Casdatifan, şiş böyüməsi ilə əlaqəli hipoksiya ilə induksiya olunan faktor 2 alfa-nı (hypoxia-inducible factor 2α, HIF-2α) selektiv şəkildə inhibə etmək üçün hazırlanmış, ağızdan qəbul edilən HIF-2α inhibitorudur. Bu tədqiqat daha əvvəl immunoterapiya və VEGF reseptor tirozin kinaz inhibitoru müalicəsi almış, müalicəyə davamlı metastatik şəffaf hüceyrəli renal hüceyrəli karsinoması (clear cell renal cell carcinoma, ccRCC) olan xəstələrdə casdatifan monoterapiyasının təhlükəsizliyini, antitümör aktivliyini və HIF-2α biologiyası ilə əlaqəli biomarkerləri qiymətləndirən çoxmərkəzli, açıq etiketli faz I ARC-20 tədqiqatının doza-artırma və doza-genişləndirmə nəticələrini bildirir.
Tədqiqatın diqqət mərkəzində olan doza-genişləndirmə analizində gündə bir dəfə 100 mg (QD) casdatifan alan təhlükəsizlik populyasiyasında 32 xəstə; bütün monoterapiya dozları birləşdirildikdə isə 127 xəstə var idi. Effektivliyin qiymətləndirilməsinə uyğun populyasiyalar müvafiq olaraq 31 və 121 xəstə idi. 100 mg QD qrupunda təsdiqlənmiş obyektiv cavab nisbəti (ORR) %35, ümumi monoterapiya populyasiyasında isə %31 olmuşdur. 100 mg qrupundakı bütün obyektiv cavablar qismən cavab idi; ümumi populyasiyada bir tam cavab və 37 qismən cavab var idi.
100 mg QD qrupunda xəstələrin median izləmə müddəti 12.4 ay olduqda median proqressiyasız sağqalım (PFS) hələ qiymətləndirilə bilmirdi; çünki Kaplan–Meier əyrisində medianı müəyyənləşdirmək üçün tələb olunan hadisə nisbətinə hələ çatılmamışdı. Ümumi monoterapiya populyasiyasında median PFS 12.2 ay, %95 etibar intervalı isə 9.4–20.6 ay idi. Altıncı aydakı PFS nisbətləri 100 mg qrupunda %67, ümumi populyasiyada %63; 12-ci aydakı nisbətlər isə müvafiq olaraq %60 və %50 bildirilmişdir.
Təhlükəsizlik baxımından ən nəzərəçarpan HIF-2α sinif təsirləri anemiya və hipoksiya olmuşdur. Müalicə ilə əlaqəli anemiya 100 mg qrupunda xəstələrin %84-də, ümumi populyasiyada %89-da müşahidə edilmişdir. Müalicə ilə əlaqəli 3-cü dərəcə və ya daha ağır anemiya nisbətləri müvafiq olaraq %25 və %41 idi. Müalicə ilə əlaqəli hipoksiya nisbətləri %13 və %16; 3-cü dərəcə və ya daha yüksək hipoksiya nisbətləri isə %9 və %11 idi. Casdatifan ilə əlaqəli əlavə təsir səbəbindən müalicənin tam dayandırılması hər iki analizdə %3 səviyyəsində olmuşdur.
Tədqiqatın bioloji baxımdan ən mühüm nəticələrindən biri serum eritropoietinindəki (sEPO) azalma ilə klinik nəticələr arasındakı əlaqədir. Biomarker analizindəki 129 xəstənin %68-də sEPO başlanğıcla müqayisədə maksimum %80-dən çox azalmış; xəstələrin %71-i öz maksimum sEPO azalmasına ilk müalicə siklusu daxilində çatmışdır. Maksimum sEPO azalması dərinləşdikcə CR və ya PR ehtimalı artır, ilkin proqressiv xəstəlik ehtimalı azalır və PFS daha uzun olmağa meyl göstərirdi.
Logistik reqressiyada maksimum sEPO azalmasındakı hər 1 faiz bəndi əlavə azalma CR və ya PR üçün odds nisbəti 1.09 (%95 EA 1.04–1.16; P=0.001) və proqressiv xəstəlik üçün odds nisbəti 0.94 (%95 EA 0.89–0.98; P=0.003) ilə əlaqəli idi. Cox reqressiyasında eyni dəyişən üçün PFS hazard nisbəti 0.97 (%95 EA 0.95–0.99; P=0.006) olmuşdur. Mənbə maksimum sEPO azalmasının 10 faiz bəndi daha dərin olmasını nisbi şiş cavabı odds-unda təxminən %140 artım və proqressiya və ya ölümün nisbi riskində təxminən %28 azalma ilə əlaqələndirir.
Bu biomarker əlaqəsi yalnız dövr edən EPO ilə məhdudlaşmırdı. Şiş EPO mRNA-sı (tEPO) xəstəlik nəzarəti olan xəstələrdə ilkin proqressiya yaşayanlara nisbətən daha yüksək idi. EPO RNA in situ hibridləşdirilməsində EPO mRNA siqnalının əsasən ccRCC karsinoma hüceyrələrində olduğu, qonşu stromal hüceyrələrin əsas mənbə olmadığı görüldü. Bundan əlavə, şişlərin ən azı %25-də HIF-2α immunohistokimyəvi boyanması olan xəstələrdə tEPO səviyyəsi daha yüksək və PFS daha uzun idi.
Bununla belə, tədqiqat erkən fazalı və tək qolludur. Randomizə edilmiş müqayisəedici qol olmadığından casdatifan-ın belzutifan və ya başqa bir müalicədən üstün olduğu nəticəsinə gəlmək olmaz. Biomarker analizləri də əsasən kəşfiyyat xarakterlidir; müqayisələrin çoxunda çoxsaylı test düzəlişi tətbiq edilməmişdir. Nəticələr casdatifan ilə HIF-2α biologiyası arasında güclü farmakodinamik və klinik əlaqə göstərir, lakin təkbaşına qəti müalicə seçimi testi və ya təsdiqlənmiş prediktiv biomarker standartı yaratmır.
Şəffaf hüceyrəli renal hüceyrəli karsinoma nədir?
Şəffaf hüceyrəli renal hüceyrəli karsinoma (ccRCC), renal hüceyrəli karsinomaların ən geniş yayılmış histoloji alt tipidir. Bu şişlərin böyük hissəsində VHL şiş supressor geninin funksiyası pozulmuşdur. Normal VHL sistemi oksigenə həssas HIF zülallarının hüceyrə daxilində uyğun şəkildə parçalanmasına kömək edir. VHL funksiyasının itməsi HIF-α alt vahidlərinin, xüsusilə HIF-2α-nın stabilləşməsinə və hüceyrə daxilində toplanmasına səbəb ola bilər.
HIF-2α nədir?
HIF-2α, hüceyrələrin oksigen vəziyyətinə cavab verən transkripsiya faktoru sisteminin bir komponentidir. Aktiv olduqda müəyyən genlərin transkripsiyasını artıra bilər. ccRCC kontekstində həddindən artıq HIF-2α aktivliyi şiş böyüməsi, angiogenez və metastazla əlaqəli gen proqramlarını dəstəkləyə bilər. EPO da HIF-2α tərəfindən tənzimlənən genlərdən biridir.
Casdatifan HIF-2α-nı Niyə Hədəfləyir?
ccRCC-də VHL itkisinin HIF-2α toplanmasına səbəb olması və HIF-2α-nın şişi dəstəkləyən transkripsiya proqramlarını davam etdirməsi HIF-2α-nı birbaşa müalicə hədəfinə çevirir; casdatifan bu transkripsiya faktorunun funksiyasını selektiv şəkildə basqılayaraq HIF-2α-dan asılı şiş biologiyasını hədəfləməyi məqsəd qoyur.
