Faunistik ḳayd, evvelce ʿilmî sûretde tavṣîf edilmiş bir nevʿin muʿayyen bir coġrâfî mınṭıḳada muṣaddaḳ mevcûdiyetini vesîḳalandıran biyolojik intişâr ḳaydıdır. Donard Geci ve mesâî arkadaşları, Kosova’nın muḫtelif lokalite, habitat ve mikrohabitatlarından cemʿ edilmiş voucher numûnelerini morfolojik cihetden tedḳîḳ ederek memleket ḥudûdları dâḫilinde evvelce ḳayda geçmemiş 40 örümcek nevʿini bildirmişlerdir. Bu 40 ḳayd aynı zamanda 14 cinsin ve iki familyanın Kosova için ilk ḳaydlarını iḥtivâ eder. Böylece memleketin maʿlûm örümcek faunası 282 nevʿden 322 nevʿe yükselmiştir. Tetḳîḳin başlıca tefsîr ḥaddi, numûnelemenin bütün memleketi standartlaşdırılmış bir kesâfetle iḥâṭa etmemesi sebebiyle 322 nevʿin Kosova’daki ḥaḳîḳî küllî tenevvüʿün eksiksiz taḳdîri diye tefsîr olunamamasıdır.

Tetḳîḳ, taḳsonomik teşḫîṣi yalnız habitus görünüşüne istinâd ettirmemiştir. Erkeklerde palpal skleritler, embolus, median apophysis, retrolateral tibial apophysis ve alâḳalı teşekkülât; dişilerde epigin, spermatekalar, kopulatuvar kanallar ve temizlenmiş vulva morfolojisi nevʿlerin tefrîḳinde istiʿmâl olunmuştur. Dişi tenâsül aʿżâsı îcâbında disseke edilmiş ve %10 KOH ile şeffâflaşdırılmıştır.

Numûneler elle cemʿ, pitfall tuzaḳları, yapraḳ döküntüsünün elenmesi, sweep net, nebât/aġaç dallarının silkelenmesi ve aspiratör gibi birbirini tekmîl eden usûllerle toplanmıştır. Bütün voucher materyali %70 etanolde muḥâfaẓa edilmiş, stereomikroskop altında tedḳîḳ olunmuş ve University of Prishtina koleksiyonuna tevdîʿ edilmiştir.

Yeni ḳaydların biyocoġrâfî terkîbi de mütenevviʿdir. Cenûbî Avrupa ve Akdeniz ḫuṣûṣiyeti gösteren taksonların yanında serin montan, muʿtedil, orman, sulak saha, çayır, kayalıḳ yamaç, zirâʿî saha ve şehir parkı gibi pek muḫtelif ekolojik muḥîtlerden nevʿler mevcûddur. Bu terkîb, Kosova’nın ḳıṭʿavî ve Akdeniz iḳlîm teʾsîrleri arasındaki intıḳāl mevḳiʿini ve habitat heterojenliğini ʿaks etdirir.

Tetḳîḳin esâs mesʾelesi

Örümcekler, ḳara ekosistemlerinin büyük bir ḳısmında umûmî avcı olarak bulunan ve ekolojik ġıdâ şebekelerinde mühim rol oynayan fevḳalâde mütenevviʿ bir mafsallı ḥayvânlar grubudur. Bununla beraber Balkan Şibh-i Cezîresi’ndeki örümcek tedḳîḳlerinin coġrâfî tevzîʿi târîḫen müsâvî olmamıştır.

Kosova bu maʿlûmât boşluġunun bâriz olduġu mınṭıḳalardan biridir. Evvelki çalışmalar memleketde endemik ve biyocoġrâfî cihetden mühim baʿżı taksonları ortaya çıḳarmış ise de geniş intişârlı Balkan nevʿlerinin Kosova’daki ḥaḳîḳî tevzîʿine dâʾir maʿlûmât parça parça ḳalmıştır.

Bu tetḳîḳin mesʾelesi binâʾenaleyh “Kosova’da kaç örümcek nevʿi vardır?” suʾâlini doġrudan doğruya istatistikî sûretde taḳdîr etmek değil, ṣaḥa materyaliyle taṣdîḳ olunabilen ve evvelce millî faunada bulunmayan nevʿleri vesîḳalandırmaktır.

Bu tetḳîḳdeki 40 ḳayd ʿilm için yeni 40 örümcek nevʿi midir?

