хеле баланди %125,7 барои крахмал дар назари аввал тағйирпазирии калон менамояд, аммо миқдори миёнаи крахмал ҳамагӣ 2 g/kg моддаи хушк аст. Манбаъ низ махсус қайд мекунад, ки ин CV-и баланд асосан аз хеле наздик будани миёна ба сифр бармеояд. Аз ин рӯ, танҳо бо такя ба CV гуфтани “крахмали PKM байни манбаъҳо бениҳоят тағйир меёбад” метавонад гумроҳкунанда бошад.

Фраксияҳои карбогидрат чӣ гуна ҳисоб шуданд?

Таҳқиқот фраксияҳои карбогидрат ва сафедаро бо равиши Cornell Net Carbohydrate and Protein System (CNCPS) гурӯҳбандӣ кардааст. Муодилаҳои зер ҳисобҳое мебошанд, ки дар бахши усули манбаъ оварда шудаанд.

1. Карбогидрати ғайринахӣ (NFC):

\[ NFC = 100 - Ash - EE - CP - (aNDF - NDICP) \]

Ин муодила дар асоси фоизи моддаи хушк навишта шудааст. Ash хокистар, EE экстракти эфирӣ, CP сафедаи хом, aNDF нахи детергенти нейтралиро, ки бо амилаза таҳлил шудааст, ва NDICP сафедаи ҳалнашавандаи дохили NDF-ро ифода мекунад. Сабаби аз aNDF тарҳ кардани NDICP пешгирӣ аз ду маротиба ҳамчун карбогидрат ҳисоб шудани сафедаест, ки дар таҳлили нах ҷой дорад. Агар воридот бо g/kg истифода шавад, ҳамаи аъзо бояд ба як асоси воҳидӣ табдил дода шаванд; муодилаи манбаъ бо “100” дар асоси фоиз аст.

2. CHO_A: Дар манбаъ карбогидратҳои дар этанол ҳалшаванда, яъне қандҳо ва кислотаҳои органикӣ, ҳамчун CHO_A қабул шудаанд.

3. CHO_B1: Фраксияи крахмал ҳамчун CHO_B1 муайян шудааст.

4. Нахи ҳалшаванда, CHO_B2:

\[ CHO_{B2} = NFC - CHO_A - CHO_{B1} \]

Ин муодила пас аз тарҳ кардани қисмҳои зудҳалшавандаи қанд/кислотаҳои органикӣ ва крахмал аз умумии карбогидрати ғайринахӣ фраксияи боқимондаи нахи ҳалшавандаро ҳисоб мекунад.

5. Нахи ҳалнашавандаи истифодашаванда, CHO_B3:

\[ CHO_{B3} = (aNDF - NDICP) - (2.4 \times ADL) \]

Дар ин ҷо ADL лигнини детергенти кислотагӣ мебошад. Муодила аввал қисми сафедаро аз aNDF хориҷ мекунад, сипас қисми карбогидрати истифода-нашавандаи марбут ба лигнинро ҷудо мекунад. Ҳамин тавр, фраксияи нахи ҳалнашавандаи эҳтимолан истифодашаванда боқӣ мемонад.

6. Карбогидрати истифода-нашаванда, CHO_C:

\[ CHO_C = 2.4 \times ADL \]

CHO_C фраксияи карбогидрати истифода-нашавандаро дар равиши CNCPS ифода мекунад. Коэффисиенти 2,4 аз манбаъ бетағйир нигоҳ дошта шудааст; дар шарҳи Verianla коэффисиенти нав бароварда нашудааст.

Фраксияҳои сафеда чӣ гуна ҳисоб шуданд?

Манбаъ фраксияҳои сафедаро низ мувофиқи сатҳҳои гуногуни истифода дар румен ҷудо кардааст:

\[ PROT_{A+B1} = SOLP \]

PROT_A+B1 ҳамчун фраксияи зуд/ҳалшаванда, ки нитрогени ғайрисафедагӣ ва сафедаи ҳақиқии ҳалшавандаро дар бар мегирад, ба арзиши SOLP баробар қабул шудааст.

\[ PROT_{B2} = 100 - NDICP - SOLP \]

PROT_B2 фраксияи сафедаест, ки бо суръати миёна таҷзия мешавад.

\[ PROT_{B3} = NDICP - ADICP \]

PROT_B3 фраксияи сафедаест, ки ба сохтори нах пайваст буда, сусттар таҷзия мешавад.

\[ PROT_C = ADICP \]

PROT_C ҳамчун фраксияи сафедаи истифода-нашаванда ба ADICP баробар қабул шудааст. Бояд қайд кард, ки ин фраксияҳо дар ҷадвали ниҳоӣ ҳамчун g/kg аз сафедаи умумии хом ифода шудаанд.

Таркиби кимиёвии PKM ва хӯрокҳои муқоисавӣ

Ин ҷадвал фарқи муҳими байни PKM ва PKE-ро равшантар нишон медиҳад. Гарчанде миқдори сафедаи хоми онҳо қариб яксон аст, фраксияи сафедаи истифода-нашавандаи PKE — PROT_C — 385 g/kg CP, дар PKM бошад 177 g/kg CP мебошад. Фраксияи карбогидрати истифода-нашаванда CHO_C низ дар PKE 565 ва дар PKM 464 g/kg карбогидрат аст. Аз ин рӯ, танҳо рақамҳои умумии сафедаи хом ё NDF барои шарҳ додани истифодаи биологии ин ду ашёи хом кофӣ нестанд.