Belzutifan ilə əlaqə nədir?
Belzutifan daha əvvəl HIF-2α-nın ccRCC-də klinik olaraq hədəflənə biləcəyini göstərmiş HIF-2α inhibitorudur. Məqalə belzutifanı bioloji hədəfin klinik təsdiqinin mühüm nümunəsi kimi istifadə edir. Lakin ARC-20 casdatifan ilə belzutifanı randomizə və birbaşa müqayisə etməmişdir.
Buna görə casdatifan üçün müşahidə olunan ORR və ya PFS göstəricilərinin əvvəl dərc edilmiş belzutifan tədqiqatlarındakı rəqəmlərlə ədədi müqayisəsi yalnız kontekstual müqayisədir. Xəstə populyasiyaları, əvvəlki müalicələr, izləmə müddəti və tədqiqat dizaynları fərqli olduğuna görə “casdatifan belzutifandan üstündür” nəticəsi bu tədqiqatdan çıxarıla bilməz.
ARC-20 hansı növ tədqiqatdır?
ARC-20, NCT05536141 qeydiyyat nömrəli, davam edən, çoxmərkəzli, açıq etiketli faz I tədqiqatdır. ABŞ, Avstraliya və Cənubi Koreyadakı klinik mərkəzlərdə aparılmışdır. Tədqiqatda əvvəlcə doza-artırma, sonra isə doza-genişləndirmə mərhələləri vardır.
“Açıq etiketli” nə deməkdir?
Açıq etiketli tədqiqat xəstə və tədqiqatçının hansı müalicənin verildiyini bildiyi klinik tədqiqat dizaynıdır. ARC-20-də plasebo və ya korlaşdırılmış randomizə müqayisəedici qol yoxdur.
Faz I tədqiqatının məqsədi nədir?
Faz I tədqiqatlarının əsas məqsədi adətən təhlükəsizliyi, dözümlülüyü, doza sərhədlərini və dərmanın bioloji təsirlərini anlamaqdır. ARC-20-nin birincili sonlanım nöqtəsi təhlükəsizlikdir. ORR ikincili sonlanım nöqtəsi, PFS isə kəşfiyyat sonlanım nöqtəsidir. Bu iyerarxiya erkən faza effektivlik nəticələrinin necə şərh edilməli olduğunu birbaşa müəyyənləşdirir.
Doza-artırma mərhələsi necə aparıldı?
Doza-artırma mərhələsində standart 3+3 dizaynı istifadə edildi. Üç xəstədən ibarət qruplar müəyyən edilmiş dozada müalicə olundu və 21 günlük doza-məhdudlaşdırıcı toksiklik (DLT) müşahidə müddəti tamamlanmadan yeni doza qərarına keçilmədi.
26 Oktyabr 2022 ilə 7 Yanvar 2025 arasında irəliləmiş solid şişi olan cəmi 25 xəstə 20–200 mg ümumi gündəlik casdatifan dozalarında tədqiqata daxil edildi. 150 mg QD-yə qədər DLT müşahidə olunmadı. 200 mg QD alan ilk üç xəstədən birində müalicənin fasilə verilməsi ilə düzələn 3-cü dərəcə hipoksiya DLT kimi qeydə alındı.
3+3 qaydasına əsasən 200 mg qrupuna üç əlavə qiymətləndirilə bilən xəstə lazım idi. Lakin iki xəstə DLT pəncərəsində DLT-dən kənar əlavə təsirlər səbəbindən müalicəyə qısa fasilə verdiyi üçün DLT baxımından qiymətləndirilə bilmədi; bir xəstə isə skrininqdən keçmədi. Buna görə tədqiqat daxilində maksimum dözülən doza (MTD) müəyyən edilə bilmədi.
Doza-genişləndirmədə hansı dozalar istifadə edildi?
Monoterapiya doza-genişləndirmə kohortları:
- 50 mg QD — gündə bir dəfə,
- 50 mg BID — gündə iki dəfə,
- 100 mg QD — gündə bir dəfə,
- 150 mg QD — gündə bir dəfə.
Məqalənin əsas klinik hesabatı tövsiyə edilən faz III dozası (RP3D) olan 100 mg QD qrupu ilə dörd monoterapiya kohortunun birləşdirildiyi ümumi populyasiyaya yönəlmişdir.
Doza-genişləndirmə xəstələri necə seçildi?
Xəstələrin ən azı 18 yaşında olması, histoloji olaraq təsdiqlənmiş metastatik ccRCC-yə sahib olması, lokal irəliləmiş və ya metastatik xəstəlik üçün daha əvvəl anti-PD-L1/anti-PD-1 agenti və VEGFR tirozin kinaz inhibitoru almış olması və daha əvvəl HIF-2α inhibitoru istifadə etməmiş olması tələb olunurdu.
Bundan əlavə, kreatinin klirensi ən azı 40 ml/dəqiqə olmalı, RECIST v1.1-ə görə ən az bir ölçülə bilən şiş lezyonu olmalı, ECOG performans vəziyyəti 0 və ya 1 olmalı və kifayət qədər orqan/sümük iliyi funksiyası olmalı idi.
100 mg qrupundakı xəstələrin əsas xüsusiyyətləri
| Xüsusiyyət | 100 mg QD (n=32) | Ümumi monoterapiya (n=127) |
|---|---|---|
| Median yaş | 61 il (45–77) | 63 il (41–82) |
| Kişi | 27 (%84) | 96 (%76) |
| Qadın | 5 (%16) | 31 (%24) |
| ECOG 0 | 15 (%47) | 62 (%49) |
| ECOG 1 | 17 (%53) | 65 (%51) |
| IMDC favorable | 7 (%22) | 34 (%27) |
| IMDC intermediate | 20 (%63) | 77 (%61) |
| IMDC poor | 3 (%9) | 13 (%10) |
| Qaraciyər metastazı | 13 (%41) | 39 (%31) |
| Əvvəlki sistemik müalicələrin sayı, median | 3 (1–6) | 3 (1–11) |
| Əvvəldən VEGFR TKI + immunoterapiya | 32 (%100) | 127 (%100) |
ECOG performans vəziyyəti nədir?
ECOG performans vəziyyəti xəstənin gündəlik fəaliyyət və özünəqulluq qabiliyyətini təsnif edən klinik şkaladır. Bu tədqiqata yalnız ECOG 0 və ya 1 xəstələr daxil edilmişdir; yəni tədqiqat populyasiyası ağır funksional məhdudiyyəti olan xəstələri təmsil etmir. Bu, nəticələrin real həyatda daha kövrək xəstə qruplarına ümumiləşdirilməsini məhdudlaşdırır.
IMDC risk sinfi nədir?
International Metastatic Renal Cell Carcinoma Database Consortium (IMDC) sistemi metastatik renal hüceyrəli karsinomada proqnostik risk təsnifatı üçün istifadə olunan klinik sistemdir. Xəstələr favorable, intermediate və ya poor risk kimi təsnif edilə bilər. ARC-20 populyasiyasının böyük hissəsi intermediate və ya poor risk qrupunda idi.
RECIST v1.1 nədir?
RECIST v1.1, solid şişlərin görüntüləmə ilə ölçülən ölçü dəyişikliklərinə görə müalicə cavabını təsnif edən standart meyarlardır. Məqalədə şiş cavabları tədqiqatçı qiymətləndirməsi ilə RECIST v1.1-ə əsasən müəyyən edilmişdir.
CR (complete response / tam cavab): hədəf lezyonların yox olması.
PR (partial response / qismən cavab): şiş yükündə meyarları qarşılayan nəzərəçarpan azalma.