Ḫayır. Bunlar evvelce ʿilmî sûretde tavṣîf edilmiş, lâkin Kosova ḥudûdları dâḫilinde evvelce muṣaddaḳ ḳaydı bulunmayan nevʿlerin memleket için ilk faunistik ḳaydlarıdır; tetḳîḳ yeni memleket intişâr ḳaydları meydana getirir, 40 yeni nevʿ tavṣîf etmez.

“İlk memleket ḳaydı” ʿilmî bakımdan niçin mühimdir?

Bir nevʿin maʿlûm coġrâfî intişârı, biyocoġrafya, koruma biyolojisi, habitat irtibâṭları ve mınṭaḳavî fauna muḳāyeselerinin esâs maʿlûmât tabakalarından biridir. Ḫarîṭada boş görünen bir memleket, nevʿin ḥaḳîḳaten bulunmadıġı bir saha da olabilir; yalnız kâfî derecede tedḳîḳ edilmemiş bir saha da olabilir.

Bu tetḳîḳde birçok geniş intişârlı Avrupa yâḫud Ġarbî Palearktik nevʿinin Kosova’da ilk defʿa vesîḳalandırılması, menbaʿ müʾelliflerinin tefsîrine göre ikinci iḥtimâlin mühim olduġunu gösterir: evvelki yokluḳ ḳaydlarının bir ḳısmı ḥaḳîḳî biyolojik yokluḳdan ziyâde târîḫî numûneleme noḳṣânından ileri gelmiş olabilir.

Kosova’nın maʿlûm örümcek faunasında ʿadedî taġayyür

Buradaki “tetḳîḳden evvel” cins ve familya ʿadedleri, maḳālenin netîcede bildirdiği 160 cins ve 37 familyadan yeni 14 cins ve iki familyanın çıkarılmasıyla doġrudan mevcûd ḳayd tertîbine tekābül eder. Tetḳîḳin ṣarîḥ sûretde verdiği esâs ibtidâʾî nevʿ ʿadedi 282’dir.

İki yeni familya ḳaydı

Tetḳîḳin daha yüksek taḳsonomik mertebedeki en dikkate şâyân netîcesi, Cicurinidae ve Oonopidae familyalarının Kosova’da ilk defʿa vesîḳalandırılmasıdır.

Cicurinidae ḳaydı Cicurina cicur vâsıṭasıyla, Oonopidae ḳaydı ise Orchestina pavesii vâsıṭasıyla yapılmıştır. Her iki ḥâlde de familya ile beraber alâḳalı cins de memleket için ilk defʿa ḳayda geçmiştir.

Bu bulgu yalnız “yeni nevʿler bulundu” maʿnâsına gelmez. Daha yüksek taḳsonomik basamaḳların dahi evvelce vesîḳalandırılmamış olması, bilḫâṣṣa küçük, kriptik yâḫud yapraḳ döküntüsü gibi mikrohabitatlarda yaşayan örümceklerde hedefli numûnelemenin ehemmiyetini gösterir.

Nevʿler nasıl teşḫîṣ edildi?

Teşḫîṣ, voucher numûnelerinin habitusunun ve bilḫâṣṣa erkek palpusları ile dişi epigin/vulva teşekkülâtının stereomikroskop altında tedḳîḳi, îcâbında dişi tenâsül aʿżâsının %10 KOH ile şeffâflaşdırılması ve bu morfolojinin Araneae: Spiders of Europe, World Spider Catalog nomenklatürü ve nevʿlere maḫṣûṣ muḳāyeseli literatürle muṭâbaḳatının kontrolüyle yapılmıştır.

Tenâsül morfolojisi niçin bu kadar mühimdir?

Birçok örümcek nevʿi umûmî beden rengi ve ẓâhirî görünüş cihetinden birbirine pek ziyâde benzeyebilir. Buna muḳābil çiftleşme aʿżâsının teşekkülâtında nevʿler arasında daha muʿtemed morfolojik farḳlar bulunabilir.

Erkeklerde araştırıcılar bilḫâṣṣa şu teşekkülâtdan istifâde etmişlerdir: embolus, conductor, median apophysis, tegulum, retrolateral tibial apophysis ve diğer palpal skleritler.

Dişilerde ise epigin şekli, kopulatuvar açıklıḳlar, kopulatuvar kanallar, spermatekaların şekli ve mevḳiʿi ile temizlenmiş vulvanın teşekkülâtı nevʿlerin tefrîḳinde istiʿmâl olunmuştur.