Профили аминокислотаҳо чиро нишон дод?

Тақсимоти аминокислотаҳои PKM ва PKE ба ҳам хеле монанд аст. Дар ҳар ду маҳсулот аргинин баланд ва лизин нисбатан паст аст. Дар PKM аргинин 112,0 g/kg CP, лизин 24,0 g/kg CP ва метионин 18,2 g/kg CP чен шудааст. Арзишҳои мувофиқ дар PKE мутаносибан 98,9, 21,9 ва 18,0 g/kg CP мебошанд.

Ҳудуди муҳими муқоиса: Арзишҳои SBM, яъне кунҷораи лӯбиёи соя, ва DDGS дар ин озмоиш чен нашудаанд; онҳо аз китобхонаи хӯрокии CNCPS v6.5 гирифта шудаанд. Аз ин рӯ, манбаъ равшан мегӯяд, ки ченакҳои PKM/PKE набояд бо арзишҳои китобхонавии SBM/DDGS аз ҷиҳати оморӣ муқоиса карда шаванд.

Профили кислотаҳои равғанӣ чиро нишон дод?

Гарчанде миқдори умумии равған хеле фарқ мекунад, тақсимоти кислотаҳои равғанӣ дар дохили равған дар PKM ва PKE монанд аст. Дар ҳар ду ашёи хом қисми зиёди кислотаҳои равғанӣ аз кислотаҳои равғании сершуда иборатанд. Кислотаи лаурик бештарини онҳост: дар PKM 471,0 ва дар PKE 484,0 g/kg аз умумии кислотаҳои равғанӣ. Кислотаи миристик мутаносибан 161,0 ва 169,0; кислотаи палмитик 98,2 ва 99,9 g/kg мебошад.

Ёддошти воҳид дар дохили манбаъ: Дар Ҷадвали аслии 4, гарчанде сарлавҳаи сутуни фарқи “PKM − PKE” ҳамчун g/kg дода шудааст, эзоҳи рақами 3 мегӯяд, ки фарқ бо “percentage points” ифода мешавад. Азбаски арзишҳои фарқ, мисли 471,0 − 484,0 = −13,0, ба арифметикаи мустақими g/kg мувофиқанд, дар манбаъ номувофиқии сарлавҳа/эзоҳ мавҷуд аст. Аз ин рӯ, дар ҷадвали Verianla сутуни баҳсбарангези фарқ дубора оварда нашуда, танҳо ду сутуни ченаки аслӣ бетағйир нигоҳ дошта шудаанд.

Таҳқиқот дар бораи кислотаи лаурик ва метан чӣ намегӯяд?

Муаллифон дар бахши муҳокима бо такя ба адабиёти қаблӣ қайд мекунанд, ки кислотаи лаурик метавонад метаногенҳои руменро боздорад. Аммо дар озмоиши мазкур истеҳсоли метан чен карда нашудааст. Аз ин рӯ, наметавон хулоса кард, ки PKM дар ин озмоиш метанро кам кардааст. Ба ҳамин монанд, механизмҳои эҳтимолии байни профили кислотаҳои равғанӣ ва ҳазми нах ҳамчун тавзеҳоти мутобиқ ба адабиёт муҳокима шудаанд; онҳо ченакҳои мустақими механизм дар озмоиши ҷорӣ нестанд.

Оё шарҳи реаксияи Maillard механизми исботшуда аст?

Не. Муаллифон муҳокима мекунанд, ки гармӣ ва соиш ҳангоми прессонии механикӣ дар истеҳсоли PKE метавонад пайвастшавиҳои навъи Maillard-ро байни қандҳои аз нахи бойи маннан ҳосилшуда ва гурӯҳҳои аминокислотии сафеда зиёд карда, истифодаи сафеда ва нахро коҳиш диҳад. Мушоҳидае, ки ин тафсирро дастгирӣ мекунад, он аст, ки ADICP дар PKE 69 g/kg моддаи хушк ва дар PKM 33 g/kg мебошад.

Аммо дар таҳқиқот маркерҳои мустақими реаксияи Maillard чен карда нашудаанд. ADICP танҳо нишондиҳандаи ғайримустақими осеби гармӣ мебошад. Аз ин рӯ, гуфтани “прессонии механикӣ реаксияи Maillard-ро ба вуҷуд овард ва фарқ маҳз аз ҳамин сабаб шуд” аз он чи маълумоти манбаъ иҷозат медиҳад, даъвои қавитар мебуд. Ифодаи дуруст ин аст, ки ин механизм тавзеҳи мутобиқ бо фраксияҳои сафедаи ченшуда мебошад.

Парадокси TDN Чист ва Чаро Дар Ин Таҳқиқот Ба Вуҷуд Омад?

“Парадокси TDN” дар таҳқиқот ба он ишора мекунад, ки PKM бо вуҷуди доштани равғани хеле камтар, арзиши тахминии умумии моддаҳои ғизоии ҳазмшавандаи баландтар аз PKE нишон дод; тибқи тафсири муаллифон, ҳазмшавии назарраси баландтари 48-соатаи NDF дар PKM миқдори пасттари равғанро дар ҳисоби энергия ҷуброн кардааст.