SD (stable disease / stabil xəstəlik): PR üçün kifayət qədər kiçilmə və ya PD üçün kifayət qədər böyümənin olmaması.
PD (progressive disease / proqressiv xəstəlik): xəstəlik yükünün RECIST meyarlarını qarşılayacaq şəkildə irəliləməsi.
Casdatifan Tədqiqatında ORR və PFS Nəticələri Nə Göstərdi?
Effektivliyi qiymətləndirilə bilən 100 mg QD qrupunda təsdiqlənmiş ORR %35, ümumi monoterapiya populyasiyasında %31 olmuşdur; ümumi populyasiyanın median PFS-i 12.2 ay olduğu halda, 100 mg qrupunda izləmə zamanı median PFS-ə hələ çatılmadığı üçün hesablana bilməmişdir.
| Metrik | 100 mg QD | Ümumi monoterapiya |
|---|---|---|
| Effektivliyi qiymətləndirilə bilən xəstə | 31 | 121 |
| Təsdiqlənmiş ORR | %35 (11/31) | %31 (38/121) |
| ORR %95 EA | %19–55 | %23–40 |
| Tam cavab | 0 | 1 (<%1) |
| Qismən cavab | 11 (%35) | 37 (%31) |
| Stabil xəstəlik | 15 (%48) | 60 (%50) |
| Proqressiv xəstəlik | 3 (%10) | 21 (%17) |
| Qiymətləndirilə bilməyən | 2 (%6) | 2 (%2) |
| Xəstəliyə nəzarət nisbəti | %84 | %81 |
| DCR %95 EA | %66–95 | %73–88 |
| Cavaba qədər median müddət | 2.6 ay (1.2–9.5) | 2.8 ay (1.2–13.0) |
| Median PFS | Qiymətləndirilə bilmədi | 12.2 ay |
| Median PFS %95 EA | 5.7 ay–NE | 9.4–20.6 ay |
| 6 aylıq PFS | %67 (%95 EA %48–81) | %63 (%95 EA %54–71) |
| 12 aylıq PFS | %60 (%95 EA %40–75) | %50 (%95 EA %41–59) |
ORR dəqiq olaraq nəyi ölçür?
Obyektiv cavab nisbəti (ORR), təsdiqlənmiş ən yaxşı cavabı CR və ya PR olan xəstələrin nisbətidir. Stabil xəstəlik ORR-yə daxil edilmir.
DCR niyə ORR-dən daha yüksəkdir?
Disease control rate (DCR), CR + PR + SD xəstələrini birlikdə sayır. Buna görə şişi kiçilməmiş, lakin nəzərəçarpan irəliləyiş də göstərməmiş xəstələr DCR-yə daxil edilir. ARC-20-də 100 mg QD qrupunun DCR-i %84, ümumi populyasiyanın isə %81 idi.
PFS nədir?
Progression-free survival (PFS), ilk müalicə dozasından RECIST v1.1-ə görə xəstəliyin proqressiyası və ya hər hansı səbəbdən ölüm hadisələrindən hansı əvvəl baş verirsə, həmin vaxta qədər keçən müddətdir.
“Median PFS qiymətləndirilə bilmədi” nə deməkdir?
Bu ifadə “PFS sonsuzdur” və ya “xəstələrdə proqressiya olmayıb” demək deyil. Kaplan–Meier medianı əyrinin PFS ehtimalının %50 səviyyəsinə çatdığı zamanı müəyyən edir. Məlumatların kəsilmə tarixində 100 mg qrupunda kifayət qədər hadisə baş vermədiyi üçün median nöqtəsinə çatılmamışdır. Effektivliyi qiymətləndirilə bilən 31 xəstənin 13-də PFS hadisəsi bildirilmişdi.
Kaplan–Meier metodu nə edir?
Kaplan–Meier metodu izləmə müddəti ərzində hadisələrin başvermə vaxtlarından istifadə edərək sağqalım və ya PFS ehtimalını qiymətləndirir. İzləməsi hadisə baş vermədən bitən xəstələr “censored” kimi işarələnir; bu xəstələr hadisə yaşamış hesab edilmir, lakin müşahidə olunduqları müddət ərzində hesablamaya töhfə verirlər.
Clopper–Pearson etibar intervalı nədir?
ORR üçün %95 etibar intervalları Clopper–Pearson exact metodu ilə hesablanmışdır. Bu metod binom paylanmasına əsaslanaraq xüsusilə kiçik və ya orta nümunələrdə cavab nisbəti ətrafında dəqiq etibar intervalı yaradır. 100 mg qrupunda yalnız 31 effektivliyi qiymətləndirilə bilən xəstə olduğuna görə %35 ORR-nin etibar intervalı genişdir: %19–55.
IMDC qruplarında nəticələr
Favorable risk xəstələrində təsdiqlənmiş ORR 100 mg qrupunda %29 (%95 EA %4–71), ümumi monoterapiyada %32 (%95 EA %17–51) idi. Intermediate/poor risk qrupunda ORR müvafiq olaraq %41 (%95 EA %21–64) və %31 (%95 EA %22–42) olmuşdur.
Bu alt qrup analizlərində nümunə daha da kiçik olduğuna görə etibar intervalları genişdir. Nəticələr qəti doza və ya risk qrupu üstünlüyü kimi şərh edilməməlidir.
Təhlükəsizlikdə hansı əlavə təsirlər önə çıxdı?
| Təhlükəsizlik göstəricisi | 100 mg QD (n=32) | Ümumi monoterapiya (n=127) |
|---|---|---|
| Hər hansı TEAE | 31 (%97) | 124 (%98) |
| Dərəcə ≥3 TEAE | 16 (%50) | 76 (%60) |
| Ciddi TEAE | 10 (%31) | 39 (%31) |
| Müalicə ilə əlaqəli hər hansı əlavə təsir | 29 (%91) | 120 (%95) |
| Müalicə ilə əlaqəli dərəcə ≥3 hadisə | 12 (%38) | 62 (%49) |
| Müalicə ilə əlaqəli hadisəyə görə dozanın azaldılması | 7 (%22) | 31 (%24) |
| Müalicə ilə əlaqəli hadisəyə görə müalicənin dayandırılması | 1 (%3) | 4 (%3) |
| Müalicə ilə əlaqəli ölüm | 0 | 0 |
TEAE nədir?
Treatment-emergent adverse event (TEAE), müalicə başladıqdan sonra ortaya çıxan və ya pisləşən əlavə təsirdir. Hadisənin TEAE olması onun mütləq dərman tərəfindən törədildiyi demək deyil. Mənbə tədqiqatçının müalicə ilə əlaqəli hesab etdiyi hadisələri ayrıca da bildirir.
Anemiya nə qədər tez-tez müşahidə edildi?
Hər hansı səbəblə əlaqəli anemiya 100 mg QD qrupunda %91, ümumi populyasiyada %92 müşahidə edildi. Müalicə ilə əlaqəli anemiya müvafiq olaraq %84 və %89 idi. Müalicə ilə əlaqəli 3-cü dərəcə və ya daha yüksək anemiya nisbətləri %25 və %41 idi.
Müalicə ilə əlaqəli anemiya səbəbindən heç bir xəstə müalicəni tam dayandırmadı. Anemiya müalicəyə fasilələrə və doza azaldılmalarına səbəb ola bildi; dəstək üçün eritropoietin-stimullaşdırıcı agentlər və lazım olduqda qan transfuziyası istifadə edildi.
Anemiyanın HIF-2α ilə əlaqəsi nədir?