Menbaʿın 40 şeklinin büyük ḳısmı bu sebeple yalnız “örümcek fotoġrafı” değildir. Her nevʿ için habitus ve teşḫîṣ cihetinden mühim tenâsül teşekkülâtının bir veya daha ziyâde zâviyeden vesîḳalandırılması, başka araştırıcıların teşḫîṣi yeniden taḳdîr edebilmesini mümkün ḳılar.

Taḳsonomik iḥtiyâṭ: Harpactea cf. coccifera

Tetḳîḳdeki bütün ḳaydlar aynı ḳaṭʿiyyet derecesinde takdîm edilmemiştir. Harpactea cf. coccifera bunun açık misâlidir.

Müʾellifler yalnız bir erkek numûneye mâlik olduklarını, Harpactea cinsinin muʿâṣır ve şümûllü bir revizyona iḥtiyâcı olduġunu ve numûneyi embolus, apofizler ve tegulumun aṣlî tavṣîfle müşâbehetine istinâden H. cf. coccifera şeklinde taḳdîr ettiklerini beyân ederler.

“cf.” ʿibâresi teşḫîṣin alâḳalı nevʿe yakın olduġunu, lâkin ḳaṭʿiyyetin maḥdûd bulunduġunu gösteren taḳsonomik bir iḥtiyâṭ işâretidir. Bu sebeple Verianla metninde nevʿ adı Harpactea coccifera diye ḳaṭʿîleştirilemez.

Diğer teşḫîṣ ḥudûdları

Pardosa roscai materyali ibtidâda Pardosa cribrata olarak taḳdîr edilmiş, lâkin spermatekaların nisbetleri ve biyocoġrâfî muṭâbaḳat sebebiyle P. roscai olarak taʿyîn edilmiştir. Menbaʿ iki nevʿin dişilerinin morfolojik cihetden birbirine yakın olduġunu ve P. cribrata dişi vulvasının literatürdeki muḳāyeseli ṣûretinin maḥdûd bulunduġunu ṣarâḥaten beyân eder.

Bu nevʿden notlar, faunistik taḳsonominin yalnız otomatik görsel eşleştirmeden ʿibâret olmadıġını gösterir. Teşḫîṣ ekseriyâ morfolojik karakterlerin terkîbi, muḳāyeseli menbaʿlar ve maʿlûm intişâr maʿlûmâtının müştereken taḳdîrini îcâb etdirir.

14 cinsin Kosova için ilk ḳaydları

Tetḳîḳde memleket faunasına ilk defʿa ilâve edilen cinsler şunlardır: Cicurina, Mastigusa, Trachyzelotes, Bathyphantes, Cresmatoneta, Pocadicnemis, Acantholycosa, Aulonia, Orchestina, Aelurillus, Macaroeris, Saitis, Episinus ve Bassaniodes.

Ekolojik ve biyocoġrâfî tenevvüʿ

Yeni ḳaydlar tek bir habitat nevʿinde temerküz etmemektedir. Materyal; hâne çevreleri, çayırlar, yapraḳ döken ormanlar, kayın ve çam ormanları, meşe ormanları, alpin sahalar, daġ yolları, vâdîler, kayalıḳ yamaçlar, sulak sahalar, zirâʿî arâżîler, dere kıyıları ve şehir parkları gibi pek muḫtelif muḥîtlerden gelmektedir.

Menbaʿ, Cenûbî Avrupa/Akdeniz ḫuṣûṣiyetli Oxyopes nigripalpis, Bassaniodes tenebrosus ve Harpactea cf. coccifera ile daha serin montan yâḫud muʿtedil habitatlarla alâḳalı Acantholycosa lignaria, Bathyphantes nigrinus ve Pocadicnemis juncea ḳaydlarının beraber görülmesini Kosova’nın ekolojik heterojenliği bakımından mühim bulmaktadır.

Geniş Avrupa/Ġarbî Palearktik intişârlı Larinioides cornutus, Dictyna arundinacea, Tetragnatha montana ve Steatoda castanea gibi nevʿlerin evvelce memleketden bildirilmemiş olması ise ḥaḳîḳî nedretden ziyâde evvelki numûneleme boşluḳlarıyla muṭâbıḳdır.

Kosova’daki ḥaḳîḳî örümcek faunası artık tamâmen maʿlûm mudur?