Экстракти эфирии PKE 67 g/kg моддаи хушк аст, дар ҳоле ки PKM танҳо 17 g/kg мебошад. Бо вуҷуди ин, ҳазмшавии ислоҳшудаи тахминии 48-соатаи NDF дар PKM %71,9 ва дар PKE %53,7 аст. Ин фарқи 18,2 банди фоизӣ маънои онро дорад, ки PKM метавонад аз фраксияи воқеан ҳазмшавандаи нах саҳми бештари энергетикӣ диҳад.

Дар натиҷа, TDN-и тахминӣ дар PKM %68,3 ва дар PKE %63,6 аст. Арзиши PKM ба TDN-и тахминии селлюлозаи лаблабу %70,3 наздик ва аз арзиши CGF %80,5 пасттар аст.

Тафовути муҳим дар ин ҷо: TDN дар ин озмоиш бо хӯрондани ҳайвон мустақиман чен карда нашудааст. Манбаъ TDN-ро дар чаҳорчӯбаи равиши NRC аз таркиби кимиёвии ченшуда ва ҳазмшавии ислоҳшудаи тахминии 48-соатаи NDF ҳисоб кардааст. Азбаски мақола муодилаи муфассали ҷамъбастии TDN-ро дар матн намеорад, дар шарҳи Verianla формулаи TDN-и берун аз манбаъ сохта нашудааст.

“Ферментатсияи сустозодшаванда” чӣ маъно дорад?

Дар соатҳои аввал истеҳсоли умумии газ дар CGF ва селлюлозаи лаблабу нисбат ба маҳсулоти иловагии мағзи нахл тезтар аст. Ферментатсияи барвақтии PKM нисбатан суст аст; бо вуҷуди ин, дар 48 соат қисми назарраси NDF ҳазм шудааст. Муаллифон ин таркибро ҳамчун озодшавии сусттари энергия аз нах, на аз крахмали зудферментшаванда, тафсир мекунанд.

Ин хусусият асоси арзёбии PKM ҳамчун non-forage fiber source (NFFS), яъне манбаи нахе, ки хӯроки дурушт нест, мебошад. Аммо “манбаи нах” ва “хӯроки дурушти аз ҷиҳати физикӣ самаранок” як мафҳум нестанд. Дар таҳқиқот то чӣ андоза андозаи зарра хоиданро ҳавасманд мекунад, давомнокии кавшзанӣ ё NDF-и аз ҷиҳати физикӣ самаранок чен нашудааст. Аз ин рӯ, аз ин озмоиш муайян кардан мумкин нест, ки PKM коҳ ё хӯроки дурушти босифатро бо кадом таносуб иваз карда метавонад.

Натиҷа аз нуқтаи назари ацидози субакути румен чӣ маъно дорад?

Муаллифон муҳокима мекунанд, ки ашёи хоме, ки ба ҷои ферментатсияи тези крахмал ба ферментатсияи сусттари нах такя мекунад, метавонад барои коҳиш додани хатари пастшавии ногаҳонии pH-и румен бартарии назариявӣ дошта бошад. Аммо озмоиши ҷории in vitro ҳолатҳои ацидози субакути румен (SARA)-ро чен накардааст. Культураи шишагӣ хоидан, буферкунии оби даҳон, интихоб кардани хӯрок, ҳаракатҳои румен, гузариши зарраҳо ва воридшавии пайвастаи хӯрокро дар ҳайвон пурра тақлид карда наметавонад. Аз ин рӯ, таъсири муҳофизатӣ нисбат ба SARA натиҷаи исботшудаи ин таҳқиқот нест, балки гипотезаест, ки бояд санҷида шавад.

Усул ва Натиҷаҳои Таҳқиқот

Тарҳи таҳқиқот

Таҳқиқот як кори лабораторӣ оид ба кимиёи хӯрок ва ферментатсияи руменалии in vitro мебошад. Протоколи марбут ба ҳайвонот аз ҷониби Chungnam National University Animal Research Ethics Committee дар 20 апрели 2024 бо рақами тасдиқи 202404A-CNU-097 қабул шудааст.

Озмоиш ҳашт манбаи гуногуни тиҷоратии PKM-ро дар бар гирифтааст. Барои муқоиса PKE, хӯроки глютении ҷуворимакка ва селлюлозаи лаблабу низ истифода шудаанд. Ҳамин тавр, муҳаққиқон ҳам тағйирпазирии кимиёвии байни манбаъҳои PKM ва ҳам рафтори ферментатсия/ҳазмшавии PKM-ро нисбат ба намудҳои гуногуни хӯрок арзёбӣ кардаанд.

Омодасозии намунаҳо

Ҳама намунаҳои хӯрок пеш аз инкубатсияи in vitro дар 60 °C барои 96 соат дар хушккунак хушк карда шуда, сипас бо осиёби сиклонии бренди Foss то андозае майда шудаанд, ки аз элаки 1 mm гузаранд. Дар ҳар партияи инкубатсия се ё чор хӯроки озмоишӣ ба таври тасодуфӣ таъин шуда, ҳар хӯрок дар се такрор инкубатсия шудааст.

Чаро рациони референсӣ истифода шуд?

Дар ҳар партияи инкубатсия барои пайгирии тағйирпазирии лаборатории вобаста ба партия як рациони референсии яксон истифода шудааст. Рациони референсӣ аз дони ҷуворимакка, хӯроки глютении ҷуворимакка ва алафи хушки яксола дар таносубҳои баробар 1:1:1 омода шудааст. Ҳамин тавр, ғалла, маҳсулоти иловагии нахиву сафедагӣ ва хӯроки дурушт дар як матритсаи умумии референсӣ намояндагӣ шудаанд.