Eritropoietin qırmızı qan hüceyrələrinin istehsalını dəstəkləyən hormondur və EPO ekspressiyası HIF-2α tərəfindən tənzimlənir. Buna görə HIF-2α-nın farmakoloji inhibisiyası EPO-nun azalmasına səbəb ola bilər. Casdatifan müalicəsində EPO azalmasının həm hədəfə yönəlmiş farmakodinamik təsiri göstərməsi, həm də anemiya sinif təsiri ilə əlaqəli olması bioloji baxımdan eyni HIF-2α oxunun iki fərqli nəticəsidir.
Hipoksiya nə qədər tez-tez müşahidə edildi?
Müalicə ilə əlaqəli hipoksiya 100 mg qrupunda %13, ümumi populyasiyada %16 müşahidə edildi. Müalicə ilə əlaqəli 3-cü dərəcə və ya daha yüksək hipoksiya nisbəti müvafiq olaraq %9 və %11 idi. Hipoksiya səbəbindən müalicənin tam dayandırılması 100 mg qrupunda %3, ümumi populyasiyada %2 idi.
Hər hansı səbəblə hipoksiya yaşayan 100 mg qrupundakı beş xəstənin %80-i və ümumi populyasiyadakı 23 xəstənin %70-i əlavə oksigen müalicəsi aldı. Hipoksiyanın aradan qalxmasının median müddəti müvafiq olaraq 12 gün və 11 gün idi.
Serum EPO Azalması Casdatifan üçün Niyə Mühüm Biomarkerdir?
EPO birbaşa HIF-2α tərəfindən tənzimləndiyi üçün casdatifandan sonra serum EPO-nun azalması dərmanın bioloji hədəfini həqiqətən basqıladığını göstərən farmakodinamik göstəricidir; ARC-20-də daha dərin sEPO azalması eyni zamanda daha yaxşı şiş cavabı və daha uzun PFS ilə əlaqəli olmuşdur.
sEPO ilə tEPO arasındakı fərq nədir?
sEPO, serumda ölçülən dövr edən eritropoietin səviyyəsidir. tEPO isə şiş toxumasındakı EPO mRNA ekspressiyasını ifadə edir. Birincisi periferik qan biomarkeri, ikincisi isə şiş biologiyasını birbaşa qiymətləndirən toxuma-əsaslı molekulyar ölçümdür.
sEPO analizi hansı xəstələri istifadə etdi?
Biomarker baxımından qiymətləndirilə bilən sEPO analizində 129 xəstə var idi: doza-artırma mərhələsindən 12 və doza-genişləndirmə mərhələsindən 117 xəstə. Bu şəxslər gündə 50–200 mg arasında casdatifan dozası almışdı. Buna görə biomarkerdəki n=129 dəyəri doza-genişləndirmənin ümumi təhlükəsizlik populyasiyası n=127 ilə eyni populyasiya deyil.
sEPO necə ölçüldü?
Serum nümunələri 6-cı siklusa qədər hər siklusun dozaöncəsi vaxtında, sonra isə 18-ci siklusa qədər cüt nömrəli siklusların dozaöncəsi vaxtında toplandı. Bundan əlavə, 1-ci siklusun 1-ci günü və 15-ci günündə dozadan 4 və 8 saat sonra əlavə qan nümunələri alındı.
Nümunələr −20 °C-də saxlanıldı və mərkəzi laboratoriyada Beckman-Coulter DxI800 sistemi üzərində Access EPO assay ilə ölçüldü.
EPO-stimullaşdırıcı agent verildikdən sonrakı 28 gün ərzindəki sEPO məlumatları, həmçinin dozanın yarıdan çox azaldıldığı və ya müalicəyə fasilə verildiyi dövrdən sonrakı dörd gün ərzindəki ölçmələr analizdən çıxarıldı. Bu yanaşma dəstək müalicəsinin və böyük doza dəyişikliklərinin farmakodinamik EPO siqnalını qarışdırmasını azaltmaq üçündür.
sEPO nəticələri
| Nəticələr | Mənbə nəticəsi |
|---|---|
| Biomarker populyasiyası | n=129 |
| İlk siklusda maksimum sEPO azalmasına çatan | 92/129 (%71) |
| Maksimum sEPO azalması >%80 olan | 88/129 (%68) |
| CR/PR üçün maksimum sEPO azalmasının hər %1 daha dərin olması | OR=1.09; %95 EA 1.04–1.16; P=0.001 |
| PD üçün maksimum sEPO azalmasının hər %1 daha dərin olması | OR=0.94; %95 EA 0.89–0.98; P=0.003 |
| PFS üçün maksimum sEPO azalmasının hər %1 daha dərin olması | HR=0.97; %95 EA 0.95–0.99; P=0.006 |
Odds ratio nə deməkdir?
Odds ratio (OR), müəyyən dəyişəndə artımla bir nəticənin odds-unun necə dəyişdiyini göstərir. Burada OR=1.09, maksimum sEPO azalmasının hər 1 faiz bəndi daha dərin olması ilə CR/PR odds-unun artması arasında əlaqəni göstərir. OR=0.94 isə eyni dəyişimin ilkin proqressiya odds-unun azalması ilə əlaqəli olduğunu göstərir.
Bu nisbətlər fərdi xəstədə qəti cavab ehtimalı deyil. Reqressiya modelindəki nisbi əlaqəni ifadə edir.
Hazard ratio nə deməkdir?
Hazard ratio (HR), izləmə müddəti ərzində hadisənin ani başvermə sürətlərinin nisbi müqayisəsidir. Burada HR=0.97, daha dərin sEPO azalmasının proqressiya və ya ölüm hazard-ında azalma ilə əlaqəli olduğunu göstərir. HR “xəstələrin neçə faizi yaxşılaşdı” ölçüsü deyil.
Bu əlaqə digər proqnostik amillərdən müstəqil idimi?
Müəlliflər sEPO əlaqəsini yaş, cinsiyyət, IMDC risk qrupu və ECOG performans vəziyyətinə görə düzəldilmiş çoxdəyişənli modellərdə də qiymətləndirdilər. CR/PR, PD və PFS əlaqələri üçün bildirilən P dəyərləri müvafiq olaraq 0.004, 0.007 və 0.004 olaraq statistik əhəmiyyətini qorudu.
Lakin müşahidə xarakterli biomarker əlaqəsini çoxdəyişənli modellə düzəltmək randomizasiyanı əvəz etmir. Ölçülməmiş qarışdırıcı amillər hələ də mövcud ola bilər.
tEPO nə göstərdi?
Başlanğıc şiş EPO mRNA səviyyəsi yüksək olan 34 xəstənin hamısında maksimum sEPO azalması %75-dən çox idi və bu qrupun yalnız üçündə (%9) ilkin proqressiya müşahidə edildi. Aşağı tEPO qrupundakı 33 xəstənin 11-də (%33) ilkin proqressiya var idi.
Xəstəliyə nəzarət olan 53 xəstənin tEPO mRNA ekspressiyası ilkin proqressiya yaşayan 14 xəstəyə nisbətən əhəmiyyətli dərəcədə daha yüksək idi. Median log2-transformasiya edilmiş fold-change 2.58 və P=0.0075 olaraq bildirilmişdir.
Yaş, cinsiyyət, ECOG və IMDC riskini əhatə edən çoxdəyişənli Cox analizində tEPO ekspressiyası daha yaxşı PFS ilə əlaqəli idi (P=0.030).
EPO RNA in situ hibridləşdirilməsi nə göstərdi?
59 istifadə edilə bilən şiş nümunəsində aparılan EPO mRNA in situ hibridləşdirilməsi EPO mRNA-nın əsas mənbəyinin qonşu stroma deyil, karsinoma hüceyrələri olduğunu göstərdi. Bu vəziyyət həm ilkin böyrək şişlərində, həm də metastatik şiş nümunələrində müşahidə edildi.