Ḫayır. Tetḳîḳ 40 yeni memleket ḳaydıyla maʿlûm yekûnu 322 nevʿe çıḳarsa da müʾellifler kendi numûneleme mesâʿîleri ve coġrâfî şümûllerinin maḥdûd olduġunu vurgulamakda ve Kosova’daki ḥaḳîḳî örümcek tenevvüʿünün hâlâ mühim derecede eksik taḳdîr edildiğini beyân etmektedirler.

Niçin tek bir “yekûn nevʿ ʿadedi” nihâʾî noḳṭa değildir?

Faunistik envanterler numûneleme arttıḳça taġayyür edebilir. Bilḫâṣṣa küçük bedenli, kriptik, mevsimlik yâḫud muʿayyen mikrohabitatlara bağlı nevʿler umûmî ṣaḥa taramalarında kolaylıḳla gözden kaçabilir.

Bu sebeple 322 ʿadedi “Kosova’da yalnız 322 örümcek nevʿi vardır” maʿnâsına gelmez. Bu ḳıymet, tetḳîḳin neşr edildiği târîḫde muʿtemed sûretde vesîḳalandırılmış maʿlûm yekûnu ifâde eder.

Tetḳîḳin Usûlü ve Netîceleri

Ṣaḥa numûneleme usûlleri

Muḥâfaẓa, görüntüleme ve voucher sistemi

Numûneler uzun müddet saklama için %70 etanol içinde muḥâfaẓa edilmiştir. Tedḳîḳler Olympus SZ15 stereomikroskopla icrâ olunmuştur.

Fotoġraflar aynı mikroskopa merbûṭ Olympus SC50 kamera ile çekilmiş; çizimler aynı mikroskop üzerinden yapılan müşâhedeye müsteniden Adobe Illustrator 2023 ile hazırlanmıştır.

Tedḳîḳ edilen bütün materyal University of Prishtina, Faculty of Mathematics and Natural Sciences, Department of Biology koleksiyonuna tevdîʿ edilmiştir. Voucher kodları menbaʿda “UP Ar...” şeklinde verilmektedir.

Bu voucher sistemi mühimdir; zîrâ ileride başka araştırıcılar aynı fizikî numûneyi yeniden tedḳîḳ edebilir, teşḫîṣi taṣdîḳ edebilir yâḫud taḳsonomik revizyon netîcesinde yeniden taḳdîr edebilir.

Taḳsonomik mürâcaʿat sistemi

Nevʿ teşḫîṣi evvelâ Araneae: Spiders of Europe platformu ile nevʿlerin synonymy bölümlerinde verilen muḳāyeseli morfoloji menbaʿlarına istinâd ettirilmiştir.

Nomenklatür için World Spider Catalog istiʿmâl edilmiştir. Menbaʿ her nevʿ için ayrıca maʿlûm coġrâfî intişârı World Spider Catalog’dan naḳletmektedir.

Kosova için bildirilen 40 yeni nevʿ ḳaydı

Bassaniodes tenebrosus nomenklatür notu

Menbaʿ netîce serlevḥasında ve Şekil 38’de nevʿi Bassaniodes tenebrosus (Šilhavý, 1944) olarak istiʿmâl eder. Muḳāyeseli synonymy satırında ise daha eski terkîb olan Xysticus tenebrosus adı altında Deltshev, Lazarov & Blagoev (2004) menbaʿına atıf yapılır. Verianla, cârî netîce serlevḥasındaki Bassaniodes tenebrosus adını muḥâfaẓa eder.

Familyalara göre ḳayd tevzîʿi

Menbaʿ görsellerinin ʿilmî vazîfesi

Maḳāledeki 40 şekil, nevʿlerin teşḫîṣî morfolojisini vesîḳalandırmaktadır. Habitus fotoġrafı ekseriyâ umûmî beden şeklini ve renklenmeyi gösterirken erkek palpus yâḫud dişi epigin/vulva görüntüsü nevʿ teşḫîṣini teyîd eden daha tafṣîlâtlı karakterleri sunar.

Miḳyâs çubukları ekseriyâ 1 mm, 0,5 mm yâḫud daha küçük ḳıymetlerde verilmiştir. Bu tafṣîl, bilḫâṣṣa tenâsül skleritlerinin pek küçük miḳyâsda muḳāyese edildiğini gösterir.

Bu fotoġraflar ḥaḳîḳî voucher materyalinin görsel delîlidir. Binâʾenaleyh generatif sûretde meydana getirilmiş “benzer örümcek genitalyası” taḳsonomik delîl yerine istiʿmâl olunamaz.