Ҳар хӯроки озмоишӣ бо ҳамон миқдори рациони референсӣ якҷоя инкубатсия шудааст. Ин тарҳ ба стандарткунонии партияҳои лабораторӣ кумак мекунад, аммо маҳдудияти муҳим эҷод мекунад: associative effect, яъне таъсири мутақобилаи вобаста ба якҷоя будани хӯроки озмоишӣ ва рациони референсӣ, бо математика пурра ҷудо карда намешавад.

Моеъи румен чӣ гуна гирифта шуд?

Моеъи румен пеш аз хӯронидани саҳарӣ аз ду гови Holstein-и дорои канюлаи руменӣ ва ғайрилактатсионӣ гирифта шуд. Ба говҳои донор дар як рӯз ду маротиба хӯрок дода шуда, рацион аз 600 g/kg алафи хушки дароз ва 400 g/kg хӯроки консентратии тиҷоратӣ иборат буд.

Таркиби хӯроки консентратии ҳайвоноти донор 123 ± 8,8 g/kg сафедаи хом, 265 ± 6,9 g/kg NDF, 35 ± 6,4 g/kg экстракти эфирӣ ва 109 ± 1,2 g/kg хокистар нишон дода шудааст.

Аз ҳар гов тақрибан 600 mL муҳтавои румен гирифта шуда, маводи аз ду ҳайвон гирифташуда бо таносуби баробар омехта, дар термоси пӯшида ба лаборатория интиқол дода ва аз ҳашт қабат дока филтр шудааст.

Системаи шишагии in vitro

Моеъи филтршудаи румен дар шароити анаэробӣ бо маҳлули буферии in vitro дар таносуби 1:4 омехта шудааст. Ҳангоми шустани пайвастаи омехта бо CO₂-и беоксигенӣ, порсияҳои 30 mL ба шишаҳои серумии 125 mL гузаронида шудаанд.

Миқдори умумии субстрат дар ҳар шиша 0,30 g буда, 0,15 g-и он хӯроки озмоишӣ ва 0,15 g-и он рациони референсӣ мебошад. Шишаҳо бо тиқини резинии бутилӣ ва сарпӯши алюминий маҳкам карда шуда, дар 39 °C барои 4, 6, 24 ё 48 соат инкубатсия шудаанд.

Истеҳсоли газ, pH ва ҳазмшавӣ чӣ гуна чен шуданд?

Дар ҳар вақти инкубатсия фишори фазои болои шиша бо трансдюсери фишори Sun Bee Instruments чен ва бо усули дар манбаъ истинодшуда ба ҳаҷми газ табдил дода шудааст. Пас аз чен кардани фишор гази ҷамъшуда то он даме хориҷ шудааст, ки фишори шиша ба фишори атмосферӣ наздик шавад.

Дар анҷоми вақти муайяншудаи инкубатсия шишаҳои дахлдор кушода шуда, pH-и моеъи культура бо Delta 340 pH метр чен шудааст. Ҳазмшавии ҳақиқии моддаи хушк (True Dry Matter Digestibility, TDMD) тибқи усули Goering ва Van Soest, таҷзияи NDF бошад тибқи тартиби тағйирёфтаи микро-NDF бар асоси равиши Pell ва Schofield арзёбӣ шудааст.

Таҳлилҳои кимиёвӣ

Таҳлилҳои моддаи хушк, сафедаи хом, экстракти эфирӣ, ADF ва хокистар бо усулҳои AOAC анҷом дода шудаанд. Нитрогени умумӣ бо истифода аз FP-528 Leco Nitrogen Combustion Analyzer ва усули сӯзиши Dumas муайян шудааст. Таҳлили NDF дар ҳузури амилазаи ба гармӣ устувор анҷом ёфта, бо дохил кардани хокистари боқимонда гузориш шудааст.

Аминокислотаҳо бо усули AOAC 994.12 муайян шуда, вобаста ба аминокислота коркарди пешакии гуногун истифода шудааст. Барои аминокислотаҳои умумӣ гидролизи кислотагӣ ва барои триптофан гидролизи гидроксиди барий истифода шудааст. Кислотаҳои равғанӣ аввал ба эфирҳои метилӣ табдил дода шуда, сипас бо хроматографияи газӣ ба таври миқдорӣ муайян шудаанд.

Муодилаи стандарткунонии байни партияҳо

Азбаски инкубатсияҳо дар як партияи лабораторӣ анҷом наёфтанд, муҳаққиқон кӯшиш карданд таъсири партияро бо истифода аз рафтори рациони умумии референсӣ дар ҳамаи партияҳо ислоҳ кунанд. Муодилаи стандарткунонии дар манбаъ овардашуда чунин аст:

\[ \mu_{\mathrm{sample}} = \bar{x}_{\mathrm{sample}} \times \frac{1} {1 + Z_{\mathrm{ref}}\times\frac{CV_{\mathrm{ref}}}{100}} \]

Формула чиро ҳисоб мекунад? Ба ҷои истифодаи танҳо миёнаи хӯроки озмоишӣ дар партияе, ки он ҷойгир аст, муодила кӯшиш мекунад бо ба назар гирифтани он ки рациони референсӣ дар он партия то чӣ андоза аз меъёр дур шудааст, миёнаи умумии интизории хӯроки озмоиширо тахмин кунад.