Bu nəticə dövr edən yüksək EPO siqnalının ən azı bir hissəsinin HIF-2α aktivliyi yüksək olan ccRCC hüceyrələrinin biologiyasını əks etdirə biləcəyi fikrini dəstəkləyir.
HIF-2α IHC %25 həddi nə deməkdir?
Tədqiqatçılar şiş HIF-2α zülalını immunohistokimyəvi metodla qiymətləndirdilər. Aşağı və yüksək boyanma arasında təbii qırılma nöqtəsi görüldükdən sonra şiş hüceyrələrinin ən azı %25-də HIF-2α pozitivliyi hədd kimi seçildi.
HIF-2α boyanması ≥%25 olanlarda tEPO RNA-ISH H-skoru <%25 qrupuna nisbətən daha yüksək idi (n=43 və n=15; P=0.042). HIF-2α ≥%25 qrupu eyni zamanda daha uzun PFS göstərdi (log-rank P=0.006).
Mənbədə HIF-1α üçün oxşar analizdə ilkin proqressiya nisbəti və ya PFS ilə əlaqə görülmədiyi bildirilir; müvafiq xam məlumat qrafiki göstərilməmişdir.
WES niyə aparıldı?
Whole-exome sequencing (WES), zülal kodlaşdıran genom bölgələrindəki variantları araşdırır. ARC-20-də WES ccRCC-də tez-tez dəyişən VHL, PBRM1, SETD2 və BAP1 kimi genlərin mutasiya vəziyyətinin casdatifan cavabı ilə əlaqəli olub-olmadığını qiymətləndirmək üçün istifadə edildi.
WES məlumatı olan 54 xəstədə mümkün VHL təsiri — tək nukleotid variantı və/və ya nüsxə itkisi — %85-də (46/54) aşkarlandı. PBRM1 mutasiyası %28, SETD2 %19 və BAP1 %9 nisbətində idi.
VHL mutasiyası, biallelik VHL itkisi və PBRM1 mutasiyası casdatifan cavabı ilə əlaqəli tapılmadı. Buna görə tədqiqat “VHL mutasiyası varsa xəstə mütləq cavab verəcək” kimi sadə genetik seçim qaydasını dəstəkləmir.
WES texniki pipeline-ı
Şiş FFPE DNA-sında IDT xGen Exome paneli ilə 200×, PAXgene germline nəzarət DNA-sında 100× əhatə istifadə edildi. FASTQ oxumaları fastP v0.23.4 ilə işlənildi, keyfiyyət MultiQC v1.25.1 ilə qiymətləndirildi və GRCh38 genomuna bwa-mem v0.7.17.post1188 ilə hizalandı.
Somatik variant çağırılması Mutect2 v4.5.0.0, Strelka v2.9.10 və VarScan v2.4.4 olmaqla üç fərqli çağırıcı ilə aparıldı. Yalnız ən azı iki variant çağırıcısının dəstəklədiyi variantlar ensemble filtrləmədən keçirildi. Annotasiya VEP v108 ilə aparıldı. Şiş mutasiya yükü üçün variant allel tezliyi həddi ≥%5 olaraq istifadə edildi.
RNA-seq necə aparıldı?
FFPE şiş nümunələrindən RNA və DNA birlikdə çıxarıldı. RNA-seq kitabxanaları Illumina TruSeq RNA Exome ilə hazırlandı. Sekvensləmə 150 baz cütü paired-end və dual-index formatında aparıldı; hər nümunə təxminən 100 milyon paired-end cütünə, yəni ümumilikdə 200 milyon oxumaya qədər sekvensləndi.
FASTQC v0.11.9 keyfiyyət nəzarəti üçün; STAR v2.6.1d GRCh38-ə hizalama üçün; salmon v1.4.0 isə GENCODE v38 annotasiyası ilə kəmiyyətləndirmə üçün istifadə edildi.
Sayım məlumatları kitabxana ölçüsünə görə normallaşdırıldı, trimmed mean of M-values yanaşması və voom transformasiyası tətbiq edildi. Diferensial gen ekspressiyasında Limma v3.64.1 və voom precision weights; aşağı ekspressiyalı genlərin filtrlənməsində filterByExpr istifadə edildi.
GSEA nədir?
Gene Set Enrichment Analysis (GSEA), ayrı-ayrı genlərdən daha çox bioloji olaraq müəyyən edilmiş gen dəstlərinin müəyyən fenotip və ya nəticə qruplarında birlikdə zənginləşib-zənginləşmədiyini yoxlayır. ARC-20-də diferensial ekspressiya analizindən əldə edilən t-statistik sıralaması Fast GSEA v1.34.0 ilə qiymətləndirildi.
ssGSEA nədir?
Single-sample GSEA (ssGSEA), hər xəstənin tək şiş nümunəsi üçün müəyyən gen imzalarının nə dərəcədə güclü təmsil olunduğuna dair nümunə-əsaslı enrichment skoru yaradır. Tədqiqatda GSVA v2.4.7 paketi istifadə edilmişdir.
Transkriptomik nəticə nə idi?
67 xəstənin bulk transkriptomik məlumatında xəstəliyə nəzarət olan şişlərdə hipoksiya və HIF-2α ilə əlaqəli transkripsiya imzaları, inflamasiya və epithelial–mesenchymal transition (EMT) imzaları daha yüksək görünürdü; ilkin proqressiya yaşayanlarda isə Hallmark oxidative phosphorylation imzası daha yüksək idi.
HIF-2α IHC ≥%25 olan şişlərdə HIF-2α transkripsiya imzası (P=0.04) və Hallmark EMT imzası (P=0.0033) daha yüksək, Hallmark oxidative phosphorylation imzası daha aşağı idi (P=0.00043). IFNγ imzası üçün HIF-2α zülal kateqoriyaları arasında əhəmiyyətli əlaqə görülmədi (P=0.35).
HIF-2α gen imzası niyə xüsusilə maraqlıdır?
ARC-20-də HIF-2α transkripsiya imzası yüksək olan xəstələrdə casdatifan altında daha uzun PFS müşahidə edildi: HR=0.43, %95 EA 0.21–0.86, P=0.018.
Eyni yüksək imza HIF-2α-nı hədəfləməyən bəzi xarici faz III müalicə məlumat dəstlərində əks istiqamətdə, daha qısa PFS ilə əlaqəli idi. IMmotion151 sunitinib qolunda HR=1.86 (%95 EA 1.47–2.37; P=3.52×10−7), JAVELIN Renal 101 sunitinib qolunda HR=1.87 (%95 EA 1.41–2.48; P=0.012) və IMmotion151 atezolizumab + bevacizumab qolunda HR=1.41 (%95 EA 1.10–1.81; P=0.006) olaraq bildirilmişdir.
Bu nümunə HIF-2α aktivliyi yüksək şişlərin HIF-2α inhibitoruna bioloji olaraq daha həssas ola biləcəyi hipotezini dəstəkləyir. Lakin bu analiz birbaşa prospektiv randomizə biomarker təsdiqi deyil.
Çoxsaylı müqayisə düzəlişi aparıldımı?
Statistik müqayisələrin çoxunda çoxsaylı müqayisə düzəlişi aparılmadı. İstisna ilkin proqressiya qruplarında Hallmark və ədəbiyyat-əsaslı gen imzaları üçün aparılan GSEA analizi idi; burada false-discovery rate həddi 0.05 istifadə edildi.
Bu detal xüsusilə kəşfiyyat biomarker P dəyərlərinin şərhində vacibdir. Eyni məlumat üzərində çox sayda hipotez test edildikdə yalancı-müsbət nəticə ehtimalı arta bilər.