Tetḳîḳin desteklediği netîceler

• Kosova için 40 yeni örümcek nevʿi memleket ḳaydı vesîḳalandırılmıştır.
• 14 cins Kosova’dan ilk defʿa ḳayda geçmiştir.
• Cicurinidae ve Oonopidae familyaları memleket için ilk defʿa vesîḳalandırılmıştır.
• Maʿlûm örümcek faunası 282 nevʿden 322 nevʿe yükselmiştir.
• Tetḳîḳ nihâyetinde maʿlûm fauna 160 cins ve 37 familyayı iḥtivâ eder.
• Yeni ḳaydlar Akdeniz/Cenûbî Avrupa, geniş Avrupa–Ġarbî Palearktik ve montan/muʿtedil biyocoġrâfî unsurları beraber iḥtivâ eder.
• Hedefli yapraḳ döküntüsü ve mikrohabitat numûnelemesi küçük yâḫud kriptik taksonların tesbîtine katkıda bulunmuştur.

Tetḳîḳin desteklemediği netîceler

• 40 taksonun ʿilm için yeni tavṣîf edilmiş nevʿler olduġunu göstermez.
• 322 nevʿin Kosova’daki ḥaḳîḳî toplam örümcek nevʿi ʿadedi olduġunu isbât etmez.
• Her nevʿin memleketdeki bolluġunu, popülasyon büyüklüğünü yâḫud yaygınlığını ölçmez.
• Bir nevʿin az sayıda numûnelenmesini ḥaḳîḳî biyolojik nedret delîli olarak kullanmaz.
• Standartlaştırılmış occupancy, abundance yâḫud nevʿ-zenginliği taḳdîr modeli tatbîḳ etmez.
• Bu tetḳîḳ içinde DNA barcoding yâḫud moleküler filogenetik taṣdîḳ yapılmamıştır.
• Bütün Kosova habitatlarının aynı numûneleme kesâfetiyle tarandığını göstermez.

Esâs maḥdûdiyetler

1. Coġrâfî şümûl: ṣaḥa ḳaydları muḫtelif lokalitelere yayılmış olsa da memleket çapında eksiksiz numûneleme değildir.
2. Numûneleme standardizasyonu: muḫtelif usûl ve ṣaḥa fırsatlarının beraber istiʿmâl edildiği faunistik koleksiyon tetḳîḳidir; standartlaştırılmış bolluḳ muḳāyesesi için taṣarlanmamıştır.
3. Mevsimlik tesbît ḳābiliyeti: baʿżı nevʿler yalnız muʿayyen devre yâḫud mikrohabitatlarda tesbît olunabilir.
4. Taḳsonomik belirsizlik: bilḫâṣṣa Harpactea cf. coccifera gibi ḳaydlar ileride ilâve materyal yâḫud revizyon gerektirebilir.
5. Moleküler taṣdîḳ: mevcûd tetḳîḳin teşḫîṣleri morfolojik ve muḳāyeseli taḳsonomiye dayanır.

Âtîdeki araştırmalar

Menbaʿ müʾellifleri Kosova ve civâr Balkan mınṭıḳalarında faunistik ṣaḥa tedḳîḳlerinin devâmını tavṣiye etmektedir. Bilḫâṣṣa hedefli mikrohabitat numûnelemesi küçük ve kriptik nevʿlerin tesbîti bakımından mühimdir.

Taḳsonomik revizyon, ekolojik araştırma ve moleküler usûllerin müştereken istiʿmâli, yeni memleket ḳaydlarının taṣdîḳini ve Kosova örümcek faunasının biyocoġrâfî terkîbinin daha tafṣîlâtlı ḥallini temîn edebilir.

Menbaʿ ve Usûl Notu

Aṣlî serlevḥa: Forty New Faunistic Records of Spiders (Araneae: Araneomorphae) for the Republic of Kosovo

Müʾellifler: Donard Geci; Tim Hoerrmann; Halil Ibrahimi; Astrit Bilalli; Milaim Musliu; Linda Grapci-Kotori; Danniella Sherwood

Mesʾûl müʾellif: Danniella Sherwood

Müʾessese 1: Department of Biology, Faculty of Mathematics and Natural Sciences, University of Prishtina, Prishtina, Kosovo

Müʾessese 2: Department of Biology, University of Konstanz, Konstanz, Germany

Müʾessese 3: Faculty of Agribusiness, University of Peja “Haxhi Zeka”, Peja, Kosovo

Mecmûʿa: Animals

Nâşir: MDPI

Neşr nevʿi: Ḥakemli, açık erişimli faunistik/taḳsonomik araştırma maḳālesi

Mecmûʿa bölümü: Wildlife

Bibliyografik ḳayd: Animals, 2026, 16(17), 2748

DOI: 10.3390/ani16172748

İrsâl: 14 Temmuz 2026

Revizyon: 25 Aġustos 2026

Ḳabûl: 26 Aġustos 2026

Neşr: 2 Eylül 2026

Lisâns: Creative Commons Attribution (CC BY).