\(\mu_{\mathrm{sample}}\) миёнаи умумии тахминии хӯроки озмоишӣ мебошад.

\(\bar{x}_{\mathrm{sample}}\) миёнаи ченшудаи хӯроки озмоишӣ дар партияи дахлдори инкубатсия мебошад.

\(Z_{\mathrm{ref}}\) z-скори рациони умумии референсӣ дар он партия мебошад. Z-скор нишон медиҳад, ки натиҷаи рациони референсӣ аз миёнаи умумии дарозмуддат чанд инҳирофи стандартӣ дур аст.

\(CV_{\mathrm{ref}}\) коэффисиенти вариатсияи рациони умумии референсӣ мебошад, ки аз ҳамаи партияҳо ҳисоб карда шуда, азбаски бо фоиз истифода мешавад, дар формула ба 100 тақсим мешавад.

Рафтори математикӣ: Агар рациони референсӣ дар як партия натиҷаи аз миёнаи умумӣ баландтар диҳад, \(Z_{\mathrm{ref}}\) мусбат мешавад, махраҷ калон мешавад ва миёнаи хӯроки озмоишӣ дар он партия ба поён ислоҳ мегардад. Агар рациони референсӣ аз миёнаи умумӣ пасттар бошад, z-скор метавонад манфӣ шавад, махраҷ хурд мешавад ва тахмини ислоҳшудаи хӯроки озмоишӣ боло меравад. Ҳамин тавр, кӯшиш мешавад тамоюли умумии партия барои додани натиҷаи баланд ё паст ба хӯроки озмоишӣ бетағйир нагузарад.

Фарзияи асосӣ: Азбаски CV-и воқеии байнипартиявии хӯроки озмоишӣ номаълум аст, дар таҳқиқот фарз шудааст, ки он ба CV-и рациони референсӣ баробар аст. Аз ин рӯ, стандарткунонӣ аз фарзияҳо комилан мустақил нест.

Назорати сифат ва омор

Натиҷаҳои рациони референсӣ дар ҳар партияи инкубатсия бо миёнаи умумӣ ва инҳирофи стандартии аз ҳамаи партияҳо гирифташуда муқоиса шудаанд. Партияе, ки арзиши рациони референсии он берун аз ҳудуди миёна ± 1,5 инҳирофи стандартӣ буд, аз таҳлили минбаъда хориҷ карда шуд. Мантиқ чунин аст: азбаски дар ҳар партия ҳамон хӯроки референсӣ мавҷуд аст, инҳирофи калон метавонад бештар тағйирпазирии партия/таҳлили инкубатсияро нишон диҳад, на хӯроки озмоиширо.

Таҳлили оморӣ бо тартиби PROC MIXED дар нармафзори SAS 9.4 анҷом дода шуда, миёнаҳои инфиродӣ бо озмоиши Tukey муқоиса шудаанд. p < 0,05 ҳамчун ҳадди аҳамияти оморӣ ва 0,05 ≤ p < 0,10 ҳамчун ҳадди тамоюл муайян шудааст.

Ҳарфҳои a, b ва c дар ҷадвалҳо муқоисаи Tukey-и миёнаҳоро дар як сатр нишон медиҳанд. Ду арзише, ки ҳарфи муштарак надоранд, дар сатҳи p < 0,05 фарқ мекунанд. Масалан, дар сатри NDFD-и 48-соата PKM ҳарфи “b”, PKE “c”, CGF “a” ва селлюлозаи лаблабу “bc” доранд. Аз ин рӯ, PKM аз PKE ба таври оморӣ аҳамиятнок фарқ мекунад; аммо PKM ва селлюлозаи лаблабу ҳарфи муштараки “b” доранд, бинобар ин байни онҳо фарқи оморӣ нишон дода нашудааст.

Натиҷаҳои асосии ферментатсияи in vitro

SEM хатои стандартии миёна мебошад. Он дар бораи он маълумот медиҳад, ки миёнаҳои тахминии байни гурӯҳҳо бо чӣ қадар номуайянӣ муайян шудаанд. Манбаъ мегӯяд, ки SEM барои NDFD-и 24-соата 6,07 ва барои 48 соат 3,65 аст ва SEM-и баландтар дар 24 соат қудрати ошкор кардани фарқи байни гурӯҳҳоро маҳдуд кардааст. Аз ин рӯ, ҳатто агар рақамҳои NDFD-и 24-соата ба назар хеле фарқ кунанд ҳам, фарқи омории аҳамиятноки гурӯҳӣ нишон дода нашудааст.

Чаро натиҷаи 48-соата муҳим аст?

Дар 48 соат ҳазмшавии NDF дар CGF бо %91,0 баландтарин аст. PKM %71,9, селлюлозаи лаблабу %63,6 ва PKE %53,7 мебошанд. Арзиши PKM нисбат ба PKE ба таври оморӣ аҳамиятнок баландтар аст; байни PKM ва селлюлозаи лаблабу бошад фарқи оморӣ нишон дода нашудааст.

Барои TDMD низ намунаи монанд мавҷуд аст. Дар 48 соат CGF бо %96,2 баландтарин, PKM бо %78,5 ва селлюлозаи лаблабу бо %82,1 аз ҷиҳати оморӣ ба ҳам монанд, PKE бошад бо %65,8 дар гурӯҳи пасттарин аст.

pH-и моеъи культура дар тамоми давраи инкубатсия дар доираи физиологии мувофиқ барои ферментатсияи руменӣ боқӣ монда, байни хӯрокҳо монанд буд. Азбаски манбаъ дар ин бахш рақамҳои мушаххаси pH намедиҳад, дар шарҳи Verianla арзишҳои pH-и берун аз манбаъ илова нашудаанд.