Tədqiqatın Metodu və Nəticələri
Tədqiqat dizaynının texniki xülasəsi
| Element | Mənbədə istifadə olunan quruluş |
|---|---|
| Tədqiqat | ARC-20, NCT05536141 |
| Faza | Faz I |
| Dizayn | Çoxmərkəzli, açıq etiketli, doza-artırma + doza-genişləndirmə |
| Ölkələr | ABŞ, Avstraliya, Cənubi Koreya |
| Doza-artırma dizaynı | Standart 3+3 |
| DLT qiymətləndirmə müddəti | 21 gün |
| Doza-artırma intervalı | 20–200 mg QD |
| Doza-artırma xəstə sayı | 25 irəliləmiş solid şiş xəstəsi |
| Doza-genişləndirmə monoterapiya dozaları | 50 mg QD, 50 mg BID, 100 mg QD, 150 mg QD |
| RP3D | 100 mg QD |
| Birincili sonlanım | Təhlükəsizlik |
| İkincili sonlanım | ORR |
| Kəşfiyyat sonlanımı | Tədqiqatçı tərəfindən qiymətləndirilən PFS |
| Cavab sistemi | RECIST v1.1 |
| Əlavə təsir təsnifatı | NCI CTCAE v5.0 |
| Əlavə təsir kodlaşdırılması | MedDRA v25.0 |
| Məlumatların kəsilmə tarixi | 15 Avqust 2025 |
Müalicə nə qədər davam etdirildi?
Xəstələr 21 günlük sikluslarda casdatifan qəbul etdilər. Müalicə qəbuledilməz toksiklik, xəstəlik proqressiyası, izləmənin itirilməsi, xəstənin tədqiqatdan çıxması, ölüm və ya tədqiqatın dayandırılmasından hansı əvvəl baş verərsə, həmin vaxta qədər davam etdirildi.
Görüntüləmə tezliyi
Şiş görüntülənməsi başlanğıc skrininqdə, 3-cü siklusun əvvəlində və ilk müalicə ili ərzində hər 6 həftədən bir aparıldı. Birinci ildən ikinci ilə qədər hər 9 həftədən bir, daha sonra isə hər 12 həftədən bir qiymətləndirmə planlaşdırıldı.
Təhlükəsizlik nə qədər müddət izlənildi?
Təhlükəsizlik ilk tədqiqat dozasından son dozadan sonrakı 30 günədək və ya yeni sistemik antikanser müalicə başlayana qədər — hansısı əvvəl baş verərsə — izlənildi.
Doza-genişləndirmənin dayandırılma qaydaları
Mənbə protokolu müəyyən təhlükəsizlik hədləri təyin etmişdir. Bir kohortda müalicə ilə əlaqəli 5-ci dərəcə hadisələrin ən azı %10-a çatması; iki və ya daha çox müalicə ilə əlaqəli laboratoriya-dan kənar 4-cü dərəcə hadisə; yaxud xəstələrin ən azı %25-də 4-cü dərəcə müalicə ilə əlaqəli hipoksiya və ya anemiya yaranması dayandırma meyarları arasındadır.
Statistik plan
Doza-artırmada 3+3 qaydası DLT həddini %33 hədəfləyəcək şəkildə istifadə edildi. Doza-genişləndirmədə hər kohort üçün təxminən 30 xəstə planlaşdırıldı. ORR üçün %95 etibar intervalları Clopper–Pearson exact metodu ilə hesablandı.
Uyğun analizlərdə testlər ikitərəfli idi və əhəmiyyətlilik həddi α=0.05 idi. PFS Kaplan–Meier metodu ilə hesablandı. Əsas klinik analizlər SAS v9.4 ilə aparıldı.
Biomarker-klinik əlaqə analizləri R v4.3.1 ilə aparıldı. İki qrup müqayisələrində Wilcoxon rank-sum testləri; cavab və sEPO əlaqəsi üçün logistik reqressiya; PFS ilə biomarker əlaqələri üçün Cox reqressiyası; HIF-2α IHC PFS müqayisəsi üçün log-rank testi istifadə edildi.
Tədqiqatın dəstəklədiyi nəticələr
- Casdatifan monoterapiyası intensiv şəkildə əvvəlcədən müalicə edilmiş metastatik ccRCC populyasiyasında antitümör aktivlik göstərmişdir.
- 100 mg QD dozasında təsdiqlənmiş ORR %35, ümumi monoterapiya populyasiyasında %31-dir.
- Ümumi monoterapiya populyasiyasında median PFS 12.2 aydır.
- 100 mg QD qrupunda məlumatların kəsilmə tarixində median PFS hələ qiymətləndirilə bilməmişdir.
- Anemiya və hipoksiya HIF-2α inhibitor sinfinə uyğun mühüm müalicə ilə əlaqəli əlavə təsirlərdir.
- Müalicə ilə əlaqəli əlavə təsir səbəbindən daimi müalicə dayandırma nisbəti %3-dür.
- Casdatifan güclü sEPO basqılanması yaratmışdır.
- Daha dərin maksimum sEPO azalması daha yüksək CR/PR odds-u, daha aşağı PD odds-u və daha uzun PFS ilə əlaqəli olmuşdur.
- Şiş EPO mRNA-sı əsasən karsinoma hüceyrələrində müşahidə edilmişdir.
- Yüksək tEPO ekspressiyası və daha yüksək şiş HIF-2α zülal səviyyəsi daha yaxşı casdatifan nəticələri ilə əlaqəli olmuşdur.
- VHL, PBRM1, SETD2 və ya BAP1 mutasiya vəziyyətləri təkbaşına cavabı izah etməmişdir.
- Transkriptomik analiz HIF-2α-dan asılı biologiyanın müalicə nəticəsi ilə əlaqəli ola biləcəyini dəstəkləyir.
Tədqiqatın dəstəkləmədiyi nəticələr
- Casdatifan-ın belzutifandan üstün olduğu sübut edilməmişdir.
- Casdatifan-ın mövcud standart müalicədən üstün olduğu randomizə şəkildə göstərilməmişdir.
- ORR %35 bütün metastatik ccRCC xəstələrində gözlənilən ümumi cavab nisbəti deyil.
- sEPO azalması təkbaşına təsdiqlənmiş xəstə seçimi testi deyil.
- HIF-2α IHC ≥%25 həddi müstəqil, prospektiv və standartlaşdırılmış klinik companion diagnostic kimi təsdiqlənməmişdir.
- tEPO yüksəkliyinin birbaşa casdatifan cavabına səbəb olduğu göstərilməmişdir.
- Tək bir VHL və ya başqa gen mutasiyası casdatifan cavabını etibarlı şəkildə proqnozlaşdırmır.
- PFS nəticələri ümumi sağqalım üstünlüyünü sübut etmir.
- Erkən fazalı tək qollu tədqiqat ölçülməmiş qarışdırıcı amilləri aradan qaldırmır.
- Tədqiqat ECOG 2–4 kimi daha pis performans vəziyyətində olan xəstələrə birbaşa ümumiləşdirilə bilməz.
Tədqiqatın güclü tərəfləri
Tədqiqatın mühüm güclü tərəflərindən biri yalnız klinik cavabı ölçməməsi; farmakodinamik sEPO dəyişimini, şiş tEPO mRNA-sını, HIF-2α zülalını, RNA-seq gen imzalarını və WES genomik məlumatlarını eyni klinik tədqiqat çərçivəsində birləşdirməsidir.
İkinci güclü tərəf sEPO-nun yalnız “dərman hədəfə çatdımı?” sualı ilə məhdudlaşdırılmaması; eyni xəstələrdə obyektiv cavab, ilkin proqressiya və PFS ilə reqressiya modellərində əlaqələndirilməsidir.