Esâs tetḳîḳ nevʿi: Çok yıllı ṣaḥa numûnelemesi + morfolojik taḳsonomi + memleket seviyesinde faunistik ḳayd tetḳîḳi.

Cemʿ usûlleri: Elle cemʿ, pitfall trap, yapraḳ döküntüsü eleme, sweep net, dal/vejetasyon silkme ve aspiratör.

Muḥâfaẓa: %70 etanol.

Mikroskop: Olympus SZ15 stereomikroskop.

Kamera: Olympus SC50.

Çizim: Adobe Illustrator v2023.

Dişi tenâsül teşekkülâtının hazırlanması: Disseksiyon ve %10 KOH ile clearing.

Taḳsonomik menbaʿ: Araneae: Spiders of Europe, nevʿlere maḫṣûṣ muḳāyeseli genital menbaʿlar ve World Spider Catalog nomenklatürü.

Voucher koleksiyonu: Department of Biology, Faculty of Mathematics and Natural Sciences, University of Prishtina (UP).

ZooBank: urn:lsid:zoobank.org:pub:62B0701B-457D-4692-81CE-34523348DD2D

Finansman: Ministry of Education, Science, Technology and Innovation of the Republic of Kosovo; “Veçoritë faunistike dhe ekologjike të Arachnidave në Republikën e Kosovës: një qasje e integruar shumëdisiplinare” projesi; Donard Geci’ye verilmiştir.

Müʾessese Etik Heyʾeti: Tatbîḳ olunabilir değildir.

Maʿlûmâtlandırılmış rıżâ: Tatbîḳ olunabilir değildir.

Veriye vüṣûl imkânı: Bütün verilerin maḳāle dâḫilinde bulunduġu beyân edilmiştir.

Menfaʿat çatışması: Müʾellifler menfaʿat çatışması bildirmemişlerdir.

Müʾellif katkıları: Kavramsallaştırma Donard Geci ve Danniella Sherwood; metodoloji Donard Geci ve Danniella Sherwood; araştırma Donard Geci, Tim Hoerrmann, Halil Ibrahimi, Astrit Bilalli, Milaim Musliu, Linda Grapci-Kotori ve Danniella Sherwood; menbaʿlar Halil Ibrahimi, Astrit Bilalli, Linda Grapci-Kotori ve Danniella Sherwood; veri tanzîmi Donard Geci ve Danniella Sherwood; ilk müsvedde Donard Geci ve Danniella Sherwood; gözden geçirme/taḥrîr bütün müʾellifler; nezâret Danniella Sherwood; proje idâresi Donard Geci ve Danniella Sherwood; fon temîni Donard Geci.

Esâs tefsîr ḥaddi: Tetḳîḳ memleket faunasına yeni ḳaydlar ilâve eder; bolluḳ, tam nevʿ-zenginliği yâḫud memleket çapında ikmâl edilmiş biyolojik envanter taḳdîri meydana getirmez.

Taḳsonomik belirsizlik notu: Harpactea cf. coccifera yalnız bir erkek materyale dayanır ve menbaʿ tarafından muḥâfaẓakâr sûretde “cf.” statüsünde tutulur.

Görsel delîl notu: Menbaʿda habitus, erkek palpus ve dişi epigin/vulva görüntüleri nevʿ teşḫîṣinin doġrudan delîlidir. Generatif mikroskopi yâḫud uydurma genital morfoloji bunların yerine geçmemelidir.

Görselin yeniden tersîmi: 40 taksonun familyalara tevzîʿi, 282 → 322 nevʿ artışı, yeni 14 cins ve iki familya ile menbaʿ koordinatlarından teşkîl edilmiş numûneleme-lokalite ḫarîṭası Verianla için özgün sûretde yeniden çizilebilir.

Verianla Live münâsebeti: Live Data, Live Process ve menbaʿ koordinatlarına dayalı interaktif lokalite gösterimi için yüksek derecede münâsibdir. Taḳsonomik fotoġrafların generatif Live Figure ile yeniden yaratılması münâsib değildir.