Натиҷаҳои тахминии TDN

Фарқи байни PKM ва PKE 4,7 банди фоизӣ аст. Аммо манбаъ махсус таъкид мекунад, ки ин арзишҳои TDN TDN-и in vivo ченшуда нестанд. Аз ин рӯ, арзиши 68,3-ро ҳамчун “чорво дақиқан %68,3 энергияи PKM-ро истифода мебарад” хондан дуруст нест. Ин нишондиҳандаи арзёбии хӯрок аст, ки аз равиши ҳисобии NRC ва тахмини ҳазмшавии in vitro ба даст омадааст.

Қуввати асосии PKM: таркиби макро устувор, фраксияҳои сифат бештар тағйирпазиранд

Моддаи органикӣ, NDF-и умумӣ ва сафедаи хоми ҳашт манбаи тиҷоратӣ хеле монанд буданд. Ин хусусият метавонад барои пешгӯишаванда будани таркиби асосии макрои ашёи хом ҳангоми тарҳрезии рацион бартарӣ диҳад.

Баръакс, равған, фраксияҳои сафедаи ҳалнашаванда ва лигнин аз манбаъ ба манбаъ бештар тағйир ёфтанд. Муаллифон маълумоти муфассал дар бораи ҳарорати истеҳсол, таърихи нигоҳдорӣ ва навъи мағзи нахли намунаҳои тиҷоратӣ надоранд. Аз ин рӯ, мустақиман муайян кардан имкон надошт, ки ин тағйирпазирӣ аз кадом параметри истеҳсолӣ сарчашма мегирад. Дар тарҳрезии амалии рацион ба хулоса омада мешавад, ки махсусан экстракти эфирӣ, сафедаи ҳалнашаванда ва фраксияҳои нахи истифода-нашаванда бояд аз рӯи партия назорат карда шаванд.

Усули коркард ва истифодаи биологӣ

ADICP дар PKE 69 g/kg моддаи хушк ва дар PKM 33 g/kg аст. Фраксияи карбогидрати истифода-нашаванда CHO_C дар PKE 565 ва дар PKM 464 g/kg карбогидрат; сафедаи истифода-нашаванда PROT_C дар PKE 385 ва дар PKM 177 g/kg сафедаи хом мебошад.

Муаллифон муҳокима мекунанд, ки ин фарқ метавонад ба тафовути байни бори гармӣ ва соиши прессонии механикӣ ва бори гармии пасттари экстраксияи ҳалкунанда вобаста бошад. Аммо ҳарорати истеҳсол дар ин таҳқиқот мустақиман сабт нашуда ва маркерҳои мушаххаси реаксияи Maillard чен карда нашудаанд. Аз ин рӯ, занҷири усули коркард–Maillard–ҳазмшавии паст аз ҷиҳати илмӣ мантиқӣ ва бо маълумоти манбаъ мувофиқ аст, вале механизми мустақиман бо озмоиш исботшуда нест.

Оё Ин Натиҷаҳоро Мустақиман Ба Тавсияи Хӯрондани Чорво Табдил Додан Мумкин Аст?

Не. Гарчанде таҳқиқот имконияти ғизоии PKM-ро қавӣ дастгирӣ мекунад, озмоиш in vitro анҷом ёфта, хӯрокҳои озмоишӣ бо рациони референсӣ якҷоя инкубатсия шудаанд ва истеъмоли воқеии хӯрок, вазни зинда ё маҳсулнокии шир, хоидан, гузариши румен, хуштаъмӣ ва сатҳи бехатари ба рацион ворид кардани PKM мустақиман чен карда нашудаанд.

Натиҷаҳое, ки таҳқиқот дастгирӣ мекунад

• Дар ҳашт манбаи тиҷоратии PKM миқдори моддаи органикӣ, aNDF ва сафедаи хом бо арзишҳои пасти CV нисбатан устувор аст.
• Гарчанде миқдори умумии сафедаи хоми PKM ва PKE монанд аст, дар истифодаи биологии фраксияҳои сафеда фарқҳои назаррас вуҷуд доранд.
• Ҳазмшавии ислоҳшудаи тахминии 48-соатаи NDF дар PKM нисбат ба PKE ба таври оморӣ аҳамиятнок баландтар аст.
• Арзиши 48-соатаи TDMD дар PKM аз PKE баландтар буда, аз селлюлозаи лаблабу аз ҷиҳати оморӣ фарқ намекунад.
• Арзиши тахминии TDN дар PKM аз PKE ба таври рақамӣ 4,7 банди фоизӣ баландтар аст.
• Тақсимоти аминокислотаҳо ва кислотаҳои равғанӣ дар PKM ва PKE умуман монанд аст.
• PKM аз ҷиҳати кимиёвӣ аз нах бой ва номзади non-forage fiber source мебошад, ки дар румен ба андозаи назаррас ферментатсия шуда метавонад.
• Арзиши ғизоии маҳсулоти иловагии мағзи нахлро танҳо аз рӯи миқдори умумии равған арзёбӣ кардан кофӣ нест; истифодаи биологии фраксияҳои нах ва сафеда низ бояд ба ҳисоб гирифта шавад.