Üçüncü güclü tərəf farmakodinamik əlaqənin yaş, cinsiyyət, ECOG və IMDC kimi məlum klinik dəyişənləri əhatə edən çoxdəyişənli modellərlə ayrıca test edilmiş olmasıdır.
Dördüncü güclü tərəf HIF-2α gen imzasının xarici faz III məlumat dəstlərində müxtəlif müalicələr altında da qiymətləndirilməsi və HIF-2α biologiyasının müalicə kontekstindən asılı olaraq fərqli proqnostik/prediktiv nümunə göstərə biləcəyinin araşdırılmasıdır.
Əsas məhdudiyyətlər
Tək qollu erkən faza dizaynı: Randomizə müqayisəedici olmadığından effektivlik qiymətləndirmələrinə xəstəliyin təbii heterogenliyi, əvvəlki müalicə cavabları və ölçülməmiş qarışdırıcı amillər təsir göstərə bilər.
Seçilmiş xəstə qrupu: Xəstələr ECOG 0–1, kifayət qədər orqan və sümük iliyi funksiyasına malik və daha əvvəl həm immunoterapiya, həm də VEGFR TKI istifadə etmiş şəxslər idi. Daha geniş real həyat populyasiyasını tam təmsil etməyə bilərlər.
Coğrafi təmsilçilik: Klinik mərkəzlər ABŞ, Avstraliya və Cənubi Koreya ilə məhdud idi; mənbə irqi müxtəlifliyin də məhdud olduğunu bildirir.
Arxiv şiş toxuması: Biomarker analizlərində müalicə zamanı məcburi yeni biopsiyalar əvəzinə arxiv toxumaları istifadə edilmişdir. Şiş biologiyası əvvəlki müalicələrdən sonra dəyişmiş ola biləcəyinə görə arxiv nümunəsi cari şiş vəziyyətini həmişə tam təmsil etməyə bilər.
Kəşfiyyat biomarker analizləri: Nümunə sayı biomarkerə görə dəyişir və müqayisələrin çoxunda çoxsaylı test düzəlişi aparılmamışdır.
Dozaların birləşdirilməsi: “Ümumi monoterapiya populyasiyası” dörd müxtəlif doza rejimini bir araya gətirir. Bu hovuz daha böyük nümunə təmin edir, lakin tək sabit dozanın effektivliyini təmsil etmir.
Sponsor strukturu: Tədqiqat Arcus Biosciences tərəfindən maliyyələşdirilmişdir. Doza-artırma komitəsi və təhlükəsizliyə baxış komitəsi sponsor təşkilatından müstəqil deyil; yekun tədqiqat idarəetmə qərarları sponsorun idarəçiliyi altında qəbul edilmişdir. Bu hal mənbənin Methods bölməsində açıq şəkildə bildirilib.
İzləmə müddəti: Tədqiqat davam edir. Xüsusilə 100 mg qrupunda median PFS-ə çatılmaması uzunmüddətli davamlılığın hələ tam müəyyənləşdirilmədiyini göstərir.
Gələcək tədqiqat
Mənbənin dərc edildiyi tarixdə randomizə faz III PEAK-1 tədqiqatının NCT07011719 qeydiyyat nömrəsi ilə casdatifan + cabozantinib kombinasiyasını daha əvvəl müalicə edilmiş irəliləmiş ccRCC-də qiymətləndirdiyi bildirilir. Bu gələcək tədqiqat faz I ARC-20 nəticələrini daha böyük və müqayisəli populyasiyada təsdiqləməyi hədəfləyən klinik inkişaf addımıdır.
Mənbə və Metod Qeydi
Özgün başlıq: Casdatifan shows durable response linked to HIF-2α biology in kidney cancer.
Müəlliflər: Toni K. Choueiri, Jaime Merchán, Amita Patnaik, Alexandra Drakaki, Brian I. Rini, Sun Young Rha, Jae Lyun Lee, Moshe C. Ornstein, Rohit Kumar, Clara Hwang, Yusra Shao, Se Hoon Park, Pedro C. Barata, Bradley A. McGregor, Paul Foster, Jianfen Chen, Melissa Eisen, Hunter Cole, Ben Weeder, Yinghui Guan, Jaskirat Singh, Angelo Kaplan, Soonweng Cho, Richard Markus, Omar Kabbarah, Rana R. McKay.
Bərabər töhfə: Mənbədə bərabər töhfə/bərabər birinci müəllif bildirişi yoxdur.
Məsul müəllif: Toni K. Choueiri.
Qurum 1: Dana-Farber Cancer Institute, Harvard Medical School, Boston, Massachusetts, USA.
Qurum 2: University of Miami Sylvester Comprehensive Cancer Center, Miami, Florida, USA.
Qurum 3: The START Center for Cancer Research, San Antonio, Texas, USA.
Qurum 4: Division of Hematology/Oncology, Department of Medicine, David Geffen School of Medicine, University of California, Los Angeles, California, USA.
Qurum 5: Vanderbilt-Ingram Cancer Center, Nashville, Tennessee, USA.
Qurum 6: Yonsei Cancer Center, Yonsei University College of Medicine, Seoul, South Korea.
Qurum 7: Asan Medical Center, University of Ulsan College of Medicine, Seoul, South Korea.
Qurum 8: Department of Hematology and Medical Oncology, Cleveland Clinic Taussig Cancer Institute, Cleveland, Ohio, USA.
Qurum 9: Division of Hematology Oncology, James Graham Brown Cancer Center, University of Louisville, Louisville, Kentucky, USA.
Qurum 10: Department of Internal Medicine, Henry Ford Health System, Henry Ford Cancer Institute, Detroit, Michigan, USA.
Qurum 11: Karmanos Cancer Center, Detroit, Michigan, USA.
Qurum 12: Department of Medicine, Samsung Medical Center, Sungkyunkwan University School of Medicine, Seoul, Korea.
Qurum 13: University Hospitals Seidman Cancer Center, Cleveland, Ohio, USA.
Qurum 14: Arcus Biosciences, Inc., Hayward, California, USA.
Qurum 15: Division of Hematology Oncology, University of California, San Diego, San Diego, California, USA.
Jurnal: Nature.
Nəşriyyat: Springer Nature.
Cild / səhifələr: Nature 656, 734–741 (2026).
Issue date: 20 Avqust 2026.
DOI: 10.1038/s41586-026-10718-x.
Received: 16 Fevral 2026.
Accepted: 27 May 2026.
Published online / Version of Record: 1 İyul 2026.
Mənbə növü: Orijinal klinik tədqiqat məqaləsi; faz I açıq etiketli doza-artırma və doza-genişləndirmə tədqiqat hesabatı.
Resenziya statusu: Nature jurnalında resenziyadan keçmiş dərc olunmuş tədqiqat məqaləsidir; mənbədə peer-review məlumatının və reviewer hesabatlarının mövcud olduğu bildirilir.
Preprint statusu: Təqdim olunan mənbə dərc edilmiş Version of Record PDF-sidir; preprint deyil.
Lisenziya: Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0).
Author Correction: 4 Avqust 2026 tarixli düzəlişdə ilkin dərc olunmuş versiyada “Jamie Merchan” kimi yazılan müəllif adı “Jaime Merchán” olaraq düzəldilmişdir. Yüklənmiş cari PDF düzəldilmiş adı istifadə edir. Düzəliş bildirişi elmi nəticələrdə dəyişiklik bildirmir.
Klinik tədqiqat: ARC-20, NCT05536141.
Tədqiqatın vəziyyəti: Məqalənin məlumatların kəsilmə vaxtında və dərc olunduğu dövrdə davam edən klinik tədqiqat.
Məlumatların kəsilmə tarixi: 15 Avqust 2025.
Doza-artırma: 20–200 mg QD; standart 3+3 dizaynı; 21 günlük DLT pəncərəsi; 25 irəliləmiş solid şiş xəstəsi.