Умумисозиҳое, ки таҳқиқот дастгирӣ намекунад

Ин таҳқиқот нишон надодааст, ки “PKM дар ҳамаи рационҳои чорво ҳатман аз PKE беҳтар аст”, “PKM-ро то фоизи муайян бехатар истифода бурдан мумкин аст”, “PKM истеҳсоли ширро зиёд мекунад”, “PKM афзоиши вазни зиндаро зиёд мекунад”, “PKM метанро кам мекунад”, “PKM SARA-ро пешгирӣ мекунад” ё “PKM метавонад фоизи муайяни хӯроки дуруштро мустақиман иваз кунад”.

Махсусан, қобилияти нахи аз ҷиҳати физикӣ самараноки PKM чен карда нашудааст. Доштани NDF-и аз ҷиҳати кимиёвӣ ҳазмшаванда худ аз худ маънои онро надорад, ки нахе таъмин мешавад, ки рафтори хоидан ва кавшзании ҳайвонро ба қадри кофӣ ҳавасманд мекунад.

Чаро сатҳи воридкунӣ ба рацион ҳанӯз номаълум аст?

Мета-таҳлили қаблие, ки манбаъ муҳокима мекунад, гузориш додааст, ки истифодаи маҳсулоти иловагии мағзи нахл бо таносуби баланд дар системаҳои пӯшида метавонад истеъмоли хӯрокро кам кунад ва сатҳҳои тақрибан %9–13 моддаи хушкро ҳамчун ҳадди муҳим нишон додааст. Аммо муаллифон махсус таъкид мекунанд, ки ин адабиёт асосан ба PKE такя мекунад. Аз ин рӯ, арзиши %9–13-ро барои PKM ҳамчун ҳадди бехатари максималӣ қабул кардан мумкин нест.

Барои муайян кардани сатҳи махсуси воридкунии PKM бояд дар чорвои воқеӣ хуштаъмӣ, истеъмоли хӯрок, кавшзанӣ, pH-и румен, ҳазм, маҳсулнокии шир ё афзоиш ва комбинасияҳои гуногуни рацион якҷоя арзёбӣ шаванд.

Маҳдудиятҳои асосӣ

Маҳдудияти якум: Озмоиш культураи batch-и in vitro аст. Воридшавии пайвастаи хӯрок, оби даҳон, ҷаббиш, холишавии румен ва рафтори воқеии ҳайвон пурра модел карда намешаванд.

Маҳдудияти дуюм: Хӯрокҳои озмоишӣ бо рациони умумии референсӣ якҷоя инкубатсия шудаанд. Дар арзишҳои ислоҳшуда таъсирҳои ассотсиативии байни хӯроки озмоишӣ ва рациони референсӣ пурра ҷудо карда намешаванд.

Маҳдудияти сеюм: Нахи аз ҷиҳати физикӣ самаранок, хоидан ва вақти rumination чен карда нашудааст.

Маҳдудияти чорум: Сатҳи воқеии ворид кардани PKM ба рацион ва хуштаъмии он мустақиман санҷида нашудаанд.

Маҳдудияти панҷум: Ҳарорати муфассали истеҳсол, таърихи нигоҳдорӣ ва навъи мағзи нахли намунаҳои PKM маълум нест. Аз ин рӯ, сабабҳои истеҳсолии тағйирпазирии равған, ADICP ва лигнин байни манбаъҳо бо дақиқӣ муайян карда намешаванд.

Маҳдудияти шашум: Реаксияи Maillard мустақиман чен карда нашудааст; ADICP танҳо нишондиҳандаи ғайримустақим аст.

Маҳдудияти ҳафтум: Истеҳсоли метан чен карда нашудааст.

Маҳдудияти ҳаштум: Арзишҳои TDN ченакҳои in vivo нестанд, балки тахминҳое мебошанд, ки аз таркиби кимиёвӣ ва ҳазмшавии in vitro гирифта шудаанд.

Маҳдудияти нӯҳум: Арзёбии PKM ҳамчун манбаи дуюмдараҷаи устувори хӯрок аз нигоҳи самаранокии истифодаи захираҳо аҳамият дорад; аммо ин таҳқиқот мустақиман таҳлили давраи ҳаёти газҳои гулхонаӣ, иқтисоди хоҷагӣ ё ҳисоби изи экологиро анҷом надодааст.

Тафсири умумии илмӣ

Саҳми муҳимтарини таҳқиқот ин аст, ки маҳсулоти иловагии мағзи нахлро на танҳо аз рӯи миқдори равғани хом ё сафедаи хом, балки аз рӯи он ки моддаҳои ғизоӣ то чӣ андоза аз ҷиҳати биологӣ истифода мешаванд, арзёбӣ мекунад. PKM бо вуҷуди доштани равғани камтар нисбат ба PKE ҳазмшавии баландтари нах нишон додааст ва ин хусусият камбудии равғани пастро дар арзиши тахминии энергия ҷуброн кардааст.

Ин натиҷа PKM-ро “дар ҳама шароит алтернативаи беҳтари PKE” намекунад. Хулосаи дақиқтар ин аст, ки PKM ашёи хӯрокиест бо таркиби кимиёвии нисбатан устувор, дорои хусусияти нахӣ ва бо ҳазмшавии NDF-и баландтар аз PKE дар шароити in vitro; бинобар ин, ҳамчун манбаи дуюмдараҷаи нах/энергия дар рационҳои чорво сазовори санҷиши муфассалтари in vivo мебошад.

Ёддошт оид ба Манбаъ ва Усул

Таҳқиқоти аслӣ: Valorization of Palm Kernel Meal as a Sustainable Feed Resource for Cattle: Chemical Composition and Ruminal Digestibility.

Муаллифон: Geetae Park, Hyunjin Cho, Andrian Deguinion Ragandang, Qawwali Muhammad Raihan, Taekyung Chang ва Seongwon Seo.

Тартиби муаллифон: Тартиби дар манбаъ овардашуда бетағйир нигоҳ дошта шудааст.

Саҳми баробар: Дар мақолаи манбаъ изҳороти ҳаммуаллифии аввал/саҳми баробар нишон дода нашудааст.

Муаллифи масъул: Seongwon Seo.

Муассиса 1: Department of Animal Biosystem Sciences, Chungnam National University, Daejeon 34134, Republic of Korea.

Муассиса 2: Woosung Feed Co., Ltd., Daejeon 34379, Republic of Korea.

Муассиса 3: Institute of Agricultural Science, Chungnam National University, Daejeon 34134, Republic of Korea.

Маҷалла: Sustainability.

Нашриёт/платформа: MDPI.

Ҷилд / шумора / рақами мақола: 18 / 18 / 9411.

DOI: 10.3390/su18189411.

Ирсол: 8 августи 2026.

Бознигарӣ: 1 сентябри 2026.

Қабул: 10 сентябри 2026.

Нашр: 14 сентябри 2026.

Навъи манбаъ: Мақолаи таҳқиқотии нашршуда (Article); Version of Record.

Ҳолати тақриз: Мақола дар маҷаллаи илмии тақризшаванда нашр шудааст.

Ҳолати preprint: Дар файли манбаъ барои ин таҳқиқот версияи алоҳидаи preprint нишон дода нашудааст.

Литсензия: PDF-и манбаъ мақоларо ҳамчун дастрасии кушода таҳти литсензияи Creative Commons Attribution (CC BY) нишон медиҳад.

Маблағгузорӣ: Таҳқиқот аз ҷониби фонди таҳқиқотии Chungnam National University дастгирӣ шудааст.

Тасдиқи ахлоқӣ: Протоколи таҳқиқоти ҳайвонот аз ҷониби Chungnam National University Animal Research Ethics Committee дар 20 апрели 2024 бо рақами 202404A-CNU-097 тасдиқ шудааст.

Дастрасии маълумот: Гуфта шудааст, ки маълумоти хоми дастгиркунандаи натиҷаҳои мақола аз муаллифон бо дархост дастрас карда мешавад.

Барои бархӯрди манфиатҳо: Geetae Park ҳангоми таҳқиқот дар Woosung Feed Co., Ltd. кор мекард. Муаллифони дигар изҳор кардаанд, ки таҳқиқот бидуни муносибатҳои тиҷоратӣ ё молиявие анҷом шудааст, ки метавонанд бархӯрди эҳтимолии манфиатҳоро ба вуҷуд оранд.

Саҳми муаллифон: Консептуализатсия, методология ва тасдиқ Seongwon Seo; таҳлили формалӣ ва таҳқиқот Geetae Park, Hyunjin Cho, Andrian Deguinion Ragandang, Qawwali Muhammad Raihan ва Taekyung Chang; таъмини захираҳо Seongwon Seo; курaтсияи маълумот Geetae Park, Hyunjin Cho, Andrian Deguinion Ragandang, Qawwali Muhammad Raihan ва Taekyung Chang; тарҳи аввал Geetae Park; бознигарӣ ва таҳрир Hyunjin Cho ва Seongwon Seo; роҳбарӣ, идоракунии лоиҳа ва ҷалби маблағгузорӣ Seongwon Seo анҷом додаанд.

Ҳудуди асосии методологӣ: Натиҷаҳои in vitro нишондиҳандаҳои воқеии хоҷагӣ ё маҳсулнокии in vivo-и чорво нестанд. Арзишҳои истеҳсоли газ, TDMD ва NDFD тахминҳои ислоҳшуда мебошанд, ки пас аз инкубатсияи хӯрокҳои озмоишӣ бо рациони умумии референсӣ гирифта шудаанд. Таъсирҳои ассотсиативии хӯрок пурра ҷудо карда намешаванд.

Ҳудуди TDN: Арзишҳои TDN дар ҳайвон мустақиман чен нашудаанд; онҳо бо истифода аз таркиби кимиёвӣ ва ҳазмшавии ислоҳшудаи 48-соатаи in vitro-и NDF тахмин шудаанд.

Ҳудуди механизм: Тафсири он ки ADICP-и баландтар дар PKE метавонад бо осеби гармӣ/Maillard алоқаманд бошад, ба ченаки мустақими маркери Maillard асос намеёбад.

Ҳудуди татбиқ: Аз ин таҳқиқот сатҳи оптималӣ ё максималии бехатари махсуси PKM барои ворид кардан ба рацион бароварда намешавад.

Номувофиқии дохилии манбаъ дар Ҷадвали 4: Дар ҷадвали аслӣ сарлавҳаи сутуни фарқи PKM − PKE g/kg аст, вале эзоҳ фарқро ҳамчун “percentage points” муайян мекунад. Ин номувофиқӣ хомӯшона ислоҳ нашудааст; дар ҷадвали Verianla танҳо сутунҳои баҳснопазири ченкунии PKM ва PKE истифода шудаанд.