Doza-genişləndirmə monoterapiya kohortları: 50 mg QD, 50 mg BID, 100 mg QD və 150 mg QD.
Tövsiyə edilən faz III dozası: 100 mg QD.
Təhlükəsizlik populyasiyası: 100 mg QD n=32; ümumi monoterapiya n=127.
Effektivlik populyasiyası: 100 mg QD n=31; ümumi monoterapiya n=121.
Biomarker sEPO populyasiyası: n=129; doza-artırma n=12 + doza-genişləndirmə n=117.
WES məlumatı: n=54.
Bulk transcriptomic / GSEA: n=67.
tEPO–sEPO korrelyasiya analizi: n=66.
EPO RNA ISH: 59 istifadə edilə bilən nümunə.
tEPO çoxdəyişənli PFS analizi: n=64.
Birincili sonlanım: Təhlükəsizlik.
İkincili sonlanım: RECIST v1.1 təsdiqlənmiş ORR.
Kəşfiyyat sonlanımı: Tədqiqatçı tərəfindən qiymətləndirilən PFS.
Əlavə təsirlərin dərəcələndirilməsi: NCI CTCAE v5.0.
Əlavə təsirlərin kodlaşdırılması: MedDRA v25.0.
ORR etibar intervalı: Clopper–Pearson exact %95 EA.
PFS analizi: Kaplan–Meier.
Əsas statistik proqram təminatı: SAS v9.4.
Biomarker statistikası: R v4.3.1.
İki-qrup testi: İkitərəfli Wilcoxon rank-sum.
Cavab modeli: Logistik reqressiya.
PFS biomarker modeli: Cox proportional hazards reqressiyası.
HIF-2α IHC PFS müqayisəsi: Kaplan–Meier + log-rank.
Ümumi əhəmiyyətlilik həddi: α=0.05.
Çoxsaylı müqayisə: Ümumi analizlərdə düzəliş tətbiq edilməmişdir; göstərilən GSEA analizlərində FDR=0.05 tətbiq edilmişdir.
RNA-seq: Illumina TruSeq RNA Exome; 150 bp paired-end dual-index; təxminən 100 milyon paired-end cüt / ümumilikdə 200 milyon oxuma.
RNA keyfiyyəti və hizalanması: FASTQC v0.11.9; STAR v2.6.1d; GRCh38/Ensembl v104.
RNA kəmiyyətləndirilməsi: salmon v1.4.0 + GENCODE v38.
Diferensial gen ekspressiyası: Limma v3.64.1 + voom precision weights.
GSEA: Fast GSEA v1.34.0.
ssGSEA: GSVA v2.4.7.
WES: IDT xGen Exome; şiş FFPE DNA 200×, PAXgene germline DNA 100×.
WES pipeline: nf-core sarek v3.4.2 + custom Nextflow; fastP v0.23.4; MultiQC v1.25.1; bwa-mem v0.7.17.post1188.
Variant çağırıcıları: Mutect2 v4.5.0.0, Strelka v2.9.10, VarScan v2.4.4; ən azı iki çağırıcının dəstəklədiyi variantlar saxlanılmışdır.
Variant annotasiyası: VEP v108.
TMB variant allel tezliyi həddi: ≥%5.
EPO RNA ISH: Automated RNAscope 2.5 LSx assay-Red, BOND RX Autostainer; 4 µm FFPE kəsik; 42 °C-də 2 saat probe hybridization; ×40 skanlama.
HIF-2α IHC: Proprietary assay; HIF-2α anticismi 1:100; HIF-2α pozitiv şiş faizi board-certified pathologist tərəfindən vizual olaraq skorlanmışdır.
HIF-2α analiz həddi: ≥%25 və <%25 şiş boyanması; hədd mənbədə təbii breakpoint-ə əsaslanaraq seçilmişdir.
Məlumatların əlçatanlığı: Arcus Biosciences sponsorlu klinik tədqiqat üçün xülasə və şəxsiyyətsizləşdirilmiş fərdi iştirakçı məlumatları, həmçinin protokol, statistik analiz planı və klinik tədqiqat hesabatları müəyyən şərtlərlə tədqiqatçının sorğusu əsasında əlçatan edilə bilər. IMmotion151 məlumatları European Genome Archive vasitəsilə razılaşma çərçivəsində istifadə edilmişdir; JAVELIN Renal 101 ekspressiya məlumatları ictimaiyyət üçün açıqdır.
Kodun əlçatanlığı: Xüsusi kodların məxfi məlumat ehtiva etdiyi və buna görə ictimaiyyət üçün açıq olmadığı; uyğun razılaşmalar çərçivəsində əsaslandırılmış sorğu üzrə təqdim edilə biləcəyi bildirilmişdir.
Maliyyələşdirmə: Tədqiqat Arcus Biosciences tərəfindən maliyyələşdirilmişdir.
Sponsorun rolu: Arcus Biosciences məqaləni faktoloji dəqiqlik baxımından nəzərdən keçirmək imkanı əldə etmişdi; mənbə müəlliflərin məqalənin məzmunu üzərində yekun nəzarəti saxladığını bildirir. Doza-artırma və təhlükəsizlik komitələri sponsordan müstəqil deyildi.
Maraqların toqquşması: Mənbə ətraflı maliyyə və peşəkar əlaqə açıqlamaları ehtiva edir. Bir çox klinik tədqiqatçı dərman və biotexnologiya şirkətlərindən tədqiqat dəstəyi, məsləhətçilik, honorarium və ya oxşar əlaqələr bildirmişdir. Paul Foster, Jianfen Chen, Melissa Eisen, Hunter Cole, Ben Weeder, Yinghui Guan, Jaskirat Singh, Angelo Kaplan, Soonweng Cho, Richard Markus və Omar Kabbarah Arcus Biosciences əməkdaşlarıdır və şirkət səhmlərinə və/və ya səhm opsionlarına sahib ola bilərlər.
Müəllif töhfələri: Mənbə hər müəllif üçün ətraflı CRediT töhfələrini bildirir. Toni K. Choueiri tədqiqatda konseptuallaşdırma, məlumat kurasiyası, formal analiz, maliyyələşdirmə, tədqiqat, metodologiya, layihə idarəetməsi, resurslar, superviziya, doğrulama, vizuallaşdırma və yazı işlərində iştirak etmişdir. Klinik tədqiqatçı müəlliflər xəstə tədqiqatı, məlumat toplama, metodologiya, resurs və yazı işlərinə töhfə vermişdir. Arcus Biosciences müəllifləri tədqiqat dizaynı, biomarker, genomik/transkriptomik analiz, proqram təminatı, məlumatların doğrulanması və vizuallaşdırmada müxtəlif rollar üstlənmişdir. Ben Weeder genomik/transkriptomik analizlərdə; Yinghui Guan sEPO/EPO-ISH/HIF IHC analizlərində; Jaskirat Singh və Angelo Kaplan isə xüsusilə HIF-2α/HIF-1α IHC və EPO-ISH assay hazırlanması, doğrulanması və skorlanmasında iştirak etmişdir.
Əsas klinik məhdudiyyət: Tədqiqat tək qollu və erkən fazalıdır; randomizə müqayisəedici olmaması müalicə üstünlüyünün birbaşa şərhinə imkan vermir.
Əsas biomarker məhdudiyyəti: Biomarkerlərin çoxu kəşfiyyat analizidir, nümunə sayları analizdən analizə dəyişir və P dəyərlərinin çoxuna çoxsaylı müqayisə düzəlişi tətbiq edilməmişdir.
Şərh yazın
E-poçt ünvanınız yayımlanmayacaq. Məcburi sahələr * ilə işarələnib